حجاب (فرمایشهای رهبر شهید 1374)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
عنوان قبل | عنوان بعد«
حجاب»، حکم شرعی و مسئلهای قانونی است که رهبر شهید انقلاب اسلامی در مقاطع مختلف سال ۱۳۷۰ درباره آن سخن گفتهاند.
این پژوهش صرفاً به گردآوری و ساماندهی بیانات منتشرشده در پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار رهبری بدون هیچ تحلیل، تفسیر یا تصرفی در الفاظ پرداخته است.
چکیده فرمایشهای رهبر شهید انقلاب (آیتالله العظمی سیدعلی خامنهای) در این مقطع عبارت است از:
۱. آن استادی که اگر دختر دانشجو با «حجاب اسلامی» حضور پیدا کند، به او اهانت میکند؛ این استاد مجاز نیست که در دانشگاه حضور داشته باشد.
۲. عادت بر این است که اگر یک مشکل فرهنگی در کشور دیده شود، بگوییم که دولت! شما چرا تلاش و فعالیت نمیکنی؟! مثال واضحش هم «بدحجابی».
۳. آنها با چه چیز زن مسلمان بیشتر دشمنند؟ با «حجاب» او. چرا؟ چون فرهنگ آنها این را قبول ندارد.
در مکتب اسلام، «حفاظ و حجابی» بین زن و مرد وجود دارد. آن «حفاظ و حجاب» در بیرون از محیط خانه و خانواده حتماً حفظ میشود.
این، آن «نکتهی اصلی در الگوسازی اسلامی» است.
مخالفت یک عده آدمهای ریش و سبیلدار سروپزدار، با انقلاب اسلامی برای این است که
چرا نمیگذارید ما با زنهایمان «بیحجاب» بیائیم در خیابانها یک جولانی بزنیم و برگردیم؟
باید مسائل ارزشی اسلام در جامعهی ما احیاء بشود.
مثلاً «مسألهی حجاب»، یک «مسألهی ارزشی» است.
ما از دنیای غرب که آمدند زن بشری را در طول دورههای گذشته تا امروز اینقدر مورد تحقیر قرار دادند، «طلبکاریم»
من میگویم «چادر» «بهترین نوع حجاب» است؛ یک «نشانهی ملی» ماست؛
هیچ اشکالی هم ندارد؛ هیچ منافاتی با هیچ نوع تحرکی هم در زن ندارد
لباس رسمی زن میتواند «چادر» باشد
بعضیها از «چادر» فرار میکنند، به خاطر اینکه «هجوم تبلیغاتی غرب» دامنگیرشان نشود.
منتها از «چادر» که فرار میکنند، به آن «حجاب» واقعی بدون «چادر» هم رو نمیآورند.
چون آن را هم غرب مورد تهاجم قرار میدهد!
شما خیال کردهاید که اگر ما «چادر» را کنار گذاشتیم،
فرضاً آن مقنعهی کذایی و آن لباسهای
(وَ لْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّ)
[۱] و همانهایی را که در قرآن هست، درست کردیم، دست از سر ما بر میدارند؟
نه، آنها به این چیزها قانع نیستند.
آنها میخواهند همان «فرهنگ منحوس» خودشان عیناً اینجا عمل بشود.
بر اساس فرمایشهای رهبر معظم انقلاب در دیدار اقشار مختلف مردم، ۱۳۷۰/۰۶/۱۳:
۱. «حجاب اسلامی» دختر دانشجو؛ اهانت استاد ممنوع است.
بر اساس فرمایشهای رهبر معظم انقلاب در دیدار ائمّه جمعه سراسر کشور، ۱۳۷۰/۰۶/۲۵:
۱. «بدحجابی» ظاهرهی کوچک است، نه توطئهی فرهنگی.
۲. «وضع حجاب» امروز با قبل از انقلاب «فاصلهی ژرف و عمیق» دارد.
بر اساس فرمایشهای رهبر معظم انقلاب در دیدار اقشار مختلف مردم به مناسبت میلاد حضرت زینب (س)، ۱۳۷۰/۰۸/۲۲:
۱. «حجاب» زن مسلمان؛ بیشترین دشمنی غربیها.
۲. «حفاظ و حجاب» بین زن و مرد؛ «نکتهی اصلی در الگوسازی اسلامی».
بر اساس فرمایشهای رهبر معظم انقلاب در جلسه تفسیر سوره بقره، ۱۳۷۰/۰۸/۰۸:
۱. «بیحجابی» در خیابانها؛ خواسته مخالفان انقلاب اسلامی.
بر اساس فرمایشهای رهبر معظم انقلاب در دیدار شورای فرهنگی ـ اجتماعی زنان، ۱۳۷۰/۱۰/۰۴:
۱. «مسألهی حجاب» «مسألهی ارزشی» است.
۲. «طلبگاری» از غرب؛ محرومیت زن از «حق مالکیت».
۳. «چادر» «بهترین نوع حجاب» و «نشانهی ملی» است.
۴. فرار از «چادر»؛ «هجوم تبلیغاتی غرب».
۵. «فرهنگ منحوس» غرب؛ خواسته آنها.
بر اساس فرمایشهای رهبر معظم انقلاب در گفتگو با جمعی از میهمانان خارجی، ۱۳۷۰/۱۱/۱۴:
۱. «حجاب اسلامی»؛ پرهیز بعضی مدعیان مسلمانی.
۲. «حل مشکلات در خود اسلام»؛ نلرزیدن در مقابل «تهاجم اخلاقی» غرب.
بر اساس فرمایشهای رهبر معظم انقلاب در دیدار مسئولان مجله حوزه، ۱۳۷۰/۱۱/۲۸:
۱. «مسألهی بیحجابی و حجاب»؛ قاطعیت امام.
۲. «ملاحظهکاری و رودربایستی» مطلقاً نباید باشد.
تفصیل بیانات معظم له به شرح زیر است:
بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم، ۱۳۷۰/۰۶/۱۳: - استادی که به دختر دانشجو با «حجاب اسلامی» اهانت میکند مجاز نیست در دانشگاه حضور داشته باشد.
بیانات در دیدار ائمّه جمعه سراسر کشور، ۱۳۷۰/۰۶/۲۵: - «بدحجابی» ظاهرهی کوچکی است و نسبت به توطئهی فرهنگی کماهمیت است.
- امروز از لحاظ «وضع حجاب»، فاصلهی ما با قبل از انقلاب خیلی ژرف و عمیق است.
بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم و جمعی از پرستاران و مددکاران به مناسبت میلاد حضرت زینب (علیها السّلام)، ۱۳۷۰/۰۸/۲۲: - غربیها با «حجاب» زن مسلمان بیشتر از همه چیز دشمنند.
- در مکتب اسلام، «حفاظ و حجابی» بین زن و مرد وجود دارد.
- این «نکتهی اصلی در الگوسازی اسلامی» است.
بیانات در جلسه دهم تفسیر سوره بقره، ۱۳۷۰/۰۸/۰۸: - مخالفت یک عده با انقلاب اسلامی برای این است که نمیگذاریم با زنهایشان «بیحجاب» در خیابانها جولانی بزنند.
بیانات در دیدار اعضای شورای فرهنگی ـ اجتماعی زنان، جمعی از بانوان متخصص رشتههای پزشکی، و مسئولان کنگره حجاب اسلامی به مناسبت میلاد حضرت فاطمه زهرا (سلام الله علیها)، ۱۳۷۰/۱۰/۰۴: - «مسألهی حجاب» یک «مسألهی ارزشی» است.
- ما از دنیای غرب که زن را تحقیر کردند «طلبگاریم».
- «چادر» «بهترین نوع حجاب» است؛ یک «نشانهی ملی» ماست.
- بعضیها از «چادر» فرار میکنند به خاطر «هجوم تبلیغاتی غرب».
- غربیها میخواهند همان «فرهنگ منحوس» خودشان عیناً اینجا عمل بشود.
گفتگو با جمعی از میهمانان خارجی، ۱۳۷۰/۱۱/۱۴: - بعضیها دم از مسلمانی میزنند اما از «حجاب اسلامی» پرهیز میکنند.
- باید «حل مشکلات» را در خود اسلام پیدا کنیم و در مقابل «تهاجم اخلاقی» غرب نلرزیم.
بیانات در دیدار مسئولان مجله حوزه، ۱۳۷۰/۱۱/۲۸: - امام «مسألهی بیحجابی و حجاب» را قاطع گفت.
- امام اصلاً دچار رودربایستی نمیشد.
- «ملاحظهکاری و رودربایستی» داشتن مطلقاً باید نباشد.
بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم، ۱۳۷۰/۰۶/۱۳:
(اهانت استاد به «حجاب اسلامی» دختر دانشجو)
استاد نقش مهمی در دانشگاهها دارد.
استاد اگر دارای دین و مسلک دیگری غیر از مسلک دانشجو هم باشد، میتواند درس بدهد.
اما مشروط بر این که نخواهد فضای انقلابی و اسلامی را در دانشگاه متغیر کند.
آن استادی که اگر دانشجو در آغاز صحبت، حرف خود را با «بسماللهالرّحمنالرّحیم» شروع کند، به او تشر میزند.
آن استادی که اگر دختر دانشجو با «حجاب اسلامی» و به صورت محجب در مراحل آموزش حضور پیدا کند، به او اهانت میکند.
این استاد مجاز نیست که در دانشگاه حضور داشته باشد.
علمی که آن استاد به این دانشگاه خواهد داد، علمی نیست که در خدمت کشور و در جهت ارزشهای مطلوب برای این ملت فداکار به کار بیاید.
بیانات در دیدار ائمّه جمعه سراسر کشور، ۱۳۷۰/۰۶/۲۵:
(«بدحجابی»؛ ظاهرهی کوچک، نسبت به توطئهی فرهنگی)
ما برای این جنگ فرهنگی چه کار باید کنیم؟
عادت بر این جاری است که اگر یک مشکل فرهنگی در کشور دیده یا شنیده بشود
- که چنین مشکلی هم وجود دارد - همهی روها را به طرف دولت برگردانیم
و بگوییم که دولت! شما چرا تلاش و فعالیت نمیکنی؟!
مثال واضحش هم «بدحجابی»،
یا در بعضی از شهرها و نقاط دور افتاده، رواج این ساز و دهلهای قدیمی
و این چیزهایی است که گاهی آقایان برای ما مینویسند، یا گزارش میآید و ما مطلع میشویم که بعضی آقایان گلهمند و ناراحتند.
البته اینها ظواهر بدی است - شکی نیست - اما مسألهی توطئهی فرهنگی اینها نیست.
اینها «ظاهرهی کوچکی» است و نسبت به آن توطئه، مسألهی خیلی کماهمیتی است.
(«وضع حجاب» امروز؛ «فاصلهی ژرف و عمیق» با قبل از انقلاب) امروز از لحاظ «وضع حجاب» و وضعیت زنان کشور، فاصلهی ما با قبل از انقلاب، خیلی ژرف و عمیق است.
کمتر قسمتی است که ما نسبت به قبل از انقلاب، اینقدر فاصله پیدا کرده باشیم.
شما ببینید در کدامیک از بخشهای مختلف جامعه
- چه بخشهای مربوط به مذهب و دین، چه بخشهای مربوط به مسائل علمی، چه بخشهای مربوط به سیاست و اقتصاد و غیره -
این همه فاصله بین وضع موجود و وضع آن روز وجود دارد، که در حال حاضر ما میان زن امروز و زن زمان حکومت ستمشاهی مشاهده میکنیم؟
آن روز، چیزی از زن باقی نمانده بود.
آن روز، نگذاشته بودند که چیزی به نام حرمت و «حجاب» و حفاظ و قداست و طهارت زن باقی بماند؛ بخصوص در شهرهای بزرگ.
وضعیت امروز، قابل مقایسه با آن روز نیست.
البته شکی نیست که باید از این بهتر بشود.
اما آنچه که امروز هست، قابل مقایسه با آن روزگار نیست.
این، آن چیزی نیست که ما باید به عنوان ضایعهی فرهنگی و پوسیدگی جامعهی خودمان و به عنوان خطر و حملهی دشمن به آن توجه بکنیم.
چیز دیگری است که در مواردی، این هم یکی از گوشهها و یکی از مظاهر آن است.
بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم و جمعی از پرستاران و مددکاران به مناسبت میلاد حضرت زینب (علیها السّلام)، ۱۳۷۰/۰۸/۲۲:
(«حجاب» زن مسلمان؛ بیشترین دشمنی غربیها)
الگوی غربىِ امروزِ اروپایی، برخاسته و زاییده از الگوی باستانی رومی و یونانی آنهاست.
آن روز هم اینطور بود که زن وسیلهیی برای تکیف و التذاذ مرد بود و همه چیز تحتالشعاع این بود، امروز هم این را میخواهند.
حرف اصلی غربیها این است.
آنها با چه چیز زن مسلمان بیشتر دشمنند؟
با «حجاب» او.
آنها با چادر و «حجاب» صحیح و متقن شما از همه چیز بیشتر دشمنند.
چرا؟
چون فرهنگ آنها این را قبول ندارد.
اروپاییها اینطورند.
آنها میگویند هرچه را که ما فهمیدهایم، دنیا باید از ما تقلید کند!
مایلند که جاهلیت خودشان را بر معرفت عالم غلبه بدهند.
آنها میخواهند زن به سبک اروپایی را در جامعه رواج بدهند؛
که عبارت است از سبک مد و مصرف و آرایش در انظار عموم و ملعبه قرار دادن مسائل جنسی بین دو جنس.
میخواهند این چیزها را به وسیلهی زنان رواج بدهند.
هرجا با این هدفگیری غربیها مخالفت بشود، فریادشان بلند میشود!
اینها کمطاقت هم هستند!
همین مدعیان غربی، کمترین مخالفتی را با مبانی پذیرفتهی خودشان تحمل نمیکنند.
(«حفاظ و حجاب» بین زن و مرد؛ «نکتهی اصلی در الگوسازی اسلامی») در مکتب اسلام، «حفاظ و حجابی» بین زن و مرد وجود دارد.
این به معنای آن نیست که زنان، عالم جداگانهیی غیر از عالم مردان دارند.
نه، زنان و مردان در جامعه و در محیط کار، با هم زندگی میکنند.
همه جا با هم سر و کار دارند.
مشکلات اجتماعی را با هم حل میکنند.
جنگ را با هم اداره میکنند و کردند.
خانواده را با هم اداره میکنند و فرزندان را پرورش میدهند.
اما آن «حفاظ و حجاب» در بیرون از محیط خانه و خانواده حتماً حفظ میشود.
این، آن «نکتهی اصلی در الگوسازی اسلامی» است.
بیانات در جلسه دهم تفسیر سوره بقره، ۱۳۷۰/۰۸/۰۸:
(«بیحجابی» در خیابانها؛ خواسته مخالفان انقلاب اسلامی)
به خاطر اینکه جلو شهوت رانیهایشان گرفته شده، همهی اینها با انقلاب اسلامی ما مخالفت کردند.
شما که جوانهای پاک هستید روی مسائل آرمانی بیشتر فکر کنید.
اما مخالفت یک عده آدمهای ریش و سبیلدار سروپزدار، با انقلاب اسلامی برای این است که
چرا نمیگذارید ما با زنهایمان «بیحجاب» بیائیم در خیابانها یک جولانی بزنیم و برگردیم؟
که اگر همین یک قلم را آزاد میکردند به مقدار زیادی این کذا و کذاها، دلشان از امام و از اسلام و از انقلاب اسلامی خوش میشد.
بیانات در دیدار اعضای شورای فرهنگی ـ اجتماعی زنان، جمعی از بانوان متخصص رشتههای پزشکی، و مسئولان کنگره حجاب اسلامی به مناسبت میلاد حضرت فاطمه زهرا (سلام الله علیها)، ۱۳۷۰/۱۰/۰۴:
(«مسألهی حجاب»؛ «مسألهی ارزشی»)
باید مسائل ارزشی اسلام در جامعهی ما احیاء بشود.
مثلاً «مسألهی حجاب»، یک «مسألهی ارزشی» است.
«مسألهی حجاب»، مسألهیی است که اگرچه مقدمهیی است برای چیزهای بالاتر، اما خود یک «مسألهی ارزشی» است.
ما که روی «حجاب» اینقدر مقیدیم،
به خاطر این است که حفظ «حجاب» به زن کمک میکند تا بتواند به آن رتبهی معنوی عالی خود برسد
و دچار آن لغزشگاههای بسیار لغزندهیی که سر راهش قرار دادهاند، نشود.
(«طلبگاری» از غرب؛ محرومیت زن از «حق مالکیت») ما از دنیای غرب که آمدند زن بشری را در طول دورههای گذشته تا امروز اینقدر مورد تحقیر قرار دادند، «طلبکاریم».
شما ببینید در اروپا و در کشورهای غربی، تا اندکی پیش، زنان حقوق مالی مستقلی نداشتند.
من یک وقت به دقت آمارش را استخراج کردم و در صحبتی - ظاهراً در نماز جمعهی چهار، پنج سال پیش از این بود - آن را مطرح کردم.
مثلاً تا اوایل قرن بیستم، با همهی آن ادعاهایی که شده است،
با آن «کشف حجاب» عجیب و غریبی که در غرب روزبهروز هم بیشتر شده،
با آن اختلاط جنسی بینهایت و بیمهار - که خیال میکنند این احترام کردن و ارزش دادن به زن است -
درعینحال زن غربی حق نداشته از ثروتی که متعلق به خودش بوده، آزادانه استفاده کند!
در مقابل شوهر، مالک دارایی خودش نبوده است.
یعنی زنی که ازدواج میکرد، ثروت و دارایی و ملکش متعلق به شوهرش بود.
خودش حق نداشت نسبت به آن تصرفی بکند.
تا اینکه بتدریج حق مالکیت و حق کار، تا اوایل قرن بیستم به زنان داده شد.
یعنی این مسألهیی که جزو اولیترین حقوق بشری است، از زن دریغ داشتند.
اما فشار و تکیهی بیشتر را روی آن مسألهیی گذاشتند که درست نقطهی مقابل مسائل ارزشی واقعی است که در اسلام به آن اهتمام شده است.
اینکه ما حالا در باب «حجاب» این همه تأکید داریم، علتش این است.
(«چادر»؛ «بهترین نوع حجاب» و «نشانهی ملی») به نظر ما، بحثهایی که درباب پوشش زن میشود، بحثهای خوبی است که انجام میگیرد.
منتها باید توجه کنید که هیچ بحثی در این زمینههای مربوط به پوشش زن، از هجوم تبلیغاتی غرب متأثر نباشد.
اگر متأثر از آن شد، خراب خواهد شد.
مثلاً بیاییم با خودمان فکر کنیم که «حجاب» داشته باشیم، اما «چادر» نباشد؛ این فکر غلطی است.
نه اینکه من بخواهم بگویم «چادر»، نوع منحصر است.
نه، من میگویم «چادر» «بهترین نوع حجاب» است؛ یک «نشانهی ملی» ماست؛
هیچ اشکالی هم ندارد؛ هیچ منافاتی با هیچ نوع تحرکی هم در زن ندارد.
اگر واقعاً بنای تحرک و کار اجتماعی و کار سیاسی و کار فکری باشد،
لباس رسمی زن میتواند «چادر» باشد و - همانطور که عرض کردم - «چادر» «بهترین نوع حجاب» است.
(فرار از «چادر»؛ «هجوم تبلیغاتی غرب») البته میتوان محجبه بود و «چادر» هم نداشت.
منتها همینجا هم بایستی آن مرز را پیدا کرد.
بعضیها از «چادر» فرار میکنند، به خاطر اینکه «هجوم تبلیغاتی غرب» دامنگیرشان نشود.
منتها از «چادر» که فرار میکنند، به آن «حجاب» واقعی بدون «چادر» هم رو نمیآورند.
چون آن را هم غرب مورد تهاجم قرار میدهد!
(«فرهنگ منحوس» غرب؛ خواسته آنها) شما خیال کردهاید که اگر ما «چادر» را کنار گذاشتیم،
فرضاً آن مقنعهی کذایی و آن لباسهای (وَ لْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّ
و همانهایی را که در قرآن هست، درست کردیم، دست از سر ما بر میدارند؟
نه، آنها به این چیزها قانع نیستند.
آنها میخواهند همان «
فرهنگ منحوس» خودشان عیناً اینجا عمل بشود.
مثل زمان شاه که عمل میشد.
در آن زمان،
زن اصلاً پوشش و «
حجابی» نداشت.
حتّی در اینجاها وقتی نوبت به این کارها میرسد، «
بیبندوباری» خیلی بیشتر هم میشود.
کمااینکه در زمان شاه، «
بیبندوبارییی» که در همین شهر تهران و بعضی دیگر از شهرهای کشور ما بود، از معمول شهرهای اروپا بیشتر بود!
زن معمولی در اروپا، لباس و پوشش خودش را داشت.
اما در اینجا آنطوری نبود.
آنطور که دیده بودیم و شنیده بودیم و میدانستیم و مناظری که از آن وقت الان جلوی نظر من هست،
انسان واقعاً حیرت میکند که چرا بایستی اینگونه بشود.
کمااینکه در خیلی از کشورهای متأسفانه عقبماندهی مسلمان و غیرمسلمان هم همینطور است.
بنابراین، باید به دقت و با نهایت کنجکاوی و
بدون اغماض، مسائل ارزشی را رعایت کرد.
)
گفتگو با جمعی از میهمانان خارجی، ۱۳۷۰/۱۱/۱۴:
( پرهیز بعضی مدعیان مسلمانی از «حجاب اسلامی»)
بعضیها هستند که دم از مسلمانی هم میزنند، اما از «حجاب اسلامی» پرهیز میکنند!
کسانی هستند که قرآن را هم دوست میدارند، اسلام را هم دوست میدارند،
اما وقتی که بحث (وَ السَّارِقُ وَ السَّارِقَةُ فَاقْطَعُوا أَيْدِيَهُمَا
میشود، پایشان میلرزد!
ما میگوییم که اگر
اسلام را قبول داریم، بایستی حقیقتاً «حل مشکلات» را در خود اسلام پیدا کنیم
و در مقابل «
تهاجم اخلاقییی» که غرب نسبت به چنین موضعی به خود میگیرد، دست و پایمان نلرزد.
)
بیانات در دیدار مسئولان مجله حوزه، ۱۳۷۰/۱۱/۲۸:
(«مسألهی بیحجابی و حجاب»؛ قاطعیت امام)
در همان ماههای اول پیروزی انقلاب، امام «مسألهی بیحجابی و حجاب» را قاطع گفت.
آن وقتها ما به عنوان اعضای شورای انقلاب، گاهی در هیأت دولت هم شرکت میکردیم.
من کسانی را دیدم که جزو عناصر متدین هیأت دولت بودند، اما به ما میگفتند این چه کاری بود که امام کرد؛ حالا چرا کرد!؟
امام اصلاً دچار رودربایستی نمیشد.
بنابراین، «ملاحظهکاری و رودربایستی» داشتن، مطلقاً باید نباشد.
این خواهد توانست آن خلأ را در دانشگاه پُر کند.
گروه پژوهشی ویکی فقه.
