حجاب (فرمایشهای رهبر شهید 1396)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
«
حجاب»، حکم شرعی و یک مسئلهی قانونی است که رهبر معظم انقلاب در مقاطع گوناگون سال ۱۳۹۶ به آن پرداختهاند.
این پژوهش صرفاً به گردآوری و تدوین بیانات رسمی منتشرشده در پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار رهبری، بدون تحلیل، تفسیر یا دخل و تصرف، پرداخته است.
متن اصلی فاقد عنوانبندی و دارای ساختار سخنرانی است. در فرایند تدوین، ساختار سخنرانی با حفظ کامل محتوا و الفاظ اصلی، مطابق استانداردهای نگارش علمی به ساختار مقاله تبدیل شده است.
تغییرات اعمالشده عمدتاً شامل مستندسازی، عنوانبندی است که برای استقلال معنایی مقاطع تفکیکشده ضرورت داشته است.
تمام مداخلات صرفاً صوری بوده و محتوای علمی کاملاً حفظ شده است.
چکیده فرمایشهای رهبر شهید انقلاب (آیتالله العظمی سیدعلی خامنهای) در این مقطع عبارت است از:
۱. «مسجد گوهرشاد» یک «فاجعهی تاریخی» است و «کشف حجاب» از قضایای واقعاً دردناک میباشد.
۲. «شخصیتهای فرهنگی معروف زمان رضا شاه»، در «قضیهی کشف حجاب» نقش استعماری ایفا کردند، اینها کسانی بودهاند که فکر میساختند و به رضا شاه جهتگیری میدادند.
۳. امروز بانوان ایرانی با حفظ حجاب، «استقلال هویّتی» خودشان و «استقلال فرهنگی» خودشان را دارند اعلام میکنند و به دنیا صادر میکنند.
۴. در مقابلِ (الگوی اسلامی)، یک «الگوی انحرافی» وجود دارد؛ امروز آن «الگوی انحرافی»، «الگوی زن غربی» است.
۵. شاخصهی «زن غربی»، امروز عبارت است از برهنگی؛ «زن غربی» مظهر مصرف، آرایش، جلوهگری در مقابل مردان و وسیلهی هیجان جنسیِ نوع مرد است.
۶. «حجاب اسلامی» «وسیلهی مصونیّت زن» است؛ حجاب وسیلهی محدودیّت زن نیست.
۷. ناگهان میبینید از دهان یک گروهی از خواص مسئلهی «حجاب اجباری» مطرح میشود؛ در بین اینها روزنامهنگار هست، روشنفکرنما هست، آخوند و معمّم هست.
۸. آن کاری که در خیابان انجام میگیرد، یک «کار عمومی» و «اجتماعی» است و برای حکومتی که به نام اسلام بر سرِ کار آمده است «تکلیف» ایجاد میکند.
۹. حرام کوچک و بزرگ ندارد؛ آنچه حرام شرعی است نبایستی بهصورت آشکار در کشور انجام بگیرد.
۱۰. شارع مقدّس بر حکومت اسلامی تکلیف کرده است که مانع از رواج حرام الهی در جامعه بشود؛ حکومت اسلامی موظّف است در مقابل حرام بایستد.
بیانات پس از بازدید از نمایشگاه «حماسه گوهرشاد»، ۱۳۹۶/۰۱/۰۸: - قضیهی «مسجد گوهرشاد» از نگاه یک «فاجعهی تاریخی» قابل بررسی است.
- یک عده مردم مؤمن در جای مقدسی جمع شدند و مأمورین دولتی ریختند و آنها را کشتند.
- «حجاب ممنوع» یک «موضوع خیلی مهمی» است.
- «قضیهی حجاب» یک «قضیهی وسیعِ همهجایی سراسری» در کشور است.
- خاطرات مادران از «کشف حجاب»، «قضایای واقعاً دردناکی» است.
- «شخصیتهای فرهنگی معروف زمان رضا شاه» در «قضیهی کشف حجاب» «نقش استعماری» ایفا کردند.
- رضاخان در «سفر خارجی» به ترکیه، «ایدهی بیحجابی» را دریافت کرد.
بیانات در دیدار مداحان اهلبیت علیهمالسلام، ۱۳۹۶/۱۲/۱۷: - امروز «پرچمِ استقلالِ هویّتی و فرهنگیِ زنان» در دست زنان ایرانی است.
- بانوان ایرانی با حفظ حجاب، استقلال هویّتی و فرهنگی خودشان را به دنیا اعلام میکنند.
- در مقابل الگوی اسلامی، «الگوی انحرافی» امروز «الگوی زن غربی» است.
- شاخصهی «زن غربی» امروز برهنگی است.
- «حجاب اسلامی» «وسیلهی مصونیّت زن» است؛ وسیلهی محدودیّت زن نیست.
- دشمنان «پولهای زیادی» خرج میکنند اما «تلاششان عقیم» است.
- مطرح شدن «حجاب اجباری» از دهان بعضی خواص، دنبال کردن خطّ دشمن است.
- امام در مقابل منکر واضح مثل کوه ایستاد.
- آنچه در ملأ انجام میگیرد «کار عمومی» است و برای حکومت اسلامی «تکلیف» ایجاد میکند.
- ما «مفتخریم» به حجاب زنانمان؛ چادر حجاب ایرانی است.
- دُور زدن قوانین برای ایجاد میل غلط انحرافی فرهنگ غربی «خطای بزرگی» است.
بیانات پس از بازدید از نمایشگاه «حماسه گوهرشاد»، ۱۳۹۶/۰۱/۰۸:
(«مسجد گوهرشاد»؛ «فاجعهی تاریخی»)
ببینید یک وقت قضیهی «مسجد گوهرشاد» را از نگاه یک «فاجعهی تاریخی» که اتفاق افتاده نگاه میکنید.
یعنی یک عده مردم مؤمن برای خاطر مقصودی در یک جای مقدسی جمع شدند، مأمورین دولتی ریختند اینها را کشتند.
نگاه یک فاجعهای که در مشهد به مناسبت حجاب اتفاق افتاده.
یک مسئله که به نظر من از این دایرهاش خیلی وسیعتر و مهمتر است، خود اصل مسئلهی حجاب است.
«حجاب ممنوع» یک «موضوع خیلی مهمی» است.
در ذهنیات خود ما حرفهایی هست و کسانی که در سنین ما هستند از بزرگترهایشان شنیدهاند،
از مادرهایشان مثلاً که خودشان مواجه بودهاند و از خواهرهایشان مثلاً شنیدهاند.
هستند هنوز افراد زیادی از این قبیل.
(«مسئلهی حجاب» و اقدام رضا شاه)
مسئلهی حجاب دیگر مخصوص مشهد و «مسجد گوهرشاد» هم نیست.
یک «قضیهی وسیعِ همهجایی سراسری» است در کشور و اقدامی که رضا شاه کرد و مواجهههایی که با رضا شاه شد.
اینقدر هم دربارهی «قضیهی حجاب»، خاطره و داستان و اینها میتوانید پیدا بکنید که من خیال میکنم مجموعهاش یک چیز عظیمی خواهد شد.
حالا شما گفتید مثل اینکه یکی از آقایان هم -نمیدانم کدام یکی از آقایان بودند- بنا دارند رمان بنویسند.
خیلی به نظر من «مسئلهی مهمی» است که باز این هم از همان مسائلی است که درست رویش کار نشده و توضیح داده نشده.
(«کشف حجاب»؛ خاطرات مادران و «قضایای واقعاً دردناک»)
من سالی که «کشف حجاب» شد، در دنیا نبودم.
بنده متولد ۱۳۱۸ هستم یعنی چهار سال بعد از «کشف حجاب»،
ولیکن خب مادرم و اینها نقل میکردند قضایا را و اینکه در خانه میماندند،
مدتها بیرون نمیرفتند و برای بیرون رفتنهای اضطراری چه مشکلاتی را تحمل میکردند.
هم از مادرم شنیدیم و هم از زنهای دیگر شنیدیم.
خیلی «قضایای واقعاً دردناکی» است که اتفاق افتاده.
اینها همه باید دیده بشود.
یعنی اگر واقعاً «مسئلهی حجاب» بحث میشود، این قضایا دیده بشود.
(«نقش شخصیتهای فرهنگی در قضیهی کشف حجاب»)
ببینید «شخصیتهای فرهنگی معروف زمان رضا شاه»،
مثلاً علی اصغر حکمت -اینها چهرهها هستند دیگر-
در «قضیهی کشف حجاب» نقش ایفا کردند، «نقش استعماری» ایفا کردند، یعنی آن پشت جبههی حقیقی رضا شاه اینها بودند.
رضا شاه تفنگ دستش بوده و اینها کسانی بودهاند که فکر میساختند و به رضا شاه جهتگیری میدادند که او تفنگ را کجا به کار ببرد.
به نظر من این «شخصیتهای فرهنگی» خیلی مؤثرند، چهرههای اینها شناخته بشود.
(«سفر خارجی» رضاخان به ترکیه و تزریق «ایدهی بیحجابی»)
رضاخان فقط یک «سفر خارجی» رفت و آن هم به ترکیه بود در زمان آتاترک.
آنجا زنهای بیحجاب را آوردند به او نشان دادند.
«ایدهی بیحجابی» را به او تزریق کردند و بعد این دُور و بریهایش گفتند راه تمدن و اینها همین کاری است که آتاترک کرده
و از آن وقت او به فکر فرو رفت و مقدماتش را شروع کرد.
بعد ۱۳۱۴ دیگر اجباری شد.
بیانات در دیدار مداحان اهلبیت علیهمالسلام، ۱۳۹۶/۱۲/۱۷:
(«پرچمِ استقلالِ هویّتی و فرهنگیِ زنان» در دست زنان ایرانی)
امروز «پرچمِ استقلالِ هویّتی و فرهنگیِ زنان» در دست زنان ایرانی است.
امروز بانوان ایرانی با حفظ حجاب، «استقلال هویّتی» خودشان و «استقلال فرهنگی» خودشان را دارند اعلام میکنند و به دنیا صادر میکنند.
یعنی دنیا سخن جدیدی دارد میشنود.
زن میتواند در میدانهای اجتماعی حضور فعّال داشته باشد، تأثیرگذاری اجتماعی عمیق داشته باشد.
امروز زنان کشور ما در بخشهای مختلف چنین تأثیرگذاریای دارند.
درعینحال حجاب و عفاف و وجه تمایز میان زن و مرد،
فاصلهی میان زن و مرد، در معرض سوءاستفادهی مردان قرار نگرفتن،
خود را در حدّ وسیلهی التذاذ مردان بیگانه و زیادهطلب پایین نیاوردن و تحقیر نکردن،
جزو خصوصیّات زن ایرانی و زن مسلمانِ امروز است.
ما البتّه این الگو را داریم، این چهارچوب را داریم،
در میان بانوان ما کسانی هستند در حدّ بسیار خوب، بعضی در حدّ اعلای این الگو دارند زندگی میکنند، بعضی هم در حدود متوسّطند.
بههرحال، این الگو وجود دارد و مبنای کار زن ایرانی این است.
(«الگوی انحرافی»؛ «الگوی زن غربی»)
در مقابلِ (الگوی اسلامی)، یک «الگوی انحرافی» وجود دارد که در دورههای مختلفِ زمان متفاوت بوده.
امروز آن «الگوی انحرافی»، «الگوی زن غربی» است.
در این دورهای که ما زندگی میکنیم، بهجای همهی خصوصیّات برجسته و ممتازی که در زن اسلامی مشاهده کردیم،
خصوصیّت و امتیاز عمدهی «زن غربی» امروز این است که بتواند نظر مردان را جلب کند و در معرض التذاذ مردان قرار بگیرد.
لذا شما میبینید شاخصهی «زن غربی»، امروز عبارت است از برهنگی.
در مجلس رسمی که مرد و زن شرکت میکنند، مرد باید کاملاً پوشیده باشد، زن بایستی هرچه ممکن است، به سمت عریانی پیش رفته باشد.
(آنهم) در مجالس رسمی!
حالا در محیط اجتماع که روشن است.
این وضعیّت مربوط به این دورههای اخیر غرب -اروپا و آمریکا- است.
در گذشته اینجور نبوده.
تا آنجایی که ما خبر داریم، و اطّلاع داریم، تا ۱۵۰ سال قبل یا ۱۲۰ سال قبل، البتّه حجاب به معنای اسلامی در آنجا نبود،
امّا ولنگاری، برهنگی و بیبندوباری، مثل امروز در «زن غربی» وجود نداشت.
اینکه این چه سیاستی است که جامعهی غربی را به این سمت کشانده و هدفش چیست، جای بحثهای طولانی و مفصّل دارد.
امّا الان واقعیّت این است: «زن غربی» مظهر مصرف، آرایش، جلوهگری در مقابل مردان و وسیلهی هیجان جنسیِ نوع مرد و جنس مرد است.
بقیّهی حرفهایی که میزنند، مثل قضیّهی عدالت جنسیّتی و این حرفها، همه حرف است و ظاهر قضیّه است، باطن قضیّه آن است.
شنیدید که تعداد قابل توجّهی از بانوان صاحبمقام غربی، در همین چند ماه قبل از این،
یکی پس از دیگری اعلان کردند که در دوران جوانی، در جریان مسائل اداریای که در آنجاها عضو بودهاند، با زور و با خشونت مورد سوءاستفاده قرار گرفتهاند.
این را به زبان آوردند، گفتند.
اینها زنهای معمولی نیستند.
زنهای برجستهی غربیاند.
(«حجاب اسلامی»؛ «وسیلهی مصونیّت زن»)
اسلام بهوسیلهی حجاب در را بر روی آن مسیری که جنس زن را به این نقطهی انحراف برساند بسته.
اجازه نداده.
«حجاب اسلامی» «وسیلهی مصونیّت زن» است.
حجاب وسیلهی محدودیّت زن نیست.
(«پولهای زیاد» و «تلاش عقیم» دشمنان علیه حجاب)
(درباره مسئله حجاب) «پولهای زیادی» خرج میکنند، فعّالیّت زیادی میکنند،
صدها رسانه را -از انواع و اقسام رسانهها- به کار میگیرند
برای اینکه بتوانند روی این نقطهی حسّاس، (یعنی) نقطهی هویّت مستقلّ فرهنگیِ زنِ مسلمان، اثرگذاری کنند.
دشمنان ما واقعاً خودشان را در خارج از کشور (برای این کار) میکشند.
از طُرق مختلف.
حالا چقدر پول خرج میشود برای اینکه بتوانند این تلویزیونها و این رادیوها و این فضای مجازی و این سایتهای اینترنتی را به کار بیندازند
-مدام تبلیغ بکن، بگو، بگو، صد بار- که چه بشود؟
که نتیجهاش بالاخره این بشود که مثلاً فرض کنید چهار دختر فریب بخورند و در خیابان حجابشان را بردارند.
اینهمه خرج، اینهمه زحمت، اینهمه فکر، پشت سر این کار است، دارند تلاش میکنند، (امّا) «تلاششان عقیم» است.
نتیجهاش این است که چهار نفر -حالا چهار دختر در گوشه کناری- فریب بخورند یا انگیزههای گوناگونی پیدا کنند.
بعضیشان هم ممکن است پول بگیرند -حالا من نمیدانم، نمیتوانم قطعاً بگویم- و این روسری را از سرشان بردارند یعنی مثلاً ما چه شدیم!
نتیجهی همهی آن تلاش، خلاصه میشود در این نتیجهی کوچکِ حقیر.
(«طرح حجاب اجباری»؛ دنبال کردن خطّ دشمن)
آنچه بنده را حسّاس میکند، این است که ناگهان شما میبینید از دهان یک گروهی از افرادی که جزو خواص محسوب میشوند،
مسئلهی «حجاب اجباری» مطرح میشود.
معنایش این است که یک عدّهای نادانسته -حالا من میگویم نادانسته؛ انشاءالله نادانسته است-
همان خطّی را دنبال میکنند که دشمن با آنهمه خرج نتوانسته است آن خط را در کشور به نتیجه برساند.
همان خط را دارند دنبال میکنند.
در بین اینها روزنامهنگار هست، در بین اینها روشنفکرنما هست، در بین اینها آخوند و معمّم هست.
(میگویند) «امام که فرمودند باید زنها باحجاب باشند، همهی زنها را نگفتند»!
حرف بیخود!
ما بودیم آنوقت، ما خبر داریم.
چطور اینجور است؟
امام در مقابل یک منکر واضحی که بهوسیلهی پهلوی و دنبالههای پهلوی در کشور به وجود آمده بود، مثل کوه ایستاد، گفت باید حجاب وجود داشته باشد.
در مقابل همهی منکرات، امام همینجور محکم ایستاد.
در مقابل حرام الهی، امام بزرگوار میایستاد و ایستاد.
این حرام الهی بود.
(«عدم تشخیص»؛ رنج اصلی)
حالا آقا از آن طرف درآمده (میگوید) که آقا! این گناه که مثلاً از غیبت بزرگتر نیست؛
چرا شما در مقابل غیبت کسی را تعقیب نمیکنید، در مقابل این (کار) که مثلاً روسری را بردارد یا بیحجاب باشد، تعقیب میکنید.
ببینید چه (خطایی)؟
«عدم تشخیص».
آنچه انسان (از آن) رنج میبرد، این است که «تشخیص» نیست.
ما که نگفتیم اگر کسی در خانهی خودش در مقابل نامحرم روسریاش را برداشت، ما او را تعقیب میکنیم.
(خیر) ما او را تعقیب نمیکنیم، در خانهی خودش است، کار شخصی میکند.
(«فعل اجتماعی» و «تکلیف» حکومت اسلامی)
آن کاری که در ملأ انجام میگیرد، در خیابان انجام میگیرد،
یک «کار عمومی» است، یک «کار اجتماعی» است، یک «تعلیم عمومی» است.
این (خطا)، برای حکومتی که به نام اسلام بر سرِ کار آمده است «تکلیف» ایجاد میکند.
حرام کوچک و بزرگ ندارد.
آنچه حرام شرعی است نبایستی بهصورت آشکار در کشور انجام بگیرد.
حالا یک نفر یک غلطی برای خودش میکند، (به) کنار، آن بین خودش و خدا است.
امّا آنچه در مقابل چشم مردم است، در محیط جامعه است،
حکومت اسلامی -مثل حکومت امیرالمؤمنین، مثل حکومت پیغمبر- وظیفه دارد در مقابل آن بایستد.
این منطقی که میگوید «آقا شما اجازه بدهید مردم خودشان انتخاب بکنند»، خب در مورد شرابفروشی هم هست.
شراب را هم آزاد کنیم در کشور، هر کسی خودش دلش میخواهد بخورد، هر کس نمیخواهد نخورد!
این حرف شد؟
در مورد همهی گناهان بزرگ اجتماعی، این حرف وجود دارد.
این حرف شد؟
شارع مقدّس بر حکومت اسلامی تکلیف کرده است که مانع از رواج حرام الهی در جامعه بشود.
حکومت اسلامی موظّف است در مقابل حرام بایستد، در مقابل گناه بایستد.
(«افتخار» به حجاب زنان و «خطای بزرگ»)
امروز ما در داخل کشور، «مفتخریم» به حجاب زنانمان.
زنان ما با چادر -که یک حجاب ایرانی است؛ چادر، حجاب ایرانی است- و با حجاب اسلامی، به بالاترین رتبههای علمی رسیدهاند،
به بالاترین رتبههای هنری و فرهنگی رسیدهاند، جزو برجستهترینها شدند، در مسائل اجتماعی اثرگذاری کردند.
درعینحال خانهداریشان را هم کردند، بچّهشان را هم تربیت کردند، شوهرداری هم کردند.
اینکه ما بیاییم قوانین را همینطور دائم دُور بزنیم برای اینکه یک جوری میل غلط انحرافی فرهنگ غربی را در کشورمان ایجاد کنیم، «خطای بزرگی» است.
یک عدّهای این خطا را میکنند.
گروه پژوهشی ویکی فقه.
