• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

حضرت سکینه (شعر عاشورایی)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





حضرت سکینه (سلام‌الله‌علیها)، دختر امام حسین (علیه‌السلام) و شاعر برجسته دوره اولیه اسلام، با زندگی پر از وفاداری به اهل بیت (علیهم‌السلام)، حضور در کربلا، اسارت، و بازگشت به مدینه، به‌عنوان نماد شجاعت، فصاحت و مرثیه‌سرایی شناخته می‌شود.
اشعار او، که ترکیبی از تمجید، انتقاد و سوگواری است، نشان‌دهنده عمق احساسات و مقام بالای او در جامعه ادبی زمان خود می‌باشد.




سکینه دختر حسین بن علی (علیه‌السّلام)، مادرش رباب بنت امرئ القیس می‌باشد.
وی در دامان طهارت رشد یافت و از پدرش تعالیم عالیه و آداب و احکام الهیّه آموخته است.


۱.۱ - حضور در کربلا

به همراه پدرش و دیگر اعضای خاندان رسول اللّه (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) راهی کربلا شد و در تمام مصائب و رنجها شریک بود.


۱.۲ - پس از عاشورا

پس از عاشورا دوران اسارت را در کنار برادر بزرگوار خود امام سجاد (علیه‌السّلام) تحمّل نمود و سپس همراه خاندان عصمت و طهارت به مدینه بازگشت.


۱.۳ - ویژگی‌های شخصیتی حضرت سکینه

سکینه (سلام‌الله‌علیها) به سبب اصل و نسب عالیش و هم‌چنین شرافت و منزلت والایش صحرایی از عزّت بود.
او سرآمد زنان زمان خویش و در اخلاق، جلیل القدرترین و نیکوترین‌شان بود.
او بانویی فصیح و بلیغ و از بهترین شعرا به شمار می‌آمد.
بزرگان شعراء و ادبای قریش به نزد او می‌آمدند و با او به مباحثه می‌پرداختند.
حضرت درباره‌ی اشعار آنها قضاوت می‌کرد.



این بانوی عفیف و شجاع در ربیع الاول سال ۱۱۷ هجری در زمان خلافت خالد بن عبد الملک رحلت فرمود و در مدینه به خاک سپرده شد.



یکی از اشعار حضرت سکینه (سلام‌الله‌علیها) در پایین آمده است:

لا تعذلیه فهم قاطع طرقهفعینه بدموع ذرّف غدقه
انّ الحسین غداة الطف یرشقهریب المنون فما ان یخطیء الحدقه
بکفّ شر عباد اللّه کلهمنسل البغایا و جیش المرّق الفسقه
یا امة السوء‌هاتوا ما احتجاجکمغدا و جلّکم بالسیف قد صفقه
الویل حل بکم الا بمن لحقهصیرتموه لارماح العدی درقه
یا عین فاحتفلی طول الحیاة دمالا تبک ولدا و لا اهلا و لا رفقه
لکن علی ابن رسول اللّه فانسکبیقیحا و دمعا و فی اثریهما العلقه


۱ - کسی را سرزنش مکن که راهش را گم کرده است زیرا از چشمانش اشک فراوان می‌بارد.
۲ - در روز طف تیری به سوی امام حسین (علیه‌السّلام) رها شد که خطا نمی‌کند و از حدقه‌ی چشم امام (سجاد) دور نمی‌شود.
۳ - این کار به دست کسانی انجام شد که بدترین مردم و حرامزاده و خارج از دین و فاسق بودند.
۴ -‌ای بدترین امت، دلیلهایتان را در رستاخیز بیاورید. شما برهانی ندارید زیرا همه‌ی شما او را با شمشیرتان زدید.
۵ - مصیبت و ناگواری بر شما باد! مگر بر کسانی‌که شما را همراهی نکردند و او را سپری برای سرنیزه‌های دشمنان قرار دادید.
۶ -‌ای چشم، تمام دوران خود را خون گریه کن. اما این گریستن برای فقدان فرزند و خانواده و دوستان نباشد.
۷ - این گریستن برای فرزند رسول خدا باشد اشکی همراه با غصّه و خون در رثای آنها بریزید.


۱. ↑ حسون، محمد، اعلام النساء المومنات، ج۱، ص۴۹۵.    
۲. ↑ اصفهانی، ابوفرج، الاغانی، ج۱۶، ص۸۹.    
۳. ↑ الشاطی، عایشه، تراجم سیدات بیت النبوة، ج۱، ص۹۵۶.    
۴. ↑ حنبلی، ابن عماد، شذرات الذهب، ج۲، ص۸۲.    
۵. ↑ شرّاب، محمدحسن، نور الابصار، ج۱، ص۳۵۸.    
۶. ↑ امین، سیدمحسن، اعیان الشیعه، ج۳، ص۴۹۲.    
۷. ↑ شبّر، جواد، ادب الطف، ج۱، ص۱۵۸.    



دانشنامه شعر عاشورایی، ج۱، ص۴۳






جعبه ابزار