• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

محمد بن جعفر قزّاز

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





محمد بن جعفر قزاز (م ۳۴۲ - ۴۲۲ هـ.ق) نحوی، لغوی، شاعر و از دانشمندان برجسته علوم عربی بود.
او مدتی در خدمت عزیزبن معز عبیدی، حاکم مصر، فعالیت داشت و برای او کتاب‌هایی تألیف کرد.
وی نزد علما و حاکمان از جایگاه والایی برخوردار بود و مورد ستایش شاعران قرار گرفت.
از آثار او می‌توان به ادب السلطان، التعریض و التصریح و الجامع فی اللغه اشاره کرد.
سرانجام در ۴۲۲ (هجری قمری) در قیروان درگذشت.




ابوعبداللّه محمد بن جعفر بن احمد قزاز قیروانی تمیمی در قیروان به دنیا آمد.
وی از دانشمندان و عالمان بزرگ علوم عربی عصر خویش بود.
ابوالقاسم ابن صیرفی از نویسندگان مصری درباره او می‌گوید: قزاز مدتی در خدمت حاکم مصر عزیز بن معز عبیدی بود و برای او کتاب‌هایی تألیف کرد.
قزاز فردی ادیب، نحوی، لغوی، شاعر و نزد حاکمان و علما از جایگاه والایی برخوردار بود و نزد عموم مردم محبوبیت بسیاری داشت تا جایی که بعضی شعرا او را مورد مدح و ستایش قرار داده‌اند.



ابوعبداللّه دارای آثاری است که عبارتند از:
• ادب السلطان؛
• التعریض و التصریح؛
• اعراب الدریدیه؛
• شرح رسالة البلاغه؛
• ابیات معان فی شعر المتنبی؛
• ما اخذ علی المتنبی من اللحن و الغلط؛
• الظاء و الضاد؛
• الجامع فی اللغه؛
• مایجوز للشاعر استعماله فی ضرورة الشعر.



محمد بن جعفر سال ۴۲۲ (هجری قمری) در قیروان از دنیا رفت.

۱. ↑ کحاله، عمررضا، معجم المؤلفین، ج۹، ص۱۴۹.    
۲. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۷، ص۳۲۶.    
۳. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۲، ص۲۲۷.    
۴. ↑ موسوی خوانساری، محمدباقر، روضات الجنات، ج۷، ص۳۴۶.    
۵. ↑ سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر، بغیة الوعاة، ص۷۱.    
۶. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۲، ص۲۲۶.    
۷. ↑ موسوی خوانساری، محمدباقر، روضات الجنات، ج۷، ص۳۴۶.    
۸. ↑ حموی، یاقوت بن عبدالله، معجم الادباء، ج۶، ص۲۴۷۸.    
۹. ↑ سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر، بغیة الوعاة، ص۷۱.    
۱۰. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۲، ص۲۲۶.    
۱۱. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، ایضاح المکنون، ص۲۹۶.    
۱۲. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۵۷۶.    
۱۳. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، هدیة العارفین، ج۲، ص۶۱.    
۱۴. ↑ ابن خلکان، احمد بن محمد، وفیات الاعیان، ج۴، ص۳۷۶.    
۱۵. ↑ سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر، بغیة الوعاة، ص۷۱.    
۱۶. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۲، ص۲۲۷.    
۱۷. ↑ موسوی خوانساری، محمدباقر، روضات الجنات، ج۷، ص۳۴۷.    
۱۸. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، ایضاح المکنون، ص۲۹۶.    
۱۹. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۵۷۶.    
۲۰. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، هدیة العارفین، ج۲، ص۶۱.    
۲۱. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، هدیة العارفین، ج۲، ص۶۱.    
۲۲. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۵۷۶.    
۲۳. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، ایضاح المکنون، ص۲۹۶.    
۲۴. ↑ موسوی خوانساری، محمدباقر، روضات الجنات، ج۷، ص۳۴۷.    
۲۵. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۲، ص۲۲۷.    
۲۶. ↑ سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر، بغیة الوعاة، ص۷۱.    



• پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، دائرة المعارف مؤلفان اسلامی، برگرفته از مقاله «محمد بن جعفر قزاز»، ج۳، ص۳۵۵.






جعبه ابزار