• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

رهن (مفردات‌نهج‌البلاغه)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





رَهْن (به فتح راء و سکون هاء) از واژگان نهج البلاغه به معنای گرو و وثيقه است.
رُهون (به ضم راء) جمع آن است.
رِهان (به کسر راء) هم به معنای گرو و وثيقه است.
اِرْتِهان (به کسر الف و سکون راء و کسر تاء) به معناى رهن گرفتن است.
رَهین (به فتح راء) به معناى گرو گذاشته شده و اخذ شده است.
رَهائن (به فتح راء) جمع آن است.
موارد زيادى از اين لفظ در نهج‌ البلاغه آمده است.



رَهْن به معنای گرو و وثيقه است.
رُهون جمع آن است.
رِهان هم به معنای گرو و وثيقه است.
اِرْتِهان به معناى رهن گرفتن است.
رَهین به معناى گرو گذاشته شده و اخذ شده است.
رَهائن جمع آن است.


به برخی از مواردی که در نهج البلاغه به‌کار رفته است، اشاره می‌شود:

۲.۱ - حکمت ۲۳۱

امام علی (علیه‌السلام) «الْحَجَرُ الْغَصيبُ في الدّارِ رَهْنٌ عَلى خَرابِها» یعنی: «سنگ مغصوب در خانه وثيقه خراب شدن آن است.» (شرح‌های حکمت: )

۲.۲ - خطبه ۱۰۸

همچنین می‌فرماید: «وَ الْمَرْءُ قَدْ غَلِقَتْ رُهونُهُ» یعنی: «و او در گِرو اين اموال است» (شرح‌های خطبه: )

۲.۳ - خطبه ۱۳

به اهل بصره فرموده: «المُقيمُ بَيْنَ أَظْهُرِكُمْ مُرْتَهَنٌ بِذَنْبِهِ، وَ الشّاخِصُ عَنْكُمْ مُتَدارَكٌ بِرَحْمة مِنْ رَبِّهِ» یعنی:«اقامت كننده در ميان شما گرو گرفته شده است به گناهش، خارج شوند از ميان شما قرين گشته با رحمت خدا است.» (شرح‌های خطبه: )

۲.۴ - نامه ۴۵

خطاب به دنیا فرموده: «أَيْنَ الاُْمَمُ الَّذينَ فَتَنْتِهِمْ بِزَخارِفِكِ؟! هاهُمْ رَهائِنُ الْقُبورِ، وَ مَضامينُ اللُّحودِ» یعنی: «كجايند امّت‌هایی كه با زخارف خود آن‌ها را فريفته‌اى، آن‌ها فعلا گرو گذاشته درقبورند و نگه داشته شده در لحد هستند.» (شرح‌های نامه: )


۱. ↑ قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، ج۱، ص۴۷۴-۴۷۵.    
۲. ↑ طریحی نجفی، فخرالدین، مجمع البحرین، ت-الحسینی، ج۶، ص۲۵۸.    
۳. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۸۲۹، حکمت ۲۳۱.    
۴. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۳، ص۲۰۶، حکمت ۲۴۰.    
۵. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۵۱۰، حکمت ۲۴۰.    
۶. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۷۹۱، حکمت ۲۴۰.    
۷. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۶۱۴.    
۸. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۶۱۴.    
۹. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین، ج۱۳، ص۸۲۲.    
۱۰. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج۲۱، ص۳۰۹.    
۱۱. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۱۹، ص۷۲.    
۱۲. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۲۴۷، خطبه ۱۰۸.    
۱۳. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۱، ص۲۱۲، خطبه ۱۰۷.    
۱۴. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۱۶۰، خطبه ۱۰۹.    
۱۵. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۲۳۷، خطبه ۱۰۹.    
۱۶. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۳، ص۱۰۳.    
۱۷. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۳، ص۱۱۱-۱۱۴.    
۱۸. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین، ج۴، ص۵۸۸.    
۱۹. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج۷، ص۳۵۶.    
۲۰. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۷، ص۲۰۱.    
۲۱. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۵۶، خطبه ۱۳.    
۲۲. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۱، ص۴۰-۴۱، خطبه ۱۳.    
۲۳. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۵۵، خطبه ۱۳.    
۲۴. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۵۱، خطبه ۱۳.    
۲۵. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۱، ص۵۷۶.    
۲۶. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۱، ص۵۷۹-۵۸۰.    
۲۷. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین، ص۵۰۹.    
۲۸. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج۳، ص۲۱۰.    
۲۹. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ص۲۵۱.    
۳۰. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۶۸۱-۶۸۲، نامه ۴۵.    
۳۱. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۳، ص۸۲، نامه ۴۵.    
۳۲. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۴۱۹، نامه ۴۵.    
۳۳. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۶۵۵، نامه ۴۵.    
۳۴. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۱۶۵.    
۳۵. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۱۹۰.    
۳۶. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین، ج۱۰، ص۲۲۰.    
۳۷. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج۲۰، ص۱۲۴.    
۳۸. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۱۶، ص۲۹۳.    



• قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، برگرفته از مقاله «رهن»، ج۱، ص۴۷۴-۴۷۵.    






جعبه ابزار