• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

انخداع (مفردات‌نهج‌البلاغه)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف




اِنْخَداع (به کسر الف و سکون نون و فتح خاء) از واژگان نهج البلاغه و به معنی فريفته شدن است و مُخَادَعه (به ضم میم و فتح خاء و دال) به معنی مبالغه است. خَدْعه (به فتح خاء و سکون دال) به معنی حيله است.



اِنْخَداع به معنی فريفته شدن است. مُخَادَعه شايد به معنى مبالغه باشد نه بين الاثنين.


چنان‌كه امام علی (علیه السلام) به حارث اعور نوشته: «وَخَادِعْ نَفْسَكَ فِي الْعِبَادَةِ» «نفس خويش را در عبادت فريب بده.» (شرح‌های نامه: ) خَدْعَه به معنی حيله است.
در نامه‌اى به معاویه نوشته: «وَأَمَّا تِلْكَ الَّتِي تُرِيدُ فَإِنَّهَا خُدْعَةُ الصَّبِيِّ عَنِ اللَّبَنِ فِي أَوَّلِ الْفِصَالِ، وَالسَّلاَمُ لاَِهْلِهِ.» «اما آنچه از امارت شام و تسليم قاتلان عثمان مى‌طلبى آن مانند فريفتن بچّه است از شير در اوّل باز كردن از شير، سلام به اهل سلام باشد.» (شرح‌های نامه: ) ظاهرا منظور آن است‌ كه حيله آسانى است همه مى‌دانند.


۱. ↑ قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، ج۱، ص۳۲۸.    
۲. ↑ طریحی، فخر‌الدین، مجمع البحرین، ت-الحسینی، ج۴، ص۳۱۹.    
۳. ↑ شرتونی، سعید، اقرب الموارد فی فصح العربیة و الشوارد، ج۲، ص۲۵.    
۴. ↑ السید الشریف الرضی، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۷۵۷، نامه ۶۹.    
۵. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه، ط مطبعة الإستقامة، ج۳، ص۱۴۳، نامه ۶۹.    
۶. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۴۶۰، نامه ۶۹.    
۷. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۷۱۹، نامه ۶۹.    
۸. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۳۷۰.    
۹. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۳۷۵.    
۱۰. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین، ج۱۱، ص۳۵۵.    
۱۱. ↑ هاشمی خویی، میرزا حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغة، ج۲۰، ص۳۹۳.    
۱۲. ↑ ابن ابی‌الحدید، شرح نهج البلاغه، ج۱۸، ص۵۰.    
۱۳. ↑ شرتونی، سعید، اقرب الموارد فی فصح العربیة و الشوارد، ج۲، ص۲۵.    
۱۴. ↑ السید الشریف الرضی، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۷۴۸، نامه ۶۴.    
۱۵. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه، ط مطبعة الإستقامة، ج۳، ص۱۳۶، نامه ۶۴.    
۱۶. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۴۵۵، نامه ۶۴.    
۱۷. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۷۱۱، نامه ۶۴.    
۱۸. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۳۴۸.    
۱۹. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۳۵۳.    
۲۰. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین، ج۱۱، ص۲۸۳.    
۲۱. ↑ هاشمی خویی، میرزا حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغة، ج۲۰، ص۳۷۷.    
۲۲. ↑ ابن ابی‌الحدید، شرح نهج البلاغه، ج۱۴، ص۳۶.    



• قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، برگرفته از مقاله «انخداع»، ج۱، ص۳۲۸.    






جعبه ابزار