بارانی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



بارانی، نام دیگر طایفه قراقوینلو (حک: ۷۷۷ـ۸۷۲، در بخش‌هایی از ایران و بین‌النهرین) که در متون قدیم فارسی و ترکی به صورت بارانلو و بارنی و برانی هم آمده است.


ذکر بارانی در کتب

[ویرایش]


← اولین ذکر


از مجموعه اطلاعات موجود چنین برمی‌آید که این نام را نخستین بار ابوبکر طهرانی ، مورخ معاصرِ شاهرخ تیموری (اواسط قرن نهم)، در کتاب دیاربکریه
[۱] ابوبکر طهرانی، کتاب دیاربکریه، ج۱، ص۳۱، چاپ نجاتی لُوغال و فاروق سُومرِ، آنکارا ۱۹۶۲.
ذکر کرده است.

← ذکر عبداللطیف قزوینی


یحیی بن عبداللطیف قزوینی (۸۸۵ ـ ۹۶۰) نیز نام بارانی را به کار برده است.
[۲] یحیی بن عبداللطیف قزوینی، لب التواریخ، ج۱، ص۳۴۶، تهران ۱۳۶۳ ش.


← ذکر حسن روملو


حسن بیگ روملو (۹۳۸ـ ۹۸۵؟) از یکی از فرزندان میرزا جهان‌شاه ، موسوم به سلطان حسین ، با نام سلطان حسین بارانی یاد کرده است.
[۳] حسن روملو، احسن التواریخ، ج۱، ص۴۸ ـ ۵۱، چاپ عبدالحسین نوایی، تهران ۱۳۵۷ ش.


وجه تسمیه بارانی

[ویرایش]

درباره منشأ و معنای اصلی کلمه بارانی و این‌که چرا طایفه قراقوینلو این نام را بر خود نهاده‌اند اطلاع قطعی در دست نیست.

← اسم محل


به گفته مینورسکی و رابینو و بعضی از محققان دیگر، بارانی منسوب به باران و باران اسم محل است.

← قوچ


به نظر فاروق سُومِر ، مورخ معاصر ترکیه، و عده‌ای دیگر، بارانی منسوب به باران است و در ترکی قدیم باران به معنای قوچ بوده است.

اهمیت قوچ برای قراقوینلوها

[ویرایش]

قراقوینلوها به قوین (قوچ) بسیار اهمیت می‌داده و به جای سنگ گور ، مجسمه قوچ را روی گورهای خود می‌گذاشته‌اند و در اصل نام خود آن‌ها نیز به همین حیوان منتسب بوده است.

شهرباران

[ویرایش]

سکه‌ای متعلق به دوره ایلکانیان (حک: اواسط قرن هشتم تا اوایل قرن نهم) به دست آمده که عبارت « شهر باران » بر آن نقش شده و احتمالاً این شهر در آناطولی قرار داشته است.
امروز نام دو روستا در ترکیه باران است.

فهرست منابع

[ویرایش]

(۱) حسن روملو، احسن التواریخ، چاپ عبدالحسین نوایی، تهران ۱۳۵۷ ش.
(۲) ابوبکر طهرانی، کتاب دیاربکریه، چاپ نجاتی لُوغال و فاروق سُومرِ، آنکارا ۱۹۶۲.
(۳) یحیی بن عبداللطیف قزوینی، لب التواریخ، تهران ۱۳۶۳ ش.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. ابوبکر طهرانی، کتاب دیاربکریه، ج۱، ص۳۱، چاپ نجاتی لُوغال و فاروق سُومرِ، آنکارا ۱۹۶۲.
۲. یحیی بن عبداللطیف قزوینی، لب التواریخ، ج۱، ص۳۴۶، تهران ۱۳۶۳ ش.
۳. حسن روملو، احسن التواریخ، ج۱، ص۴۸ ـ ۵۱، چاپ عبدالحسین نوایی، تهران ۱۳۵۷ ش.


منبع

[ویرایش]

دانشنامه جهان اسلام، بنیاد دائرة المعارف اسلامی، برگرفته از مقاله «بارانی»، شماره۱۳۸.    



جعبه ابزار