• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

مقالات دارابی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف


منبع: وفا
مقالات مرتبط: مقالات دارابی.


وفا ضدّ غدر، به معنای عمل کردن به تعهد و به انجام رساندن آن است.
از احکام آن در باب‌های عقود و ایقاعات و نیز باب جهاد سخن گفته‌اند.


در قرآن کریم، امر به وفای به عهد شده
[۱] اسراء/سوره۱۷، آیه۳۴.    
و از صفات مؤمنان شمرده شده است.
[۲] بقره/سوره۲، آیه۱۷۷.    

در روایتی از رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) آمده است: «هرکس به خدا و روز قیامت ایمان دارد، باید به وعده‌ای که می‌دهد وفا کند».
[۳] حر عاملی، محمد بن حسن، وسائل الشیعة، ج۱۲، ص۱۶۵.


• عمل کردن به عهد و پیمانِ نشات گرفت از عقد لازم، همچون بیع، اجاره و ضمان (← عقد) و نیز شروط ضمن آن، واجب است.
[۴] کاظمی، ، مسالک الافهام، ج۳، ص۸۷.
[۵] خمینی، سیدروح‌الله، کتاب البیع، ج۱، ص۱۰۹–۱۱۰.
چنان‌که وفا به عهد، نذر و قسم، و تخلف از آن حرام و موجب ثبوت کفاره است.
[۶] نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۳۳، ص۱۷۴.
[۷] نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۳۵، ص۴۴۷–۴۴۸.
[۸] مقدس اردبیلی، احمد بن محمد، زبدة البیان، ص۶۲۳–۶۲۶.
[۹] خمینی، سیدروح‌الله، تحریر الوسیلة، ج۱، ص۱۱۵.

• آیا وفا به شرط (← شرط) مطلقاً واجب است؛ و خواه شرط ابتدایی (← شرط ابتدایی) و خواه شرط ضمن عقد و یا تنها شرط ضمن عقد (← شرط ضمن عقد) واجب می‌باشد؟ مسئله محل اختلاف است. مشهور قول دوم است.
[۱۰] انصاری، مرتضی، کتاب المکاسب، ج۶، ص۵۵–۵۶.
[۱۱] شاهرودی، سیدمحمود، کتاب الحج، ج۱، ص۱۶۰–۱۶۱.

• آیا وجوب وفا به شرط ضمن عقد، اختصاص به شرط ضمن عقد لازم دارد یا شرط ضمن عقد جایز را نیز در بر می‌گیرد؟ مسئله اختلافی است. مشهور، عدم وجوب وفا به شرط ضمن عقد جایز است.
[۱۲] طباطبایی یزدی، سیدمحمدکاظم، حاشیة المکاسب، ج۲، ص۱۰–۱۱.
[۱۳] خمینی، سیدروح‌الله، کتاب البیع، ج۵، ص۳۳۰.
[۱۴] خویی، ابوالقاسم، مصباح الفقاهة، ج۶، ص۱۲۵.
[۱۵] طباطبایی یزدی، سیدمحمدکاظم، تکملة العروة الوثقی، ج۲، ص۱۲۲.
(← عقد جایز).
• در وجوب وفا به وعده (← وعده) اختلاف است. قول مشهور عدم وجوب وفا به وعده است؛ هرچند خلف وعده کراهت شدید دارد.
[۱۶] مجلسی، محمدباقر، مرآة العقول، ج۸، ص۴۲۷.
[۱۷] مجلسی، محمدباقر، مرآة العقول، ج۹، ص۲۳۵.
[۱۸] انصاری، مرتضی، کتاب المکاسب، ج۲، ص۱۵.
[۱۹] انصاری، مرتضی، کتاب المکاسب، ج۶، ص۸۹.

• وفا به پیمان آتش‌ بس که از سوی حاکم اسلامی بسته شده، تا زمان عدم نقض آن از سوی کفار واجب است. البته در صورت بیم خیانت از جانب کفار با بروز شواهد و قراین آن، حاکم اسلامی می‌تواند آن را نقض و آن را به کفار اعلام کند.
[۲۰] کاشف‌الغطاء، جعفر بن خضر، کشف الغطاء، ج۴، ص۳۵۱–۳۵۲.
[۲۱] نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۲۱، ص۳۱۲.
[۲۲] نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۲۱، ص۲۹۴.
(← خیانت).
• چنانچه مسلمانی در جنگ با کفار، به کافری امان دهد، وفا به آن بر امان دهنده بر سایر مسلمانان واجب است.
[۲۳] نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۲۱، ص۹۷–۹۸.
(← امان).

۱. ↑ اسراء/سوره۱۷، آیه۳۴.    
۲. ↑ بقره/سوره۲، آیه۱۷۷.    
۳. ↑ حر عاملی، محمد بن حسن، وسائل الشیعة، ج۱۲، ص۱۶۵.
۴. ↑ کاظمی، ، مسالک الافهام، ج۳، ص۸۷.
۵. ↑ خمینی، سیدروح‌الله، کتاب البیع، ج۱، ص۱۰۹–۱۱۰.
۶. ↑ نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۳۳، ص۱۷۴.
۷. ↑ نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۳۵، ص۴۴۷–۴۴۸.
۸. ↑ مقدس اردبیلی، احمد بن محمد، زبدة البیان، ص۶۲۳–۶۲۶.
۹. ↑ خمینی، سیدروح‌الله، تحریر الوسیلة، ج۱، ص۱۱۵.
۱۰. ↑ انصاری، مرتضی، کتاب المکاسب، ج۶، ص۵۵–۵۶.
۱۱. ↑ شاهرودی، سیدمحمود، کتاب الحج، ج۱، ص۱۶۰–۱۶۱.
۱۲. ↑ طباطبایی یزدی، سیدمحمدکاظم، حاشیة المکاسب، ج۲، ص۱۰–۱۱.
۱۳. ↑ خمینی، سیدروح‌الله، کتاب البیع، ج۵، ص۳۳۰.
۱۴. ↑ خویی، ابوالقاسم، مصباح الفقاهة، ج۶، ص۱۲۵.
۱۵. ↑ طباطبایی یزدی، سیدمحمدکاظم، تکملة العروة الوثقی، ج۲، ص۱۲۲.
۱۶. ↑ مجلسی، محمدباقر، مرآة العقول، ج۸، ص۴۲۷.
۱۷. ↑ مجلسی، محمدباقر، مرآة العقول، ج۹، ص۲۳۵.
۱۸. ↑ انصاری، مرتضی، کتاب المکاسب، ج۲، ص۱۵.
۱۹. ↑ انصاری، مرتضی، کتاب المکاسب، ج۶، ص۸۹.
۲۰. ↑ کاشف‌الغطاء، جعفر بن خضر، کشف الغطاء، ج۴، ص۳۵۱–۳۵۲.
۲۱. ↑ نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۲۱، ص۳۱۲.
۲۲. ↑ نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۲۱، ص۲۹۴.
۲۳. ↑ نجفی، محمدحسن، جواهرالکلام، ج۲۱، ص۹۷–۹۸.


• فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت (علیهم‌السلام)، ج۹، ص۴۱۸.



جعبه ابزار