• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

سقایة الحاج

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



سِقایة الحاج‏ آب دادن به حاجیان است که در دوران جاهلیت بوده و پس از اسلام گرامی داشته شده است.




آب دادن به حاجیان را سِقایة الحاج می گویند.



عنوان یاد شده در قرآن کریم به کار رفته و از مناصب مربوط به کعبه و حج است که از دوران جاهلیت در میان قریش وجود داشته است.



بر اساس روایتى، حضرت عبد المطلب، جدّ بزرگوار رسول خدا صلّى اللَّه علیه و آله پس از حفر زمزم‏ براى نخستین بار آن را سقایة الحاج نامید؛ از این رو، سقایة الحاج از جمله سنتهاى آن گرامى شمرده شده که پس از اسلام نیز ادامه یافت و مورد تأیید رسول خدا صلّى اللَّه علیه و آله قرار گرفت.



در زمان نزول آیه شریفه «أجَعَلْتُم سِقایةَ الحاجّ وَ عِمارَةَ المَسْجِدِالحرامِ ...» عباس عموی پیامبر صلّى اللَّه علیه و آله عهده‏دار این منصب بود، به همین جهت در کلمات برخى از این عنوان به «سقایة العباس» نیز یاد شده است.



از عنوان یاد شده در باب حج سخن گفته‏اند.

۵.۱ - بیتوته عهدار سقایة الحاج


از مناسک واجب حج، بیتوته در منی‏ در ایام تشریق؛ یعنى شبهاى یازدهم، دوازدهم و براى برخى، سیزدهم ذیحجه است که ترک آن موجب ثبوت کفاره بر حاجی است؛ لیکن گروهى از جمله کسانى که عهده دار سقایة الحاج در مکه‏اند از این حکم استثنا و براى آنان بیتوته در مکه جایز دانسته شده است. برخى، استثناى کسانى که عهده دار منصب یاد شده هستند را نپذیرفته‏اند.
[۱۱] المعتمد فى شرح المناسک ج۵، ص۳۹۶.


۵.۲ - رمی جمره عهدار سقایة الحاج


زمان رمی جمره بنابر قول مشهور از طلوع آفتاب تا غروب آن است، مگر براى معذوران که مى‏توانند در شب رمی کنند. برخى، افراد عهده‏دار سقایة الحاج را نیز از معذوران شمرده‏اند.



 
۱. ↑ توبه/سوره۹، آیه۱۹.    
۲. ↑ بحار الأنوار ج۲۱، ص۱۳۲.    
۳. ↑ تذکرة الفقهاء ج۸، ص۳۵۹.    
۴. ↑ مسالک الأفهام ج۲، ص۳۵۹.    
۵. ↑ بحار الأنوار ج۳۶، ص۳۷.    
۶. ↑ بحار الأنوار ج۳۸، ص۲۳۶.    
۷. ↑ الخلاف ج۲، ص۳۵۴.    
۸. ↑ تذکرة الفقهاء ج۸، ص۳۵۸-۳۵۹.    
۹. ↑ الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۲۹۲.    
۱۰. ↑ الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۳۰۳-۳۰۴.    
۱۱. ↑ المعتمد فى شرح المناسک ج۵، ص۳۹۶.
۱۲. ↑ الجامع للشرائع ص۲۱۸.    




فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت، ج۴، ص۴۸۶-۴۸۷.    




جعبه ابزار