• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

نقی (مفردات‌نهج‌البلاغه)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



ونَقِي (به فتح نون و کسر قاف) از واژگان نهج البلاغه «نقاء» به معنای نظافت، نكوئى و خلوص و از مشتقات آن در نهج‌البلاغه «تنقيه» به معنای تنظيف و غيره است. از این لفظ شش مورد در نهج‌ البلاغه آمده است.


ونَقِي: «نقاء» به معنای نظافت، نكوئى و خلوص و از مشتقات آن در نهج‌البلاغه «تنقيه» به معنای تنظيف و غيره است.

حضرت علی (علیه‌السلام) درباره شتران زكات فرموده: «حَتَّى تَأْتِيَنَا بِإِذْنِ اللهِ بُدَّناً مُنْقِيَات غَيْرَ مُتْعَبَات وَلاَ مَجْهُودَات» «بدن» به ضم اول و فتح دال مشدّد جمع «بادن» به معنى فربه است «منقيات» اسم فاعل است از «انقى الابل» يعنى شتر فربه شد. (تا هنگامى كه به ما مى‌رسند- به اذن خدا- فربه و سرحال باشند، نه خسته و كوفته) (شرح‌های نامه: )درباره موعظه فرموده: «وَ هُوَ نَقِيُّ الرَّاحَةِ مِنْ دِمَاءِ الْمُسْلِمِينَ وَ أَمْوَالِهِمْ» يعنى «دستش پاک است از خون و اموال مسلمين.» (شرح‌های خطبه: )«نقى» (مثل جسر) مغز استخوان است يعنى: تا با اذن خدا بياورى براى ما شترانى كه فربه و استخوانش پر مغز است نه شتران خسته و درمانده. «ذَهَبَ نَقِيَّ الثَّوْبِ» يعنى «با دامن پاک در گذشت آلودگى نداشت.» (شرح‌های خطبه: )

این کلمه شش بار در نهج‌ البلاغه آمده است.

۱. ↑ قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، ج۲، ص۱۰۶۲.    
۲. ↑ طریحی نجفی، فخرالدین، مجمع البحرین ت-الحسینی، ص۴۲۰.    
۳. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۶۱۳، نامه ۲۵.    
۴. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۳، ص۲۹، نامه ۲۵.    
۵. ↑ صالح، صبحی، نهج البلاغه، ص۳۸۲، نامه ۲۶.    
۶. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۵۹۷، نامه ۲۶.    
۷. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۴، ص۷۱۱.    
۸. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۴، ص۷۱۵.    
۹. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین(ع)، ج۹، ص۳۲۲.    
۱۰. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه، ج۱۸، ص۳۸۶.    
۱۱. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۱۵، ص۱۵۲.    
۱۲. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۳۹۲، خطبه ۱۷۶.    
۱۳. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۲، ص۱۱۴، خطبه ۱۷۱.    
۱۴. ↑ صالح، صبحی، نهج البلاغه، ص۲۵۴، خطبه ۱۷۱.    
۱۵. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۳۹۱، خطبه ۱۷۱.    
۱۶. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۳، ص۶۴۵.    
۱۷. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۳، ص۶۵۹.    
۱۸. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین(ع)، ج۶، ص۵۷۸.    
۱۹. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه، ج۱۰، ص۲۲۰.    
۲۰. ↑ ابن ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۱۰، ص۲۸.    
۲۱. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۵۶۱، خطبه ۲۷۷.    
۲۲. ↑ عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۲، ص۲۴۹، خطبه ۲۲۳.    
۲۳. ↑ صالح، صبحی، نهج البلاغه، ص۳۵۰، خطبه ۲۲۸.    
۲۴. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسی روان، ص۵۴۷، خطبه ۲۲۸.    
۲۵. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۴، ص۱۷۷.    
۲۶. ↑ بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۴، ص۱۷۹.    
۲۷. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، پیام امام امیر المومنین(ع)، ج۸، ص۴۷۱.    
۲۸. ↑ هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه، ج۱۴، ص۳۸۰.    
۲۹. ↑ ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۱۲، ص۳.    
۳۰. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۶۱۳، نامه ۲۵.    
۳۱. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۳۹۲، خطبه ۱۷۶.    
۳۲. ↑ سید رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۵۶۱، خطبه ۲۷۷.    


• قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، برگرفته از مقاله «نقاء»، ج۲، ص۱۰۶۲.    





جعبه ابزار