• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

ابواسحاق ابراهیم بن یحیی عدوی بصری

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف


ابواسحاق ابراهیم بن یحیی عدوی بصری (م ۲۲۵ هـ)، از ادیبان و شاعران عرب و همدم و همنشین خلفای عباسی چون مامون و معتصم عباسی بوده است.


ابواسحاق ابراهیم بن یحیی بن مبارک ابن یزیدی عدوی بصری، اهل بصره و ساکن بغداد بود.
[۱] خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۷، ص۱۶۸.    

از پدرش ابومحمد یزیدی، ابوزید سعید بن اوس انصاری و عبدالملک بن قریب اصمعی حدیث شنید.
[۲] ابن‌عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، ج۷، ص۲۷۲.    

ابواسحاق دارای قدر و منزلتی والا بود و از ادیبان عرب و شاعری نیکوسرا به شمار می‌رفت.
[۳] خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۷، ص۱۶۸.    
همدم و همنشین خلفا، به خصوص مامون (خلافت ۱۹۸-۲۱۸ هـ) و معتصم (خلافت ۲۱۸-۲۲۷ هـ) بود و به همراه اینان به دمشق مسافرت نمود.
برادرش ابوعلی اسماعیل، دو فرزند برادرش احمد و عبید و فرزندان محمد از او روایت کرده‌اند.
[۴] ابن‌عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، ج۷، ص۲۷۲.    


او کتابی مهم به نام ما اتفق لفظه و اختلف معناه در هفتصد ورقه تالیف نمود که مایه افتخار و مباهات یزیدیون شد. او می‌گوید که در هفده سالگی به نوشتن این کتاب پرداختم و تا شصت سالگی به تالیف آن مشغول بودم.
[۵] خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۷، ص۱۶۸.    

دیگر آثارش مصادر القرآن، بناء الکعبه و اخبارها،
[۶] بابانی، اسماعیل بن محمد، هدیة العارفین، ج۱، ص۲.    
المقصور و الممدود، النقط و الشکل است.
[۷] حموی، یاقوت بن عبدالله، معجم الادباء، ج۱، ص۱۶۱.    


عدوی سرانجام در سال ۲۲۵ هـ درگذشت.
[۸] ابن‌جوزی، عبدالرحمن بن علی، المنتظم، ج۱۱، ص۱۰۰.    


برای مطالعه بیشتر به منابع زیر مراجعه شود.
[۹] سمعانی، عبدالکریم، الانساب، ج۱۳، ص۵۰۲.    
[۱۰] ابوالفرج اصفهانی، علی بن حسین، الاغانی، ج۲۰، ص۳۸۷.    
[۱۱] ابوالبرکات انباری، عبدالرحمن بن محمد، نزهة الالباء، ص۱۳۰.    
[۱۲] صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۶، ص۱۰۶.    
[۱۳] ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۱۶، ص۷۸.    
[۱۴] ابن‌جزری، محمد بن محمد، غایة النهایه، ج۱، ص۲۹.    
[۱۵] مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب، ج۶، ص۳۹۳.    
[۱۶] ابن‌منظور، محمد بن مکرم، مختصر تاریخ دمشق، ج۴، ص۱۷۸.    
[۱۷] سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر، بغیة الوعاه، ج۱، ص۴۳۴.    
[۱۸] کحاله، عمر رضا، معجم المؤلفین، ج۱، ص۱۲۶.    
[۱۹] ابن‌عساکر، علی بن حسن، تهذیب تاریخ دمشق، ج۲، ص۳۱۱.


۱. ↑ خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۷، ص۱۶۸.    
۲. ↑ ابن‌عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، ج۷، ص۲۷۲.    
۳. ↑ خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۷، ص۱۶۸.    
۴. ↑ ابن‌عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، ج۷، ص۲۷۲.    
۵. ↑ خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۷، ص۱۶۸.    
۶. ↑ بابانی، اسماعیل بن محمد، هدیة العارفین، ج۱، ص۲.    
۷. ↑ حموی، یاقوت بن عبدالله، معجم الادباء، ج۱، ص۱۶۱.    
۸. ↑ ابن‌جوزی، عبدالرحمن بن علی، المنتظم، ج۱۱، ص۱۰۰.    
۹. ↑ سمعانی، عبدالکریم، الانساب، ج۱۳، ص۵۰۲.    
۱۰. ↑ ابوالفرج اصفهانی، علی بن حسین، الاغانی، ج۲۰، ص۳۸۷.    
۱۱. ↑ ابوالبرکات انباری، عبدالرحمن بن محمد، نزهة الالباء، ص۱۳۰.    
۱۲. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۶، ص۱۰۶.    
۱۳. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۱۶، ص۷۸.    
۱۴. ↑ ابن‌جزری، محمد بن محمد، غایة النهایه، ج۱، ص۲۹.    
۱۵. ↑ مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب، ج۶، ص۳۹۳.    
۱۶. ↑ ابن‌منظور، محمد بن مکرم، مختصر تاریخ دمشق، ج۴، ص۱۷۸.    
۱۷. ↑ سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر، بغیة الوعاه، ج۱، ص۴۳۴.    
۱۸. ↑ کحاله، عمر رضا، معجم المؤلفین، ج۱، ص۱۲۶.    
۱۹. ↑ ابن‌عساکر، علی بن حسن، تهذیب تاریخ دمشق، ج۲، ص۳۱۱.


پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، دائرة المعارف مؤلفان اسلامی، ج۱، ص۷۶، برگرفته از مقاله «ابواسحاق ابراهیم بن یحیی عدوی بصری».



جعبه ابزار