تراشیدن
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
تراشیدن یا همان حَلق ستردن
مو و جز آن است.
بر تراشیدن با اضافه به مو در
فقه احکامی مترتب است که در بابهای
طهارت،
حج،
نکاح،
کفارات و
حدود بدانها اشاره رفته است.
احکام تراشیدن به
واجب،
حرام،
مستحب و
مکروه تقسیم میشود.
حلق از واجبات
عمره مفرده و نیز حج بنابر
مشهور و عملی عبادی است؛ از اینرو
قصد قربت شرط صحت آن است.
البته
وجوب حلق تخییری است؛ بدین معنا که حاجی یا عمره گزار ـ در غیر
عمره تمتع ـ بین حلق و
تقصیر مخیر میباشد؛ هرچند حلق
افضل است.
در عمره
تمتع بنابر
مشهور، تقصیر متعین است.
از سوی دیگر بنابر فتوای گروهی از فقها کسی که نخستین بار حج میگزارد(
صروره) و نیز کسی که موهای خویش را بافته یا گره زده یا با
عسل،
صمغ و مانند آن به هم چسبانیده، تراشیدن متعین است.
محل تراشیدن
سر در حج، سرزمین
منی است که پس از
قربانی و بنابر قول مشهور در روز
عید قربان و در
عمره بنابر قول مشهور بعد از
سعی انجام میگیرد.
بنابر تصریح بعضی تراشیدن باید با
تیغ باشد و کوتاه کردن با ماشین و مانند آن کفایت نمیکند.
روبه
قبله بودن مُحرم هنگام تراشیدن، آغاز کردن از سمت
راست پیشانی، بردن نام
خدا و خواندن دعای وارده شده از مستحبّات حلق است.
وجوب حلق اختصاص به مردان دارد.
تراشیدن تمامی سر بین عمره تمتع و
حج تمتع بنابر قول مشهور بر حاجی حرام و موجب ثبوت
کفاره است که یک
گوسفند میباشد.
تراشیدن و
ازاله مو از
بدن در حال
احرام بدون
عذر، حرام و ارتکاب آن مطلقا ـ با عذر، مانند
بیماری یا بدون عذر ـ موجب ثبوت کفّاره (
فدیه) است. کفّاره آن یک گوسفند یا اطعام ده
فقیر، برای هر کدام یک مُدّ(
مد)بنابر قولی یا شش فقیر، برای هر کدام دو مُدّ بنابر قولی دیگر و یا سه روز
روزه میباشد. برخی
تخییر بین سه امر یادشده را به صورت عذر اختصاص داده و گفتهاند در صورت معذور نبودن، کفّاره آن تنها یک گوسفند است.
البته در ازاله موی زیر بغل، کفّاره تراشیدن هر دو طرف، یک گوسفند و یک طرف، اطعام سه فقیر است.
بر مُحرم، تراشیدن سر مُحرمی دیگر حرام و در حرمت تراشیدن سر غیر محرم، اختلاف است.
تراشیدن
ریش بنابر مشهور حرام است.
تراشیدن موی سر ـ بنابر قول برخی ـ
مستحب است. در مقابل، برخی دیگر بلند گذاشتن مو را مستحب دانستهاند.
تراشیدن موی سر
نوزاد در هفتمین روز
ولادت و هم
وزن آن
طلا یا
نقره صدقه دادن مستحب است.
ازاله موهای زاید بدن بویژه موهای زیر بغل، همچنین
زهار با تراشیدن و مانند آن مستحب و ترک آن در موهای زهار بیش از چهل روز برای
مرد و بیست روز برای
زن مکروه است.
تراشیدن موهای سر و زهار
میت بنابر مشهور،
کراهت دارد.
مردی که مرتکب
جرم قوّادی شده است بنابر مشهور پس از زدن ۷۵
تازیانه بر او، سرش را میتراشند و در خیابانها بین
مردم میگردانند
(
قیادت).
کیفر مرد
زناکار ِ غیرمحصن(
احصان)صد ضربه تازیانه، تراشیدن سر و
تبعید است.
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام ج۲ ص۴۳۰ - ۴۳۲
