• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

ابوطمحان حنظلة بن شرقی قینی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف


ابوطمحان حنظلة بن شرقی قینی (پیش از اسلام ـ حدود ۳۰ هـ)، از شاعران نیکوسُرا و مشهور در عهد جاهلیت که اسلام را درک کرده و مسلمان شد ولی موفق به دیدار پیامبر اسلام (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) نشده است و دارای عمری طولانی بوده است.


ابوطمحان حنظلة بن شرقی قینی، نام دیگر او را ربیعه آورده‌اند.
[۱] بغدادی، عبدالقادر، خزانة الادب، ج۸، ص۹۵.    
وی از قبیله بنی قین از قضاعه و دوست و همزاد زبیر بن عبدالمطلب بود. سالیان زیادی از عمر خود را در جاهلیت سپری کرد، ولی اسلام را درک کرد و مسلمان شد،
[۲] بکری، عبدالله بن عبدالعزیز، سمط اللآلی، ج۱، ص۳۳۲.    
گرچه موفق به دیدار رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) نشد.
[۳] شمس‌الدین سامی فراشری، قاموس الاعلام، ج۲، ص۲۸۶.

وی را شاعری نیکوسُرا و مشهور،
[۴] ابوالقاسم آمدی، حسن بن بشر، المؤتلف و المختلف، ص۱۹۳.    
سوارکاری ماهر،
[۵] صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۱۳، ص۱۲۸.    
اما فردی فاسق
[۶] ابن‌قتیبه دینوری، عبدالله بن مسلم، الشعر و الشعراء، ص۳۷۶.    
و از کسانی که دارای عمری طولانی بوده توصیف کرده‌اند.
[۷] سیدمرتضی علم‌الهدی، علی‌ بن حسین، الامالی، ج۱، ص۲۵۷.    
عمرش را دویست سال ذکر کرده‌اند.
[۸] ابن‌حجر عسقلانی، احمد بن علی، الاصابه، ج۲، ص۱۵۶.    
اشعارش بسیار بلیغ و رقیق بود و نوادری درباره وی نقل شده است.
[۹] مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب، ج۷، ص۱۷۵.    


ابوسعید سکری اشعار ایشان را جمع‌آوری کرده است.
[۱۰] ابن‌ندیم، محمد بن اسحاق، الفهرست، ص۱۷۸.
اثر او دیوان شعر است.
[۱۱] ابوالقاسم آمدی، حسن بن بشر، المؤتلف و المختلف، ص۱۹۳.    
[۱۲] حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۷۸۶.    


حنظله شرقی در حدود ۳۰ هـ درگذشت.
[۱۳] شمس‌الدین سامی فراشری، قاموس الاعلام، ج۲، ص۲۸۶.


برای مطالعه بیشتر به منابع زیر مراجعه شود.
[۱۴] دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه دهخدا، ج۱، ص۴۹۳.
[۱۵] مرزبانی، محمد بن عمران، الموشح، ص۸۸.    
[۱۶] مرزبانی، محمد بن عمران، الموشح، ص۱۰۲.
[۱۷] مرزبانی، محمد بن عمران، الموشح، ص۳۰۷.
[۱۸] قالی، اسماعیل بن قاسم، الامالی، ج۲، ص۳۲۳.
[۱۹] ابن‌قتیبه دینوری، عبدالله بن مسلم، عیون الاخبار، ج۴، ص۲۵.    
[۲۰] جاحظ، عمرو بن بحر، الحیوان، ج۳، ص۴۶.    


۱. ↑ بغدادی، عبدالقادر، خزانة الادب، ج۸، ص۹۵.    
۲. ↑ بکری، عبدالله بن عبدالعزیز، سمط اللآلی، ج۱، ص۳۳۲.    
۳. ↑ شمس‌الدین سامی فراشری، قاموس الاعلام، ج۲، ص۲۸۶.
۴. ↑ ابوالقاسم آمدی، حسن بن بشر، المؤتلف و المختلف، ص۱۹۳.    
۵. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۱۳، ص۱۲۸.    
۶. ↑ ابن‌قتیبه دینوری، عبدالله بن مسلم، الشعر و الشعراء، ص۳۷۶.    
۷. ↑ سیدمرتضی علم‌الهدی، علی‌ بن حسین، الامالی، ج۱، ص۲۵۷.    
۸. ↑ ابن‌حجر عسقلانی، احمد بن علی، الاصابه، ج۲، ص۱۵۶.    
۹. ↑ مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب، ج۷، ص۱۷۵.    
۱۰. ↑ ابن‌ندیم، محمد بن اسحاق، الفهرست، ص۱۷۸.
۱۱. ↑ ابوالقاسم آمدی، حسن بن بشر، المؤتلف و المختلف، ص۱۹۳.    
۱۲. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۷۸۶.    
۱۳. ↑ شمس‌الدین سامی فراشری، قاموس الاعلام، ج۲، ص۲۸۶.
۱۴. ↑ دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه دهخدا، ج۱، ص۴۹۳.
۱۵. ↑ مرزبانی، محمد بن عمران، الموشح، ص۸۸.    
۱۶. ↑ مرزبانی، محمد بن عمران، الموشح، ص۱۰۲.
۱۷. ↑ مرزبانی، محمد بن عمران، الموشح، ص۳۰۷.
۱۸. ↑ قالی، اسماعیل بن قاسم، الامالی، ج۲، ص۳۲۳.
۱۹. ↑ ابن‌قتیبه دینوری، عبدالله بن مسلم، عیون الاخبار، ج۴، ص۲۵.    
۲۰. ↑ جاحظ، عمرو بن بحر، الحیوان، ج۳، ص۴۶.    


• پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، دائرة المعارف مؤلفان اسلامی، ج۱، ص۳۰۲، برگرفته از مقاله «ابوالفضل حنان بن سدیر صیرفی».



جعبه ابزار