مجتهد مطلق

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



مجتهد مطلق به شخص قادر بر استنباط حکم شرعی در همه ابواب فقهی اطلاق می‌شود.


تعریف



مجتهد مطلق، مجتهدی است که به واسطه ملکه اجتهاد ، بر همه احکام شرعی از ادله آنها (
امارهاماره دلیل ظنّى معتبر است که از آن به دلیل علمی نیز تعبیر می شود
یا
اصل عملیاصل عملی یا همان دلیل فقاهتی قانون مقرّر در تعیین حکم شرعی مشکوک است
) در تمام ابواب
فقه‌فقه، به معنای فهمیدن و درک کردن می باشد که به استنباط احکام شرع کمک می‌کند
قادر است.
بعضی،
قدرتقدرت یکی از صفات الهی است
بر استنباط همه
احکام شرعیبه مجموعه قوانين و مقرّرات اسلام، احكام شرعى می‌گویند
را، توانایی بر استنباط نوع آن احکام دانسته‌اند، زیرا به یقین، مراد این نیست که
مجتهدشخص دارای ملکه استنباط حکم شرعی فرعی از منابع معتبر را مجتهد گویند
مطلق، توانایی استنباط تمام احکام شرعی را داشته باشد، چون ممکن است به واسطه پیچیدگی و مشکل بودن آن، دچار تردید گردد.

مباحث مطرح شده درباره مجتهد مطلق



در کتاب‌های اصولی درباره مجتهد مطلق و اجتهاد مطلق، مباحثی مطرح است، از جمله:
۱. آیا اجتهاد مطلق در خارج،
امکانامکان ، در یکی از کاربردهایش از مواد ثلاث، قسیم وجوب و امتناع ذاتی و به معنای سلب ضرورت وجود و عدم از ماهیت من حیث هی می‌باشد
تحقق دارد یا محال است؟
۲. پس از پذیرش امکان اجتهاد مطلق، مسائل زیر مطرح می‌گردد:
ا) آیا مجتهد مطلق می‌تواند
فتوا فتوا عبارت است از خبر دادن از حکم کلی الاهی در موضوعات کلی به استناد دلائل چهار گانه در فقه (کتاب، سنت، عقل و اجماع)، اعم از آن که به صورت خبر القا شود یا به صورت امر
بدهد یا خیر؛ یعنی آیا منصب افتا برای او ثابت است، و آیا خود نیز می‌تواند به و نظر خویش عمل نماید یا خیر؟
ب) آیا منصب برای او ثابت می‌شود و او حق صدور
حکم•حکم به ضم حاء و سکون کاف به معنای رأی قاضی است
در دعاوی و خصومات را دارد یا خیر؟
ج) آیا او شایستگی تصدی مسئولیت حکومت بر
جامعهجامِعه، کتـابـی نـام‌بـردار در روایـات شیعه ، بـه امـلای رسول‌الله (ص) و خط امیرالمؤمنین علی (ع) است
را دارد یا خیر؟
[۳] فاضل لنکرانی، محمد، کفایة الاصول، ج۶، ص۳۳۲.
[۴] بحرالعلوم، محمد، الاجتهاد اصوله و احکامه، ص۱۳۲.
[۶] خویی، ابوالقاسم، التنقیح فی شرح العروة الوثقی، ص۲۸.
[۷] آخوند خراسانی، محمد کاظم بن حسین، کفایة الاصول، ص۵۲۹.
[۸] جزایری، محمدجعفر، منتهی الدرایة فی توضیح الکفایة، ج۸، ص۳۸۲.


عناوین مرتبط



اجتهاد مطلق (متجزی).

پانویس


 
۱. طباطبایی حکیم، محمد تقی، الاصول العامة للفقه المقارن، ص۵۷۹.    
۲. مکارم شیرازی، ناصر، انوار الاصول، ج۳، ص۶۰۹.    
۳. فاضل لنکرانی، محمد، کفایة الاصول، ج۶، ص۳۳۲.
۴. بحرالعلوم، محمد، الاجتهاد اصوله و احکامه، ص۱۳۲.
۵. سبحانی تبریزی، جعفر، الرسائل الاربع قواعد اصولیة و فقهیة، ج۳، ص۲۴.    
۶. خویی، ابوالقاسم، التنقیح فی شرح العروة الوثقی، ص۲۸.
۷. آخوند خراسانی، محمد کاظم بن حسین، کفایة الاصول، ص۵۲۹.
۸. جزایری، محمدجعفر، منتهی الدرایة فی توضیح الکفایة، ج۸، ص۳۸۲.


منبع



فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، برگرفته از مقاله «مجتهد مطلق».



جعبه ابزار