• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

انام

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف


انام (به فتح الف) یکی از مفردات نهج البلاغه، به معنای مطلق خلق و انسان‌ها می‌باشد که در بیان حضرت علی (علیه‌السلام) نیز به‌همین معنی بکار رفته است.


انام (به فتح الف) به‌معنای مطلق خلق و انسان‌ها می‌باشد؛ در اقرب الموارد آمده است: «الانام: الخلق.» اما قاموس المحیط آن‌را مطلق خلق، اعم از جنّ و انس دانسته
[۱] فیروز آبادی، مجد الدین، القاموس المحیط، ج۱ف ص۱۰۷۷، بیروت، مؤسسة الرسالة للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۴۲۶.    
و طبرسی این واژه را به انسان‌ها معنی کرده است.
[۲] شیخ الطبرسی، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج۹،ص۳۰۰، بی‌جا، دارالمعرفة، بی‌تا.    

است.

در نهج البلاغه ظاهرا این واژه همه جا به معنی انسان‌ها آمده است: چنان‌که آن حضرت (علیه‌السلام) در دعای استسقاء فرموده‌اند: «اللّهم ... ندعوک حین قنط الانام و منع الغمام و هلک السّوام الّا تؤاخذنا باعمالنا؛
[۳] صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۱۷۲، خطبه۱۱۶.    
خدایا تو را در وقتی می‌خوانیم که مردم نومید شده و باران قطع گردیده و چهارپایان (چرنده‌ها) مرده‌اند، می‌خواهیم ما را با اعمال خود مواخذه نکنی.»
• «سوامّ» جمع سائمه است.
همچنین حضرت امیر (علیه‌السلام) هنگامی که در صفین با اصحاب معاویه روبرو شد، چنین فرمود: «اللّهم ... ربّ هذه الارض التی جعلتها قرارا للانام و مدرجا للهوامّ و الانعام ... ان اظهرتنا علی عدوّنا فجنّبنا البغی و سدّدنا للحّق؛
[۴] صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۲۴۵، خطبه۱۷۱.    
خدایا‌ ای پروردگار این زمین که آن‌را قرارگاه انسان‌ها و محّل حرکت و جنبیدن حشرات و چهارپایان کرده‌ای ... اگر ما را بر دشمنان پیروز گرداندی، از تجاوز و ظلم دورمان بدار و برای حق استوارمان گردان.»
• «انام» جمعاً پنج بار در «نهج» آمده است.

۱. ↑ فیروز آبادی، مجد الدین، القاموس المحیط، ج۱ف ص۱۰۷۷، بیروت، مؤسسة الرسالة للطباعة والنشر والتوزیع، ۱۴۲۶.    
۲. ↑ شیخ الطبرسی، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج۹،ص۳۰۰، بی‌جا، دارالمعرفة، بی‌تا.    
۳. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۱۷۲، خطبه۱۱۶.    
۴. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۲۴۵، خطبه۱۷۱.    


• قرشی بنابی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، برگرفته از مقاله «انام»، ص۹۰-۸۹.    


رده‌های این صفحه : مفردات نهج البلاغه | واژه‌ شناسی
جعبه ابزار