ناسیونالیزم ایرانی و حرکت جبهه ملی (فقه سیاسی)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
ناسیونالیزم ایرانی و حرکت جبهه ملی بر اصول ناسیونالیسم مدرن غربی استوار بود و در چارچوب هویت ملی تحلیل میشد.
اعضای جبهه ملی با وجود گرایشهای دینی شخصی، رویکردی سکولار به مسائل سیاسی داشتند و از بسیج دینی پرهیز میکردند.
این رویکرد موجب نادیدهگرفتن نقش
دین در جامعه
ایران شد و پیوند اجتماعی گستردهای ایجاد نکرد.
در نتیجه، جبهه ملی بهدلیل بیتوجهی به واقعیتهای مذهبی جامعه، با ناکامی سیاسی و اجتماعی روبهرو شد.
اين واقعيت را نمیتوان انكار كرد كه زيربناى انديشه سياسى جبهه ملى كه در قالب يک تشكل و حزب سياسى در تاريخ سياسى معاصر ايران رخ نمود، برخى از اصول پذيرفتهشده در انديشه ناسيوناليزم به مفهوم جديد غربى است.
بسيارى از اعضاى جبهه ملى ايران
مسلمان و علاقهمند به
اسلام بودند، اما با ديد لاييک به مسائل ايران مىنگريستند و معضلات و راهحلها را در چارچوب ملى و هويت ايرانى تجزيه و تحليل مىكردند و از
هویت اسلامی و انگيزههاى مسئوليتآور آن به عنوان عناصر اصلى حركت و مردمى كردن نهضت استفاده نمىكردند.
جبهه ملى ايران مانند همه جنبشهاى ملىگرايانهاى كه از اعتقادات عميق دينى و احساسات و عواطف پيچيده مذهبى جامه خود غفلت مىورزند، دچار اين اشتباه تاريخى شد و با ناديدهگرفتن حقايق عينى جامعه مذهبى خود در اندک مدتى دچار شكست و ناكامى شد و حداقل از خود، احساس مثبت و مردمى در سطح تودهى جامعه به جاى نگذاشت.
•
عمید زنجانی، عباسعلی، فقه سیاسی، ج۲، ص۶۷۶.
