• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

منسوخ

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



منسوخ به حکم شرعیِ نسخ شده توسط حکم شرعی دیگر اطلاق می‌شود.



منسوخ، از ارکان نسخ بوده و به معنای دلیل معتبر شرعی است که به سبب دلیل معتبر شرعی دیگر ( ناسخ ) که پس از آن می‌آید، حکم آن برداشته می‌شود، مانند آیه شریفه: ﴿یا اَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اِذا ناجَیْتُمُ الرَّسُولَ فَقَدِّمُوا بَیْنَ یَدَیْ نَجْواکُمْ صَدَقَةً﴾؛ هرگاه خواستید با رسول خدا سخن سری بگویید، پیش از آن باید صدقه بدهید» که با آیه شریفه: ﴿اَ اَشْفَقْتُمْ اَنْ تُقَدِّمُوا بَیْنَ یَدَیْ نَجْواکُمْ صَدَقات﴾؛ «آیا ترسیدید فقیر شوید که از دادن صدقات قبل از نجوا خودداری کردید؟» حکم آن وجوب صدقه برداشته شده است.به آیه اول، منسوخ و به آیه دوم، ناسخ اطلاق می‌شود.
در کتاب « الذریعة الی اصول الشریعة » آمده است:«فاما المنسوخ فهوالدلیل الذی تغیر حکمه بالدلیل الناسخ».
[۴] سجادی، جعفر، فرهنگ معارف اسلامی، ج۴، ص۳۶۷.
[۵] زحیلی، وهبه، اصول الفقه الاسلامی، ج۲، ص۹۳۶.
[۶] زهیرالمالکی، محمد ابوالنور، اصول الفقه، ج۳، ص۶۹.
[۸] اسنوی، عبد الرحیم بن حسن، التمهید فی تخریج الفروع علی الاصول، ص۴۳۵.



۱. مجادله/سوره۵۸، آیه۹.    
۲. مجادله/سوره۵۸، آیه۱۲.    
۳. علم الهدی، علی بن حسین، الذریعة الی اصول الشریعة، ج۱، ص۴۱۵.    
۴. سجادی، جعفر، فرهنگ معارف اسلامی، ج۴، ص۳۶۷.
۵. زحیلی، وهبه، اصول الفقه الاسلامی، ج۲، ص۹۳۶.
۶. زهیرالمالکی، محمد ابوالنور، اصول الفقه، ج۳، ص۶۹.
۷. محقق حلی، جعفر بن حسن، معارج الاصول، ص۱۶۱.    
۸. اسنوی، عبد الرحیم بن حسن، التمهید فی تخریج الفروع علی الاصول، ص۴۳۵.
۹. مکارم شیرازی، ناصر، انوار الاصول، ج۲، ص۱۸۲.    
۱۰. فاضل تونی، عبدالله بن محمد، الوافیة فی اصول الفقه، ص۱۳۷.    



فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، برگرفته از مقاله «منسوخ».



جعبه ابزار