محدوده دارالذمه (فقه سیاسی)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
محدوده دارالذمه، از مباحث مطرح در
فقه سیاسی است.
دارالذمه در اتفاق فقها بر سرزمینهای اهل کتابِ دارای
پیمان ذمه با
مسلمانان اطلاق میشود.
درباره شمول قرارداد ذمه نسبت به غیر
اهل کتاب، میان
فقهای اسلامی اختلافنظر وجود دارد.
دیدگاهها از اختصاص ذمه به اهل کتاب تا شمول آن بر همه پیروان ادیان غیر اسلامی گسترش یافته است.
گستره دارالذمه تابع محدوده قرارداد ذمه است و در برخی دیدگاهها ظرفیت شکلدهی به روابط گسترده بینالمللی را دارد.
دارالذمه به اتفاق فقهاى اسلام
در مورد سرزمينهایى (شهر و كشورها) كه ساكنان آنها اهل كتاب بوده و همپيمان (ذمه) با مسلمين مىباشند صادق است، ولى در مورد ديگر سرزمينهایى كه
کافران غير اهل كتاب در آن به سر مىبرند در ميان فقها اختلافنظر ديده مىشود.
اين اختلافنظر در حقيقت از ميزان مشروعيت و محدوده قرارداد ذمه ناشى مىگردد و در اين زمينه سه نظريه عمده ابراز شده است:
بىشک
محدوده دارالذمه بر مبناى نظريات مختلف فوق متفاوت مىباشد، به ويژه اين تفاوت بين نظريه اول و سوم از نقطهنظر سياسى از اهميت قابل توجهى برخوردار است و نظريه سوم مىتواند اساس نظام بينالمللى جديدى را بر پايه قرارداد بينالمللى ذمه به وجود آورد.
•
عمید زنجانی، عباسعلی، فقه سیاسی، ج۳، ص۲۷۸-۲۷۹.