• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

رهبری و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (فقه سیاسی)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





رهبری و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هدف اصلی سپاه پاسداران، پاسداری از انقلاب و دستاوردهای آن است، که با هدف ارتش متفاوت است.
اساسنامه، تحقق آرمان‌های الهی، گسترش حاکمیت خدا و تقویت بنیه دفاعی از طریق همکاری و آموزش مردمی را هدف می‌داند.
وظایف اصلی شامل مبارزه با براندازان، خلع سلاح غیرمجاز، برقراری نظم و همکاری با ارتش و نهادهای اطلاعاتی است.
سپاه مسئول برنامه‌ریزی، سازماندهی و فرماندهی آموزش‌های عقیدتی، سیاسی و نظامی بسیج مستضعفین طبق موازین اسلامی است.
ساختار فرماندهی سپاه متمرکز بوده و سلسله‌مراتب آن شامل فرمانده کل، فرماندهان مناطق، نواحی، پایگاه‌ها و پاسگاه‌ها است.
نصب فرمانده کل سپاه مستقیماً توسط رهبری و بدون نیاز به مشورت شورای عالی دفاع صورت می‌گیرد.



سپاه پاسداران انقلاب اسلامى گرچه به ظاهر جزیى از نيروهاى مسلح جمهورى اسلامى ايران به شمار مى‌رود ولى هدف تشكيلاتى آن با اهداف سازمانى ارتش كاملاً متفاوت مى‌باشد.
از آن‌جا كه تشكيل سپاه بر اساس ضرورت‌هاى انقلاب صورت گرفت در قانون اساسی هدف اصلى آن نگهبانى از انقلاب و دستاوردهاى آن معرفى گرديد. (اصل۱۵۰)

۱.۱ - اهداف سپاه پاسداران

اساسنامه سپاه پاسداران انقلاب مصوب (۱۳۶۱/۶/۱۵ هـ.ش) مجلس شوراى اسلامى
[۱] مجموعه قوانين اولين دوره مجلس شوراى اسلامى، ص ۲۵۴.
در ماده ۱ در ادامه هدف فوق، كوشش مستمر در راه تحقق آرمان‌هاى الهى و گسترش حاكميت قانون خدا طبق قوانينى جمهوری اسلامی ایران و تقويت كامل بنيه دفاعى جمهورى اسلامى از طريق همكارى با ساير نيروهاى مسلح و آموزش نظامى و سازماندهى نيروهاى مردمى را جزیى از اهداف سازمانى سپاه شمرده است.

۱.۲ - وظایف سپاه پاسداران

وظایف سپاه پاسداران طبق اساسنامه فوق به شرح زير است:
۱. مبارزه قانونى با عوامل و جريان‌هایى كه در صدد خرابكارى، براندازى نظام جمهورى اسلامى و يا اقدام عليه انقلاب اسلامى ايران هستند.
۲. مبارزه قانونى با عواملى كه با توسل به قوه قهريه در صدد نفى حاكميت قوانين جمهورى اسلامى باشند.
۳. اقدام همانند ديگر نيروهاى انتظامى در جهت خلع سلاح كسانى كه بدون مجوز قانونى اسلحه و مهمات حمل و نگهدارى مى‌نمايند.
۴. همكارى با نيروهاى انتظامى در مواقع لزوم در جهت برقرارى نظم و امنيت و حاكميت قانون كشور.
۵. همكارى با ديگر نيروهاى انتظامى در جهت حفاظت به تشخيص شوراى تأمين محل.
۶. همكارى با ارتش جمهورى اسلامى ايران در مواقع لزوم در جهت پاسدارى از استقلال و تماميت ارضى و نظام جمهورى اسلامى ايران.
۷. همكارى با ارگان اطلاعاتى كل كشور.
۸. برنامه‌ريزى، سازماندهى، اداره و فرماندهى و اجراى آموزش‌هاى عقيدتى، سياسى و نظامى اعضاى بسيج مستضعفين بر طبق موازين اسلامى.
۹. مشاركت در عمليات امدادى با رعايت كامل موازين عدل اسلامى در زمان صلح.
۱۰. پرورش و آموزش اعضا سپاه طبق تعاليم و موازين اسلامى مبنى بر رهنمودهاى ولايت فقيه در زمينه‌هاى عقيدتى، سياسى و نظامى در جهت كسب توان لازم به منظور انجام مأموريت‌هاى محوله.

۱.۳ - ساختار فرماندهی سپاه

در تشكيلات فرماندهى سپاه، مقام رهبری به عنوان فرمانده كل قوا تعيين كننده سلسله‌مراتب فرماندهى است كه با نصب فرمانده كل سپاه بافت سازمانى سپاه بصورت فرماندهى متمركز توأم با حفظ سلسله‌مراتب و رعايت نظم و انضباط كامل بدين شرح تشكيل مى‌گردد:
[۲] سپاه پاسداران انقلاب اسلامى اخيراً اقدام به تشكيل نيروهاى سه‌گانه (زمينى، هوایى، دريایى) نموده و بدين ترتيب ناگزير تغييراتى در سلسله‌مراتب فرماندهى آن به وجود آمده است.

۱. فرمانده كل سپاه؛
۲. فرماندهان مناطق؛
۳. فرماندهان نواحى؛
۴. فرماندهان پايگاه‌ها؛
۵. فرماندهان پاسگاه‌ها.

۱.۴ - نصب فرمانده کل سپاه

از نظر قانون اساسی در نصب فرمانده كل سپاه احتياج به مشاوره و نظر خواهى از شوراى عالى دفاع ندارد و اين به دليل ماهيت مكتبى سپاه و ارتباط مستقيم آن با رهبرى انقلاب است.


۱. مجموعه قوانين اولين دوره مجلس شوراى اسلامى، ص ۲۵۴.
۲. سپاه پاسداران انقلاب اسلامى اخيراً اقدام به تشكيل نيروهاى سه‌گانه (زمينى، هوایى، دريایى) نموده و بدين ترتيب ناگزير تغييراتى در سلسله‌مراتب فرماندهى آن به وجود آمده است.



عمید زنجانی، عباس‌علی، فقه سیاسی، ج۱، ص۴۹۴-۴۹۶.    






جعبه ابزار