• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

بهترین دوران حفظ قرآن

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



برای حفظ قرآن ، هیچ زمانی دیر نیست. در میان حافظان شمار کسانی که قرآن را در سنین بالا به خاطر سپردند، اندک نیست. حضرت آیت‌الله مکارم شیرازی(دام‌ظله‌العالی) در درس خارج فقه می‌فرمود: مرحوم آیت‌الله خویی (قدس‌سره) در دوران پیری به حفظ قرآن مشغول شدند.



بنابراین، در هر سن و موقعیتی می‌توان به حفظ قرآن روی آورد. البته در کودکی ذهن برای فراگیری معلومات آمادگی بیش تری دارد. و باید آن را بهترین زمان حفظ قرآن به شمار آورد. رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) می‌فرماید: «آموختن در کودکی چون نقشی است که بر سنگ حک شده باشد؛ و آن که در بزرگسالی می‌آموزد چون کسی است که بر آب می‌نویسد.مثل الذی یتعلم فی صغره کالنقش فی الحجر و مثل الذی یتعلم فی کبره کالذی یکتب علی الماء.
بیش تر قاریان مشهور جهان چون استاد عبدالباسط، محمد صدیق منشاوی ، راغب مصطفی غلوش و ابوالعینین شعیشع از کودکی به حفظ قرآن روی آوردند و در شمار حافظان کل قرآن جای دارند.
[۲] نگاهی به زندگانی قاریان مشهور قرآن کریم.



اکثر دانشمندان ما نیز در کودکی بدین توفیق دست یافتند. نام و زندگی شماری از آن‌ها عبارت است از:


۲.۱ - ابن سینا

ابن سینا دانشمند نامی قرن پنجم هجری ـ که در پزشکی، فلسفه و... سرآمد عصر خود بود ـ پیش از ده سالگی قرآن مجید را حفظ کرد.


۲.۲ - سید بن طاووس

سید بن طاووس یکی از دانشمندان شیعی است که در ماه شعبان سال۶۴۰ق در کربلا دیده به جهان گشود و در شهرهای حله و بغداد به فراگیری دانش پرداخت. او از شاگردان خواجه نصیرالدین طوسی و علامه حلی است و در یازده سالگی تمامی قرآن را به خاطر سپرد.
[۳] ستاره‌های فضیلت، ج۳، ص۱۱۷.



۲.۳ - رودکی

این شاعر پرآوازه ی سده ی چهارم ایران، در عصر سامانیان می‌زیست. وی حدود ۱۳۰۰۰۰۰ بیت شعر سرود و شعر پارسی را به کمال رساند. رودکی از نعمت بینایی بی بهره بود؛ ولی در هشت سالگی تمام قرآن را حفظ کرد.
[۴] دانشوران روشندل، ص۷۳.



۲.۴ - ابوالعیناء

محمد بن قاسم بن خلاد بن یاسر اهوازی مشهور به ابوالعیناء، در شهر اهواز متولد شد و در بصره رشد یافت. وی از ادیبان بزرگ روزگار عباسی شمرده می‌شد و در کودکی قرآن را حفظ کرد. ابوالعیناء در چهل سالگی چشمانش را از دست داد و پنجاه سال دیگر عمرش را در نابینایی به سر برد.
[۵] دانشوران روشندل، ص۲۶.



۲.۵ - حافظ شیرازی

این شاعر و دانشمند ایرانی، در نهایت فقر و تنگدستی به فراگیری دانش پرداخت. او تمامی قرآن را با چهارده قرائت از حفظ بود و «لسان الغیب» لقب داشت.
[۶] ریحانة الادب، ج۲، ص۱۲-۱۵.



۲.۶ - ناصر خسرو

ابومعین ناصر خسرو قبادیانی در سال ۳۹۴ هجری چشم به جهان گشود و در ۴۸۱ درگذشت. این شاعر، عارف، حکیم و نویسنده ی زبردست بود ـ که از نوادر روزگار به شمار می‌رفت ـ در ۹ سالگی قرآن و بسیاری از احادیث را حفظ کرد.
[۷] ریحانة الادب، ج۶، ص۱۰۰-۱۰۲.



۲.۷ - ابن اثیر جزری

ابوالفتح ابن اثیر جزری از دانشمندان مذهب شافعی است. او در لغت، نحو، بیان و نیز فنون انشا و کتابت مهارت بسیار داشت و قرآن را در کودکی حفظ کرده بود.
[۸] ریحانة الادب، ج۷، ص۳۷۴.



۲.۸ - انتاکی

داود بن عمر انتاکی ملقب به «بصیر»، از دانشمندان شیعی اوایل قرن یازدهم است. وی در کودکی حافظ قرآن شد و توانست در پزشکی و فلسفه شهرتی چشم گیر به دست آورد. انتاکی از نعمت چشم بی بهره بود؛ ولی به شهرهای بسیار سفر کرد.
[۹] ریحانة الادب، ج۱، ص۱۹۴.
[۱۰] دانشوران روشندل، ص۵۱.




۲.۹ - ملک المحدثین


محمد بن طاهر ملقب به ملک المحدثین ، از دانشمندان اواخر قرن دهم هجری است. او در کودکی قرآن را حفظ کرد و در بسیاری از فنون بر دیگران تقدم یافت. محمد بن طاهر اموال بسیار به ارث برد و همه را به دانشجویان علوم دینی بخشید.
[۱۱] ریحانة الادب، ج۵، ص۳۹۵.



۲.۱۰ - فرزدق

این شاعر شیعی عصر بنی امیه، از اصحاب امام سجاد (علیه‌السّلام) بود. پدرش او را در کودکی نزد علی (علیه‌السّلام ) آورد و گفت: فرزندم شاعر است. علی (علیه‌السّلام)فرمود: او را قرآن بیاموز که بهتر از شعر است. این سخن چنان در فرزدق اثر کرد که بر خود قیدهایی بست و سوگند خورد تا قرآن را حفظ نکند آن‌ها را نگشاید. به این ترتیب، همه ی قرآن را به خاطر سپرد.


۲.۱۱ - فخرالدین عراقی

ابراهیم بن شهریار ملقب به «فخرالدین»، در شمار شاعران و عارفان پیرو شیخ شهاب الدین سهروردی جای دارد. او در کودکی به جمع حافظان قرآن پیوست.
[۱۳] ریحانة الادب، ج۴، ص۱۱۷.



۲.۱۲ - شبلنجی

این دانشمند بزرگ اهل سنت در حدود ۱۲۵۰ق دیده به جهان گشود و در ده سالگی قرآن را حفظ کرد. وی به گوشه نشینی و زیارت اهل قبور بسیار تمایل داشت.
[۱۴] ریحانة الادب، ج۳، ص۱۸۰.



۲.۱۳ - شهاب الدین

این دانشمند شافعی ـ که به ادبیات بسیار عشق می‌ورزید ـ در ده سالگی قرآن را حفظ کرد.
[۱۵] ریحانة الادب، ص۲۶۸.



۲.۱۴ - ابوالحسنات

محمد عبدالحی بن حافظ انصاری، از دانشمندان حنفی قرن چهاردهم است. او حفظ قرآن را از پنج سالگی آغاز کرد و در ده سالگی به پایان رساند. ابوالحسنات در یازده سالگی به تحصیل دانش پرداخت و همه ی علوم رایج معقول و منقول را نزد پدر آموخت.
[۱۶] ریحانة الادب، ج۷، ص۶۲.



۲.۱۵ - ابن اللبان

ابومحمد عبدالله مشهور به ابن اللبان، از فقیهان و محدثان معروف شافعی است. وی ـ که قرآن را به چندین روایت تلاوت می‌کرد ـ در پنج سالگی به حافظان پیوست و در ۴۴۶ق در اصفهان درگذشت.
[۱۷] ریحانة الادب، ج۸، ص۱۷۸.



۲.۱۶ - جبرتی

او ابوالتهانی کنیه داشت و از دانشمندان معروف حنفی شمرده می‌شد. وی در اکثر علوم روز سرآمد بود و در کنار دانش به تجارت نیز می‌پرداخت. ابوالتهانی در ده سالگی قرآن مجید را به خاطر سپرد.
[۱۸] ریحانة الادب، ج۱، ص۳۹۴.

موارد بسیاری دیگر نیز وجود دارد که بزرگان ما از همان کودکی اهتمام به حفظ قرآن داشته و موفق به حفظ کامل قرآن شده‌اند، که نمونه‌ای از این افراد و شرح حال آنها در این مقاله بیان شد. نکته ی مهم که لازم به ذکر است این است که: آیا فقط در کودکی می‌توان حفظ نمود؟
در جواب باید بگوئیم که بهترین زمان شروع از کودکی و نوجوانی است ولی هر مقطع از عمر که انسان شروع کند همان لحظه شروع، منفعت است و قطعا مفید فایده است و اگر انسان با همت والا و جدی شروع کند و قطعا به اندازه ی همت و تلاش خود نتیجه ی آن را خواهد دید و بهره مند می‌گردد.





۱. ↑ متقی الهندی، کنز العمال، ج۱۰، ص۲۴۹، ح ۲۹۳۳۶     .
۲. ↑ نگاهی به زندگانی قاریان مشهور قرآن کریم.
۳. ↑ ستاره‌های فضیلت، ج۳، ص۱۱۷.
۴. ↑ دانشوران روشندل، ص۷۳.
۵. ↑ دانشوران روشندل، ص۲۶.
۶. ↑ ریحانة الادب، ج۲، ص۱۲-۱۵.
۷. ↑ ریحانة الادب، ج۶، ص۱۰۰-۱۰۲.
۸. ↑ ریحانة الادب، ج۷، ص۳۷۴.
۹. ↑ ریحانة الادب، ج۱، ص۱۹۴.
۱۰. ↑ دانشوران روشندل، ص۵۱.
۱۱. ↑ ریحانة الادب، ج۵، ص۳۹۵.
۱۲. ↑ امین، سید محسن،اعیان الشیعه، ج۱۰، ص۲۶۷-۲۷۱     .
۱۳. ↑ ریحانة الادب، ج۴، ص۱۱۷.
۱۴. ↑ ریحانة الادب، ج۳، ص۱۸۰.
۱۵. ↑ ریحانة الادب، ص۲۶۸.
۱۶. ↑ ریحانة الادب، ج۷، ص۶۲.
۱۷. ↑ ریحانة الادب، ج۸، ص۱۷۸.
۱۸. ↑ ریحانة الادب، ج۱، ص۳۹۴.





سایت اندیشه قم برگرفته از مقاله«بهترین دوران حفظ قرآن»    



جعبه ابزار