ابن الصیّفی (شعر عاشورایی)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
شهابالدین ابوالفوارس سعد بن محمد بن سعد بن الصیفی تمیمی، فقیه عالم،
شاعر ادیب و داناترین فرد در اشعار و اختلاف لغات عربی، در ماه
شعبان ۵۷۴ ه.ق در
بغداد وفات یافت و در مقابر
قریش دفن شد.
او اشعاری در رثای
حسین بن علی (علیهالسّلام) سروده است.
ابن خلکان روایتی نقل میکند: شیخ نصرالله مجلی در خواب
امام علی (علیهالسّلام) را دید که به وی اشعار
ابن صیفی (تمیمی) را در مورد
کربلا و
عاشورا خواند؛ شیخ پس از بیداری، اشعار را نزد
تمیمی برد و او تایید کرد که همان شب سروده و گریست، این روایت بر الهام الهی اشعار وی دلالت دارد.
شهاب الدّین، فقیهی عالم و شاعری ادیب بود. گفتهاند که او داناترین فرد نسبت به اشعار و اختلاف لغات عرب بوده است.
او در ماه شعبان سال ۵۷۴ (ه. ق) در بغداد وفات یافت و در مقابر قریش دفن شد.
ابن الصیّفی اشعاری در رثای حسین بن علی (علیهالسّلام) سروده است.
ابن خلکان در مورد این اشعار گفته است: «شیخ نصر اللّه مجلی که از ثقات
اهل سنت است گفت: علی بن ابیطالب (علیهالسّلام) را در خواب دیدم و گفتم: ای امیر مؤمنان وقتی شما
مکّه را فتح کردید، گفتید، هر کس وارد خانهی
ابوسفیان شود، در امان است. اما آل ابوسفیان در کربلا آنگونه جبران کردند و در کربلا و عاشورا بر حسین (علیهالسّلام) چه گذشت؟
علی (علیهالسّلام) فرمود: آیا اشعار
ابن الصیّفی را نشنیدهای؟ گفتم: نه ای امیر مؤمنان. سپس آن حضرت فرمود: پس بشنو (و اشعار را خواند). چون صبح از خواب برخاستم به نزد
ابن الصیّفی رفتم و خواب خود را گفتم. او فریادی زد و سخت گریست و مدهوش شد و با صدای بلند گریه سر داد و گفت که این شعر را همان شب سروده است.»
| | |
| ملکنا فکان العفو منا سجیّة • • • • • بیوم به بطحاء مکة تفتح | | |
| | |
| و حلّلتم قتل الاساری و طالما • • • • • فککنا اسیرا منکم کاد یذبح | | |
| | |
| فحسبکم هذا التفاوت بیننا • • • • • فکلّ اناء بالذی فیه ینضح | | |
| | |
| | |
۱ - هنگامی که ملک به دست ما افتاد، روش ما عفو و بخشایش بود و چون شما به قدرت رسیدید، خون ما را چون سیل جاری کردید.
۲ - و کشتن اسیران را حلال شمردید، در حالی که ما اسیران شما را میبخشیدیم و آنها را آزاد میکردیم.
۳ - همین قدر تفاوت میان ما و شما بس. آری هر چه در ظرف باشد هما به بیرون میتراود.
محمدزاده، مرضیه، دانشنامه شعر عاشورایی، ج۱، ص۲۸۶.
