• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

معنای حرفی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



معنای حرفی، معنای فاقد استقلال ذاتی، می باشد.



معنای حرفی، مقابل معنای اسمی بوده و عبارت است از معنایی که استقلال ذاتی ندارد؛ یعنی در افاده معنای خود تابع وجود معنای دیگری است و به تنهایی معنای خود را افاده نمی‌کند، مانند: معنای کلمه «مِن» در جمله «سرت من البصرة» که دلالت «من» بر معنای ابتدائیت ، بر وجود معنای بصره و سیر متوقف است.

۱.۱ - از دیدگاه اصولیو

اصولیون معتقدند هر معنای نسبی که بر ارتباط میان دو مفهوم مستقل دلالت کند، معنای حرفی است؛ پس معانی حروف و هیئت‌ها، چه هیئت جمله ناقصه و چه هیئت جمله تامه ، از مصادیق معانی حرفی به شمار می‌آید.
چون معنای حرفی بر نسبت و ارتباط بین دو مفهوم مستقل دلالت می‌کند و قوام هر نسبتی به دو طرف آن است، همیشه به طور غیر مستقل لحاظ می‌شود؛ به خلاف معنای اسمی که می‌تواند به صورت مستقل لحاظ شود؛ بنابراین، تفاوت معنای اسمی و معنای حرفی همان استقلالیت و تبعیت است.


نکته:
معنای حرفی و معنای اسمی همانند جوهر و عرض می‌باشد؛ جوهر قائم به ذات بوده و خود به خود وجود دارد، ولی عرض در غیر حلول می‌کند و برای غیر است، مانند: جسم و بیاض، که فرق آن دو این است که جسم، خود به خود وجود دارد و قائم به ذات است، اما بیاض اگر بخواهد تحقق پیدا کند باید در جسم شکل بگیرد و صفت برای جسم باشد و در آن حلول نماید.
[۱] آخوند خراسانی، محمد کاظم بن حسین، درر الفوائد فی الحاشیة علی الفرائد، ج۱، ص (۱۹-۱۸).
[۶] فاضل لنکرانی، محمد، سیری کامل در اصول فقه، ص۳۴۹.
[۱۰] آخوند خراسانی، محمد کاظم بن حسین، کفایة الاصول، ص۲۶.



معانی حروف .



۱. ↑ آخوند خراسانی، محمد کاظم بن حسین، درر الفوائد فی الحاشیة علی الفرائد، ج۱، ص (۱۹-۱۸).
۲. ↑ صدر، محمد باقر، دروس فی علم الاصول، ج۱، ص۲۲۰.    
۳. ↑ صدر، محمد باقر، دروس فی علم الاصول، ج۲، ص۶۵.    
۴. ↑ نائینی، محمد حسین، اجود التقریرات، ج۱، ص۱۴.    
۵. ↑ خویی، ابوالقاسم، محاضرات فی اصول الفقه، ج۱، ص۵۴.    
۶. ↑ فاضل لنکرانی، محمد، سیری کامل در اصول فقه، ص۳۴۹.
۷. ↑ عراقی، ضیاء الدین، مقالات الاصول، ج۱، ص۸۳.    
۸. ↑ عراقی، ضیاء الدین، مقالات الاصول، ج۱، ص۹۱.    
۹. ↑ نائینی، محمد حسین، فوائد الاصول، ج۱، ۲، ص۳۳.    
۱۰. ↑ آخوند خراسانی، محمد کاظم بن حسین، کفایة الاصول، ص۲۶.



فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، برگرفته از مقاله «معنای حرفی».



جعبه ابزار