• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

رکن (مفردات‌نهج‌البلاغه)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





رُكْن (به ضم راء و سکون کاف) از واژگان نهج البلاغه به معنای پايه، ستون، طرف قويتر و امر عظيم است.
اَرکان (به فتح الف) جمع آن است.



رُكْن به معنای پايه، ستون، طرف قويتر و امر عظيم است.
اَرکان جمع آن است.


به برخی از مواردی که در نهج البلاغه به‌کار رفته است، اشاره می‌شود:

۲.۱ - نامه ۳۵

امام علی (صلوات‌الله‌علیه) آن‌گاه كه خبر شهادت محمد بن ابی بکر را به ابن عباس خبر مى‌داد چنين نوشت: «أَمّا بَعْدُ، فَإِنَّ مِصْرَ قَدِ افْتُتِحَتْ، وَ مُحَمَّدُ بْنُ أَبي بَكْر ـ رَحِمَهُ اللهُ ـ قَدِ اسْتُشْهِدَ، فَعِنْدَ اللهِ نَحْتَسِبُهُ، وَلَداً ناصِحاً، وَ عامِلاً كادِحاً، وَ سَيْفاً قاطِعاً، وَ رُكْناً دافِعاً» یعنی: «مصر سقوط كرد، محمد بن ابى بكر شهید شد، او را نزد خدا ذخيره خود مى‌دانيم، او براى من فرزندى خيرخواه، حاكمى تلاشگر، شمشيرى برنده، و ستون مدافعى بود.» (شرح‌های نامه: )

۲.۲ - حکمت ۸۶

و نيز فرموده: «أَوْضَعُ الْعِلْمِ ما وُقِفَ عَلى اللِّسانِ، وَ أَرْفَعُهُ ما ظَهَرَ في الْجَوارِحِ وَ الاَْرْكانِ» یعنی: «پست‌ترين علم آن است كه منحصر به زبان باشد و بالاترين آن علمى است كه در اعضاء و جوارح به طور عمل آشكار شود.» (شرح‌های حکمت: ) اركان بدن اعضاء رئيسه‌ آن است مانند قلب و مغز.


۱. ↑ قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، ج۱، ص۴۶۷.    
۲. ↑ طریحی نجفی، فخرالدین، مجمع البحرین، ج۶، ص۲۵۶.    
۳. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۶۶۰، نامه ۳۵.    
۴. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۳، ص۶۷، نامه ۳۵.    
۵. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۴۰۸، نامه ۳۵.    
۶. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۶۳۷، نامه ۳۵.    
۷. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۱۲۰.    
۸. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۱۲۱.    
۹. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین، ج۱۰، ص۴۸.    
۱۰. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه، ج۲۰، ص۵۶-۵۷.    
۱۱. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۱۶، ص۱۴۵.    
۱۲. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۷۸۹، حکمت ۸۶.    
۱۳. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۳، ص۱۷۰، حکمت ۹۲.    
۱۴. ↑ صبحی صالح، نهج البلاغه، ص۴۸۳، حکمت ۹۲.    
۱۵. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۷۵۳، حکمت ۹۲.    
۱۶. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۴۸۵.    
۱۷. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۴۸۵.    
۱۸. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین، ج۱۲، ص۵۴۱.    
۱۹. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه، ج۲۱، ص۱۳۷.    
۲۰. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۱۸، ص۲۴۵.    



• قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، برگرفته از مقاله «رکن»، ج۱، ص۴۶۷.    






جعبه ابزار