• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

سوره سجده

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



سجده، نام سی و دومین سوره قرآن کریم می باشد و از آن در باب صلات سخن گفته‌اند.



سوره سجده از عزائم و سوره‌هاى داراى سجده واجب به شمار مى‌رود که سجده کردن هنگام تلاوت یا گوش دادن آیه پانزدهم آن واجب است.


خواندن سوره سجده در روز جمعه
[۱] مصباح المتهجد ص۲۶۵.
و نیز رکعت سوم نماز شب در شب جمعه مستحب است.
[۲] مصباح المتهجد ص۲۷۱.
کسى که تصمیم بر حفظ قرآن دارد، شب جمعه چهار رکعت (دو تا دو رکعتى) نماز بگزارد؛ در رکعت اول، سوره حمد و یس، و در رکعت دوم، حمد و دخان، در رکعت سوم، حمد و سجده و در رکعت چهارم، حمد و ملک را بخواند؛
[۳] مصباح المتهجد ص۲۶۴.
چنان که مستحب است در شب نیمه شعبان چهار رکعت (دو تا دو رکعتى) نماز بگزارد و پس از حمد، سوره‌هاى یس، دخان، سجده و ملک را به ترتیب در چهار رکعت بخواند.
[۴] مصباح المتهجد ص۸۳۹.



خداوند در آیه ۱۵ این سوره، یکی از نشانه‌های بارز مؤمن را به خاک افتادن به علامت تعظیم و سپاس، هنگام یادآوری آیات و نشانه‌های خدا، و سجده و ستایش خداوند می‌داند. این آیه، سجده واجب دارد و نام سوره نیز از همین آیه گرفته شده است.


هدف کلی سوره، بیان مبدا و معاد ، و اقامه برهان بر این مساله است، و نیز دفع شبهه‌هایی که در باره این دو مساله در دل‌ها خلجان می‌کند، و در ضمن به مساله نبوت و کتاب نیز اشاره می‌نماید، و امتیازی که دو گروه مؤمنین حقیقی به آیات خدا، و فاسقان خارج از زی عبودیت ، از یکدیگر دارند بیان می‌کند، و نیز به دسته اول وعده ثوابی می‌دهد که از تصور هر متصور بیرون است، و به دسته دوم وعیدی می‌دهد، و به انتقام شدیدی تهدید می‌کند که عبارت است از عذاب الیم و ابدی در قیامت ، و عذابی کوچک تر از آن که در دنیا به زودی خواهند چشید، و در آخر، سوره را با تاکید آن وعید، و دستور به رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم که تو نیز منتظر باش آن چنان که آنان منتظرند، ختم می‌کند.


گفته شده: این سوره در مکه نازل شده، مگر سه آیه آن که بعضی گفته‌اند در مدینه نازل شده است، و آن عبارت است از آیه ا فمن کان مؤمنا کمن کان فاسقا تا تمامی سه آیه.
[۸] رامیار، محمود، تاریخ قرآن، ص۵۸۵.
[۹] جمعی از محققان، علوم القرآن عندالمفسرین، ج۱، ص۳۱۶.
[۱۲] هاشم زاده هریسی، هاشم، شناخت سوره‌های قرآن، ص۲۹۷.
[۱۳] فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، ج۱، ص۳۷۳.
[۱۴] راغب اصفهانی، حسین بن محمد، المفردات فی غریب القرآن، ص۹۱.



۱. سی آیه به عدد اکثر مکتب‌های تفسیری، ۲۹ آیه به عدد بصری، ۳۸۰، ۳۷۵ یا ۳۳۰ کلمه و ۱۵۰۰، ۱۵۶۴ یا ۱۵۹۹ حرف دارد.
۲. در ترتیب نزول، هفتاد و پنجمین و در قرآن کریم سی و دومین سوره است.
۳. پس از سوره مؤمنون و پیش از سوره طور در مکه فرود آمد؛ به جز آیات ۱۶ تا ۲۰ که مدنی است.
۴. از سور مثانی ، و شمار آیات آن کمتر از یک حزب است.
۵. گفته‌اند یک آیه منسوخ دارد.
۶. آن را از سور عزائم برشمرده‌اند.


۱. عظمت قرآن و نزول آن از جانب پروردگار جهان ؛
۲. آفرینش انسان از خاک و نطفه و روح الهی؛
۳. نشانه‌های عظمت و قدرت الهی در آسمان و زمین ؛
۴. رستاخیز و حساب؛
۵. خلقت زمین و آسمان در شش روز؛
۶. اشاره‌ای کوتاه به تاریخ بنی اسرائیل .


سور عزائم.
اسامی سوره سجده.


۱. ↑ مصباح المتهجد ص۲۶۵.
۲. ↑ مصباح المتهجد ص۲۷۱.
۳. ↑ مصباح المتهجد ص۲۶۴.
۴. ↑ مصباح المتهجد ص۸۳۹.
۵. ↑ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، ج۱، ص۴۳.    
۶. ↑ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، ج۱، ص۴۱.    
۷. ↑ طباطبایی، محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، ج۱۶، ص۲۴۳.    
۸. ↑ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، ص۵۸۵.
۹. ↑ جمعی از محققان، علوم القرآن عندالمفسرین، ج۱، ص۳۱۶.
۱۰. ↑ زرکشی، محمد بن بهادر، البرهان فی علوم القرآن، ج۱، ص۱۹۳.    
۱۱. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج۱۷، ص۱۰۱.    
۱۲. ↑ هاشم زاده هریسی، هاشم، شناخت سوره‌های قرآن، ص۲۹۷.
۱۳. ↑ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، ج۱، ص۳۷۳.
۱۴. ↑ راغب اصفهانی، حسین بن محمد، المفردات فی غریب القرآن، ص۹۱.



فرهنگ نامه علوم قرآنی، برگرفته از مقاله«سوره سجده».    
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت، ج۴، ص۳۹۱-۳۹۲، برگرفته از مقاله«سوره سجده».    



جعبه ابزار