محروم کردن دختر پیامبر از ارث (عقاید و مذاهب)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
یکی از انحراف عقیدتی بعد از شهادت
پیامبر(صلیاللهعلیهوآله) محروم کردن دختر پیامبر از ارث بود.
اختلاف درباره میراث پیامبر(صلیاللهعلیهوآله) در واقع درباره
فدک بود.
پس از رحلت پیامبر(صلیاللهعلیهوآله)،
ابوبکر با استناد به حدیث «
«ما پیامبران ارث نمیگذاریم، آنچه از ما بماند صدقه است»» که خودش آن را روایت کرده بود، از واگذاری فدک و دیگر املاک به
حضرت فاطمه(سلاماللهعلیها) خودداری کرد.
حضرت فاطمه(سلاماللهعلیها) با استناد به آیات قرآنی درباره وراثت
سلیمان از
داوود و
زکریا، این امر را رد کرد و در مسجد
خطبه فدکیه را ایراد فرمود.
قرآن کریم، در آیات خود، اعلام مىکند که فرزندان میت اعم از دختر و پسر، از پدران و مادران ارث مىبرند و در آیات دیگر ارث بردن سلیمان را از داود یادآورى مىکند و مىفرماید:
(وَ وَرِثَ سلیمانُ داودَ).
در آیه دیگر یادآورى مىکند که زکریا از خدا فرزندى خواست تا از او ارث ببرد، چنان که مىفرماید:
(فَهَبْ لی مِنْ لَدُنْکَ وَلِیّاً• یَرِثُنی وَیَرِثُ مِنْ آلِ یَعْقُوبَ وَاجْعَلْهُ رَبِّ رَضِیّاً.)«خدایا به من فرزندى عنایت فرما تا از من و از خاندان یعقوب ارث ببرد و او را انسانى پسندیده ساز».
این آیات حاکى از آن است که فرزندان پیامبران از آنان ارث مىبردند.
مقصود در این آیات،
ارث اصطلاحى است، نه ارث علم و دانش، زیرا علم و دانش میراثى نیست،
نبوت، نیز ارثى نیست.
از این گذشته اگر مقصود، ارث بردن نبوّت بود، دعاى زکریا لزومى نداشت که عرض کرد
(وَاجْعَلْهُ رَبِّ رَضِیّاً) زیرا پیامبران خدا اولیاى الهى هستند و پاکى جزء ذات آنها است.
امّا در مقابل این آیات، با
خبر واحدی که فقط خود خلیفه نخست، راوى آن بود، دخت گرامى پیامبر را از ارث او محروم ساختند، به استناد اینکه پیامبر فرمود:
«نَحْنُ مَعاشِرَ الانْبِیاءِ لانُوَرِّثُ».
اگر به راستى پیامبر، گوینده این سخن بود و این، یکى از آموزههاى شریعت اسلام بود باید آن را به وارثان خود یعنى دختر و همسرانش نیز بگوید، در حالى که آنان از این حدیث آگاه نبودند و شگفت اینجاست که دختر پیامبر از ارث محروم شد ولى همسرانش هر کدام مالک حجرهاى شدند که در آن زندگى مىکردند!!
آنچه مىتوان گفت این است که مقصود پیامبر از آن حدیث بر فرض ثبوت آن است که پیامبران دنیاخواه و دنیاپرست نیستند که براى فرزندانشان ثروت فراوانى بر جاى گذارند، امّا اگر گلیمى یا ظروفى و یا لباسى از آنها بر جاى بماند، قطعاً ملکِ وارثان آنهاست و در این تردیدى نیست.
سبحانی، جعفر، فرهنگ عقاید و مذاهب اسلامی، ج۶، ص۸۵.