• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

اقتضای عقلی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



اقتضای عقلی به تاثیر در ثبوت واقعی یک شیء به حکم عقل اطلاق می‌شود.



اقتضای عقلی، مقابل اقتضای لفظی و به معنای استعمال اقتضا ، در معنای علیت و تاثیر در ثبوت واقعی شیء است که بدون دخالت لفظ ، صورت می‌گیرد، مانند دیدگاه گروهی از اصولیون در بحث «اقتضای امر به شیء از نهی از ضد آن» که این اقتضا و استلزام را عقلی دانسته و می‌گویند: امر به شیء، به حکم عقل، مقتضی نهی از ضد عام است و ربطی به عالم الفاظ ندارد؛ یعنی ملازمه مورد بحث، از نوع بیّن بالمعنی الاخص نیست تا اقتضا لفظی باشد، بلکه یا بیّن بالمعنی الاعم است و یا غیر بیّن که در هر دو صورت، اقتضا به حکم عقل است.
[۲] خمینی، مصطفی، تحریرات فی الاصول، ج۲، ص۲۳.
[۴] فاضل لنکرانی، محمد، کفایة الاصول، ج۲، ص۱۱۰.
[۵] فاضل لنکرانی، محمد، سیری کامل در اصول فقه، ج۶، ص۲۲.



۱. ↑ مظفر، محمد رضا، اصول الفقه، ج۱، ص۲۷۵.    
۲. ↑ خمینی، مصطفی، تحریرات فی الاصول، ج۲، ص۲۳.
۳. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، انوار الاصول، ج۱، ص (۴۵۴- ۴۵۳).    
۴. ↑ فاضل لنکرانی، محمد، کفایة الاصول، ج۲، ص۱۱۰.
۵. ↑ فاضل لنکرانی، محمد، سیری کامل در اصول فقه، ج۶، ص۲۲.



فرهنگ نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، برگرفته از مقاله «اقتضای عقلی».



جعبه ابزار