• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

درخت

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



درخت‏ ، به هر آنچه که از زمین بروید و دارای جسه نسبتا بزرگی بوده و از ریشه و ساقه و شاخه تشکیل شده باشد اطلاق می شود .




درخت گیاهى بزرگ، داراى ریشه، ساقه و شاخه است.



از آن به مناسبت در بابهاى طهارت، حج، جهاد، تجارت، ضمان، صلح، مساقات، ودیعه، اجاره، نکاح و احیاء موات نام برده‏اند.



کاشتن درخت، بویژه درخت میوه و بخصوص درخت خرما مستحب، و در روایات بر آن تأکید شده است.



قطع کردن درختان میوه، بویژه خرما مکروه است.



از جمله مکروهات در جهاد، قطع کردن و سوزاندن درختان دشمن، جز هنگام ضرورت است.



کندن و قطع کردن درختان حرم مکه و نیز بنابر قول منسوب به مشهور، درختان حرم مدینه جز درخت میوه، از جمله خرما و گیاه اذخر و نیز درختى که در ملک انسان روییده- حرام است و در درختان مکه کفاره نیز بنابر قول مشهور ثابت مى‏شود.




۷.۱ - حریم درخت


حریم درخت کاشته شده در زمین موات، در صورت موات بودن اطراف آن، مقدارى است که ریشه و شاخه درخت آن را پوشش داده یا زمینه سرایت و پوشش دارد؛ بنابر این، دیگرى حق احیاى این محدوده را با کاشتن درخت ندارد.




۸.۱ - سرایت درخت به ملک دیگرى


در صورت سرایت ریشه یا شاخه درخت به ملک همسایه، وى مى‏تواند آن را به سمت ملک صاحب درخت برگرداند و در صورت عدم امکان، شاخه‏ها راببُرد. در اینکه بریدن باید با اذن مالک، و با خود دارى وى، با اذن حاکم شرع باشد یا نه، و نیز در اینکه بریدن آنها بر مالک درخت واجب است یا نه، اختلاف است.




۹.۱ - مساقات بر درخت


عقد مساقات بر درختان میوه‏اى که ریشه ماندگار دارند، مانند درخت خرما و انگور صحیح است.




۱۰.۱ - مراقبت از درخت


در وجوب آبیاری و جلوگیری از نابود شدن درخت، اختلاف است. برخى، ترک‏ آبیاری را مکروه دانسته‏اند. برخى دیگر گفته‏اند: در صورتى که ترک آبیارى و تضییع درخت مصداق اسراف باشد، ترک آبیارى حرام است.



اجاره دادن درخت جهت استفاده از میوه
[۱۶] مستند العروة (الإجارة) ص۳۷۰.
یا سایه آن
[۱۷] مستند العروة (الإجارة) ص۳۴۵.
صحیح است.



آمیزش و تخلی زیر درخت میوه مکروه است؛ لیکن در اینکه کراهت محدود به درختى است که بار دارد یا شامل درخت میوه‏اى که فعلًا میوه ندارد نیز مى‏شود، محلّ بحث است.



زمین و آنچه متصل به آن است، مانند درخت، در صورت نجس شدن، با تابیدن خورشید به آن با شرایطى پاک مى‏شود
[۱۹] العروة الوثقى‏ ج۱ ،ص۱۲۹.
[۲۰] توضیح المسائل مراجع ج۱، ص۱۱۹ مسئله ۱۹۲.



 
۱. ↑ وسائل الشیعة ج۱۷، ص۴۱.    
۲. ↑ وسائل الشیعة ج۱۹، ص۳۱.    
۳. ↑ وسائل الشیعة ج۱۹، ص۳۹-۴۰.    
۴. ↑ جواهر الکلام ج۲۱، ص۶۶.    
۵. ↑ جواهر الکلام ج۱۸، ص۴۱۲-۴۲۰.    
۶. ↑ جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷.    
۷. ↑ جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.    
۸. ↑ جواهر الکلام ج۲۰، ص۴۲۵-۴۲۶.    
۹. ↑ جواهر الکلام ج۳۸، ص۵۲.    
۱۰. ↑ جواهر الکلام ج۲۶، ص۲۷۷-۲۷۸.    
۱۱. ↑ جواهر الکلام ج۲۷، ص۶۱-۶۲.    
۱۲. ↑ کشف اللثام ج۷، ص۶۱۳.    
۱۳. ↑ مسالک الافهام ج۸، ص۵۰۴.    
۱۴. ↑ قواعد الاحکام ج۳، ص۱۱۸.    
۱۵. ↑ جواهر الکلام ج۳۱،ص۳۹۸.    
۱۶. ↑ مستند العروة (الإجارة) ص۳۷۰.
۱۷. ↑ مستند العروة (الإجارة) ص۳۴۵.
۱۸. ↑ جواهر الکلام ج۲،ص۶۰.    
۱۹. ↑ العروة الوثقى‏ ج۱ ،ص۱۲۹.
۲۰. ↑ توضیح المسائل مراجع ج۱، ص۱۱۹ مسئله ۱۹۲.




فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت، ج۳، ص۵۹۵-۵۹۶.    



جعبه ابزار