اتمام

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



اتمام به معنی تمام کردن می‌باشد. از «اتمام نماز» در باب صلات و از «اتمام عمل» در بابهایی همچون صوم و حج سخن رفته است.


نحوه کاربرد واژه اتمام در فقه

[ویرایش]

واژه اتمام در فقه به صورت اضافه به «نماز» و «عمل» به کار رفته است.

تعریف اتمام نماز

[ویرایش]

مراد از «اتمام نماز»، تمام گزاردن نمازهای چهار رکعتی در مقابل قصر می‌باشد.

اقسام اتمام نماز

[ویرایش]

اتمام نماز بر حسب موارد به واجب و مستحب و حرام تقسیم می‏شود.

← اتمام نماز واجب


اتمام نماز در وطن ، در سفر معصیت و برای کسی که شغل او مسافرت است و نیز مسافری که قصد کرده ده روز در محلی بماند یا سی روز با تردید در محلی اقامت کرده است،واجب می‏باشد.

← اتمام نماز مستحب


مسافر مخیر است در اماکن اربعه نمازهای چهار رکعتی را شکسته یا تمام بخواند، لیکن تمام خواندن افضل است.

← اتمام نماز حرام


اتمام نماز در سفر به جز موارد یاد شده از روی علم و عمد، حرام و موجب بطلان نماز است و اعاده نماز در وقت و قضای آن در خارج وقت، واجب است و اگر بر اثر جهل به حکم سفر تمام خوانده است، بنابر قول مشهور، اعاده و قضا واجب نیست، ولی چنانچه از روی فراموشی بوده بنا بر مشهور تنها در صورت بقای وقت اعاده واجب است.

تعریف اتمام عمل

[ویرایش]

مقصود از «اتمام عمل»، به پایان رساندن عمل آغاز شده و رها نکردن آن در اثنا است و مراد، اتمام عمل عبادی است.

اقسام عمل عبادی

[ویرایش]

عمل عبادی بر دو قسم است: یا واجب است و یا مستحب.

← اتمام عمل عبادی واجب


اتمام عمل عبادی واجب مانند نماز، روزه واجب معین (روزه ماه رمضان و روزه نذری) و حج که به تدریج وجود پیدا می‏کند، واجب و رها کردن آن در اثنا یا انجام کاری که موجب بطلان آن گردد جایز نیست.

← اتمام عمل عبادی مستحب


اتمام عمل عبادی مستحب -جز در مواردی خاص مانند اعتکاف پس از سپری شدن دو روز آن و حج و عمره مستحبی پس از محرم شدن- واجب نیست.



پانویس

[ویرایش]
 
۱. جواهر الکلام ج۱۴، ص۲۴۵.    
۲. جواهر الکلام ج۱۴، ص۲۵۷.    
۳. جواهر الکلام ج۱۴، ص۲۶۸.    
۴. جواهر الکلام ج۱۴، ص۳۰۳.    
۵. العروة الوثقی ج۳۴، ص۶۲۲.    
۶. جواهر الکلام ج۱۴، ص۳۲۹.    
۷. جواهر الکلام ج۱۴، ص۳۴۲-۳۴۷.    
۸. القواعد الفقهیة(بجنوردی) ج۵، ص۲۵۱.    
۹. جواهر الکلام ج۱۷، ص۱۶۸.    
۱۰. مستند الشیعة ج۱۳، ص۱۳۰.    


منبع

[ویرایش]

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام، ج۱، ص۲۴۵-۲۴۶.    




جعبه ابزار