مسجد

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



یکی ار مکان‌های مقدس
اسلامیاسلام، گرویدن به آیین آسمانی حضرت محمد صلّی اللّه علیه و آله را گویند که یکی از ادیان توحیدی و ابراهیمی است و از جامعیت خاصی نسبت به دیگر ادیان برخوردار است
، مسجد است.


معنای لغوی مسجد



مسجد، به معنای محل ، برگرفته از
سجودنهادن پیشانی بر زمین را سجود گویند
به معنای به
خاکخاک، به مواد ناپیوسته پوشاننده قسمتهاى زیادى از زمین گفته می شود که از احکام آن در بابهاى طهارت، صلات، و اطعمه و اشربه سخن گفته‏اند
افتادن و
خضوعخضوع‏ از فضایل اخلاقی است
و کرنش کردن است.

معنای اصطلاحی مسجد



در
اصطلاحاصطلاح نقل لفظ از معنی لغوی به معنی دیگر را گویند
، مسجد به محلی
اطلاقصدور کلام از گوینده بدون قید یا شرطی را اطلاق گویند
می‌شود که جایگاه
عبادتواژه «عبادت» در اصل به نظر بسيارى از واژه شناسان به معنى «خضوع»
و
خضوعخضوع‏ از فضایل اخلاقی است
در برابر
حقحق در سه معنا استعمال شده است
تعالی است.
کاربرد واژه مسجد یکی در مورد، چهاردیواری خاصی است که برای عبادت ساخته می‌شود و دیگر این‌که بر اساس (صلی الله علیه وآله)مسجد بر سراسر
زمینزمین جایی است که همه موجودات زنده روی آن زندگی می کنند
اطلاق می گردد.
چرا که همه سطح کره خاکی می‌تواند سجده‌گاه
انسانانسان اصلش از «إِنْسیان» است، زیرا لغت شناسان عربی، مصغّر آن را «اُنیسیانْ» دانسته اند
مسلمانمسلمان کسی است که به دین اسلام باور دارد
باشد. این دومین کاربرد که
اطلاقصدور کلام از گوینده بدون قید یا شرطی را اطلاق گویند
عاملفظ شامل تمام مصادیق مدخول آن را عام می‌گویند
مسجد است، از اختصاصات امت اسلامی است.

← محل سجده در ادیان


سایر ، تنها در اماکن خاصی در برابر می‌کنند و
نمازیکی از اعمال و تکالیفی که از طرف خداوند بر انسان واجب شده است نماز می باشد
می‌خوانند؛ اما در
اسلاماسلام، گرویدن به آیین آسمانی حضرت محمد صلّی اللّه علیه و آله را گویند که یکی از ادیان توحیدی و ابراهیمی است و از جامعیت خاصی نسبت به دیگر ادیان برخوردار است
همه زمین پاک بوده و سجده‌گاه و مسجد است.
رسول«رسول» به ‌معنای فرستاده و پیامبر و پیام‌آور است
خدا(صلی الله علیه وآله)پس از بیان فضیلت
مسجد الحراممسجد الحرام و دوره‌های تاریخی توسعه آن پیروزی اسلام در مکه سبب شد تا خانه خدا و اطراف آن، از لوث وجود بتها پاک شود و فضای مکه را اذان بلال، که شعار توحید بود، دربر گیرد
و برای ابوذر، به وی فرمودند: «حَیْثُما أَدْرکتک الصّلاة فصلِّ وَالأرض لَکَ مَسْجد؛ هر کجا وقت نمازت رسید، همانجا نماز بخوان که زمین برای تو مسجد است.»

واژه مسجد در قرآن



واژه مسجد در ۲۸ جای
قرآنقرآن، در اصل مصدر است و به کتابی که بر پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌و آله‌و‌سلم) اختصاص پیدا کرده است گفته می‌شود
به کار رفته و در بیشتر موارد، اشاره به مسجد الحرام است. مسجدالحرام همان محیط اطراف خانه کعبه می‌باشد که سجده‌گاه بوده است.

نقش مسجد در جامعه اسلامی



مهمترین نقش مسجد، مرکزیت بخشی به
عبادتواژه «عبادت» در اصل به نظر بسيارى از واژه شناسان به معنى «خضوع»
مسلمانانمسلمان کسی است که به دین اسلام باور دارد
در زمینی پاک و مطهّر و تعریف شده برای است.
محیطی که
انسانانسان اصلش از «إِنْسیان» است، زیرا لغت شناسان عربی، مصغّر آن را «اُنیسیانْ» دانسته اند
ناپاک نباید وارد آن شود و فضا و زمینش بایستی از هر گونه پلیدی مصون باشد. مسجد، علاوه بر مرکزیت عبادی، مرکز
جماعتبه گروهی از مردم جماعت گفته می‌شود و عنوان یاد شده به مناسبت در بابهاى صلات، خمس، حج، احیاء موات، حدود و قصاص به کار رفته است
نیز هست.
این جماعت، هم برای عبادت است و هم برای یک‌پارچگی امّت و تمسّک جمعی آنان به حبل‌الله.

اقسام مساجد



به طور کلی چهار نوع
مسجدیکی ار مکان‌های مقدس اسلامی، مسجد است
برای یک
مسلمانمسلمان کسی است که به دین اسلام باور دارد
قابل تصور است:
۱. مسجد محله.
۲. مسجد مرکزی در شهر برای نمازگزاران شهر با عنوان .
۳. مصلاّیی برای مراسم نماز عید برای تمامی مردم یک منطقه.
۴.
مسجد الحراممسجد الحرام و دوره‌های تاریخی توسعه آن پیروزی اسلام در مکه سبب شد تا خانه خدا و اطراف آن، از لوث وجود بتها پاک شود و فضای مکه را اذان بلال، که شعار توحید بود، دربر گیرد
برای حضور همه مسلمانان.

جایگاه مسجد در صدر اسلام



مسجدیکی ار مکان‌های مقدس اسلامی، مسجد است
در
عصرعصر در سه معنا به کار رفته‌است: فاصله زمانی بین زوال خورشید تا غروب آن؛بخش پایانی روز و فشردن
آغازین
اسلاماسلام، گرویدن به آیین آسمانی حضرت محمد صلّی اللّه علیه و آله را گویند که یکی از ادیان توحیدی و ابراهیمی است و از جامعیت خاصی نسبت به دیگر ادیان برخوردار است
، افزون بر
عبادتواژه «عبادت» در اصل به نظر بسيارى از واژه شناسان به معنى «خضوع»
، مرکزی برای اداره
حکومتحکومت چهار معنی دارد: ۱
نیز بود.
پس از آن، به عنوان مدرسه نیز مورد استفاده قرار گرفت. بعدها وقتی دارالحکومه و مدرسه ساختند، مسجد به عبادت اختصاص داده شد؛ گرچه گه‌گاه از آن به عنوان مدرسه نیز استفاده می‌شده است.
در واقع، مسجد تکیه‌گاه تمامی مسلمانان در اتکال به خدای واحد قهّار و سمبل قداست، ،
تقواپرهیز از گناه را تقوا گویند و از آن به مناسبت در باب‌های اجتهاد و تقلید، صلاة و جهاد سخن رفته است
و
وحدت==معنای لغوی اتحاد==اتحاد به معنای یکتایی و یگانگی است خلیل بن احمد فراهیدی، ترتیب العین، ج۱، ص۱۴۲، تصحیح موسسه نشر اسلامی انتشارات نشر اسلامی، سال چاپ ۱۴۱۴هـق، نوبت چاپ: اول، ص ۱۴۲
جامعه اسلامی است.

نخستین مسجد روی زمین



نخستین خانه‌ای که برای مردم ساخته شد تا در آن به
عبادتواژه «عبادت» در اصل به نظر بسيارى از واژه شناسان به معنى «خضوع»
خدا بپردازند، بیت ‌الله الحرام است.
بنابراین، باید مسجدالحرام و کعبه را قدیمی‌ترین محل عبادت دانست.
قرآنقرآن، در اصل مصدر است و به کتابی که بر پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌و آله‌و‌سلم) اختصاص پیدا کرده است گفته می‌شود
علاوه بر مسجدالحرام از نیز یاد کرده است.
این‌ها مساجدی است که پیش از
اسلاماسلام، گرویدن به آیین آسمانی حضرت محمد صلّی اللّه علیه و آله را گویند که یکی از ادیان توحیدی و ابراهیمی است و از جامعیت خاصی نسبت به دیگر ادیان برخوردار است
نیز وجود داشت. به‌علاوه،
اهل کتابمقصود از اهل کتاب، پیروان مذاهب و ادیانی می‌باشند که پیامبر آنان دارای کتابی بوده است که از سوی خداوند برای هدایت انسان‌ها به او وحی شده باشداز آن در بسیاری از باب‌های فقهی مانند طهارت، صلات، جهاد، نکاح و صید و ذباحه، از جهات مختلف بحث شده است
نیز مراکز عبادت خاص خود را داشته‌اند.

نخستین مساجد در اسلام



در واقع، نخستین مسجدی که در
اسلاماسلام، گرویدن به آیین آسمانی حضرت محمد صلّی اللّه علیه و آله را گویند که یکی از ادیان توحیدی و ابراهیمی است و از جامعیت خاصی نسبت به دیگر ادیان برخوردار است
بر پایه
تقواپرهیز از گناه را تقوا گویند و از آن به مناسبت در باب‌های اجتهاد و تقلید، صلاة و جهاد سخن رفته است
ساخته شد،
مسجد قبامسجد قبا اولین مسجدی است که توسط پیامبر (صلی الله علیه و آله) بنا گردید، و در جنوب مدینه واقع شده است
بود که در
سالسال به سال قمری و شمسی تقسیم می‌شود وسال شرعی که احکام مرتبط با زمان بر اساس آن تنظیم شده، سال قمری است که دوازده ماه می‌باشد
نخست هجری، بلافاصله پس از
هجرتهجرت_ که از آن به مهاجرت نیز تعبیر شده_ به معنای جدایی است
(صلی الله علیه وآله) به و وارد شدن ایشان به محله قبا ساخته شد.
و گفتنی است نخستین کسی که مسجد ساخت، بود که در تأسیس مسجد قبا نقش اول را داشت.
پس از آن،
مسجد النبیشریف‌ ترین و والاترین مسجد، پس از مسجد الحرام، مسجد پیامبر خدا در مدینه منوّره است که جامع مدینه نیز گویند
در یا (صلی الله علیه وآله) ساخته شد.

← علاقه به ساخت مساجد در صدر اسلام


به دنبال آن، هریک از طوایف
عربلفظ اعراب در موارد متعددی در قرآن بیان شده است و معارفی را در ذیل آن آمده است
در ناحیه خود مسجدی ساختند.
آنان از رسول خدا(صلی الله علیه وآله) می‌خواستند تا در نقطه‌ای که برای مسجد انتخاب کرده بودند،
نمازیکی از اعمال و تکالیفی که از طرف خداوند بر انسان واجب شده است نماز می باشد
بگزارد. سپس محل نماز رسول خدا(صلی الله علیه وآله) را به عنوان مسجد محله خود بنا می‌کردند. حتی اگر در آغاز قصد ساختن مسجد نداشتند، محل نماز رسول خدا(صلی الله علیه وآله) را به عنوان مسجد و نماز خانه انتخاب می کردند. ابن شَبّه فهرستی از مساجدی که رسول خدا(صلی الله علیه وآله) در آنها
نمازیکی از اعمال و تکالیفی که از طرف خداوند بر انسان واجب شده است نماز می باشد
خوانده به دست داده است.

پانویس


 
۱. الحج و العمرة فی الکتاب و السنه، ص۶۱ از بخاری، ۳/۱۲۶۰/۳۲۴۳.    
۲. تاریخ المدینة المنوره، ج۱، ص۷۹۵۷.    


منبع



آثار اسلامی مکه و مدینه، ص۱۹۹، رسول جعفریان.    



جعبه ابزار