• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

سجود (مفردات‌نهج‌البلاغه)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



مقالات مرتبط: (مقالات مرتبط).

سُجُود (به ضم سین و جیم) از واژگان نهج البلاغه به معنای تذلل، خضوع و فروتنى است. این کلمه پانزده بار در نهج‌ البلاغه آمده است.



سُجُود به معنای تذلل، خضوع و فروتنى است. طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل و در شرع گذاشتن پيشانى بر زمين است.


حضرت علی (علیه‌السلام) در رابطه با آدم (علیه‌السلام) فرمود: «وَاسْتَأْدَى اللهُ سُبْحَانَهُ المَلائكَةَ وَدِيعَتَهُ لَدَيْهِمْ... في الاِْذْعَانِ بالسُّجُودِ لَهُ...» يعنى «خداوند سبحان از ملائكه اداى وديعه خويش را درباره سجده و خضوع به آدم، خواست.» (شرح‌های خطبه: )
منظور از وديعه همان (فَإِذَا سَوَّيْتُهُ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي فَقَعُوا لَهُ سَاجِدِينَ) (از گل و خاک مى‌آفرينم آن گاه كه آفرينش او را به پايان رساندم و جان در او دميدم، براى او سجده كنيد.) است.
و حضرت درباره دنيا فرموده: «إِنَّ الدُّنْيَا... مَسْجِدُ أَحِبَّاءِ اللهِ وَمُصَلَّى مَلاَئِكَةِ اللهِ وَ مَهْبِطُ وَحْيِ اللهِ وَ مَتْجَرُ أَوْلِيَاءِ اللهِ» (اين دنيا... مسجد دوستان خدا است و نمازگاه فرشتگان پروردگار و محلّ نزول وحى الهى و تجارت‌ خانه اولياى حق.) (شرح‌های حکمت: )


این کلمه پانزده بار در نهج‌ البلاغه آمده است.


۱. قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، ص۵۱۷.    
۲. طريحی نجفی، فخرالدين، مجمع البحرين، ت-الحسینی، ج۳، ص۶۲.    
۳. طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان ص۱۶۰.    
۴. سيد رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۳۳، خطبه ۱.    
۵. عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ص۱۵، خطبه ۱.    
۶. صالح، صبحي، نهج البلاغه، ص۴۲، خطبه ۱.    
۷. مكارم شيرازى، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسى روان، ص۲۹، خطبه ۱.    
۸. بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ص۳۵۴.    
۹. بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ص۳۹۱.    
۱۰. مكارم شيرازى، ناصر، پيام امام اميرالمومنين، ص۱۸۴.    
۱۱. هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه، ج۲، ص۵۷.    
۱۲. ابن ابی‌الحديد، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ص۹۷.    
۱۳. ص/سوره۳۸، آیه۷۲.    
۱۴. سيد رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۸۰۴، حکمت ۱۲۶.    
۱۵. عبده، محمد، نهج البلاغه - ط مطبعه الاستقامه، ج۳، ص۱۸۲، حکمت ۱۳۱.    
۱۶. صالح، صبحي، نهج البلاغه، ص۴۹۳، حکمت ۱۳۱.    
۱۷. مكارم شيرازى، ناصر، نهج البلاغه با ترجمه فارسى روان، ص۷۶۷، حکمت ۱۳۱.    
۱۸. بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۵۳۰.    
۱۹. بحرانی، ابن میثم، ترجمه و شرح نهج البلاغه، ج۵، ص۵۳۲.    
۲۰. مكارم شيرازى، ناصر، پيام امام اميرالمومنين، ج۲، ص۱۸۴.    
۲۱. هاشمی خویی، حبیب‌الله، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه، ج۲۱، ص۲۰۳.    
۲۲. ابن ابی‌الحديد، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج۱۸، ص۳۲۵.    
۲۳. سيد رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۳۳، خطبه ۱.    
۲۴. سيد رضی، محمد، نهج البلاغه، ت الحسون، ص۸۰۴، حکمت ۱۲۶.    



قرشی بنایی، علی‌اکبر، مفردات نهج البلاغه، برگرفته از مقاله «سجود»، ص۵۱۷.    






جعبه ابزار