• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

دمغ (مفردات‌نهج‌البلاغه)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





دَمْغ (به فتح دال و سکون میم) از واژگان نهج البلاغه به معنای زخم زدنى كه به مغز برسد، است. از این لفظ فقط یک مورد در نهج‌ البلاغه آمده است.



دَمْغ: به معنای زخم زدنى كه به مغز برسد. «دمغه دمغا» يعنى او را زخم زد و زخم به مغزش رسيد، دامغه زخمى است كه عمق آن تا دماغ و مغز سر برسد.


حضرت علی (علیه‌السلام) در وصف رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌و‌سلّم) فرموده: «اللَّهُمَّ ...اجْعَلْ شَرَائِفَ صَلَوَاتِكَ... عَلَى مُحَمَّد عَبْدِكَ وَرَسُولِكَ .... وَ الدَّافِعِ جَيْشَاتِ الاَْباطِيلِ، وَ الدَّامِغِ صَوْلاَتِ الاَْضَالِيلِ»
«خدايا بهترين صلوات خويش را قرار بده بر محمد (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌و‌سلّم) بنده و رسولت كه از بين برنده لشكريان باطل و شكننده مغز سطوت‌ها ضلالت بود.» (شرح‌های خطبه: ) اباطيل جمع باطل و اضاليل جمع ضلالت است.


این کلمه فقط یک بار در نهج‌ البلاغه آمده است.


۱. ↑ قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، ج۱، ص۳۹۴.    
۲. ↑ طریحی نجفی، فخرالدین، مجمع البحرین ت-الحسینی، ج۵، ص۸.    
۳. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۱۳۲، خطبه ۷۱.    
۴. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ص۱۱۷، خطبه ۷۰.    
۵. ↑ صالح، صبحی، نهج البلاغه، ص۱۰۱، خطبه ۷۲.    
۶. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۱۳۷، خطبه ۷۲.    
۷. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۲، ص۴۲۴.    
۸. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۲، ص۴۲۷.    
۹. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین(ع)، ج۳، ص۱۸۲.    
۱۰. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه،، ج۵، ص۱۹۴.    
۱۱. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۶، ص۱۴۰.    
۱۲. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۱۳۲، خطبه ۷۱.    



• قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، برگرفته از مقاله «دمغ»، ج۱، ص۳۹۴.    






جعبه ابزار