• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

اجماع سکوتی2

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



اجماع سکوتی به ادعای اجماع به سبب اظهار نظر بعضی از مجتهدان و سکوت دیگران اطلاق می‌شود.



اجماع سکوتی، مقابل اجماع صریح می‌باشد و به این معنا است که بعضی از مجتهدان یک عصر - به خصوص مجتهدان معروف - در مورد یک مسئله نظر بدهند و مجتهدان دیگر بعد از شنیدن آن نظر، در مقابل آن ساکت باشند و آن را انکار ننمایند.


اصولیون شیعه ، متعرض این اجماع نشده‌اند، ولی ظاهراً چنین اجماعی در نزد آنان حجت نیست، زیرا با سکوت، نمی‌توان قولی را به کسی نسبت داد و در اجماع سکوتی اتفاق و اجماع علما محرز نیست.


حجیت این اجماع، در نزد اهل سنت نیز مورد اختلاف است؛ مالکیه و شافعیه اجماع سکوتی را معتبر نمی‌دانند، ولی حنفیه و حنابله آن را یکی از مصادیق اجماع دانسته و به حجیت قطعی آن حکم می‌دهند.
[۲] جناتی، محمد ابراهیم، منابع اجتهاد (از دیدگاه مذاهب اسلامی)، ص۲۰۰-۱۹۹.
[۳] خضری، محمد، اصول الفقه، ص۳۱۶.
[۴] زحیلی، وهبه، اصول الفقه الاسلامی، ج۱، ص۵۵۲.
[۵] زحیلی، وهبه، الوجیز فی اصول الفقه، ص (۵۲-۵۰).
[۶] مغنیه، محمد جواد، علم اصول الفقه فی ثوبه الجدید، ص۲۲۷.
[۷] بحرالعلوم، محمد، الاجتهاد اصوله و احکامه، ص۷۶.
[۸] غزالی، محمد بن محمد، المستصفی من علم الاصول (به ضمیمه فواتح الرحموت بشرح مسلم الثبوت)، ج۲، ص۲۴۶.
[۹] مکارم شیرازی، ناصر، انوار الاصول، ج۳، ص۲۰۲.
[۱۰] مکارم شیرازی، ناصر، انوار الاصول، ج۳، ص۲۱۳.
[۱۱] ابو زهره، محمد، اصول الفقه، ص۱۹۲.



۱. ↑ طباطبایی حکیم، محمد تقی، الاصول العامة للفقه المقارن، ص۲۷۳.    
۲. ↑ جناتی، محمد ابراهیم، منابع اجتهاد (از دیدگاه مذاهب اسلامی)، ص۲۰۰-۱۹۹.
۳. ↑ خضری، محمد، اصول الفقه، ص۳۱۶.
۴. ↑ زحیلی، وهبه، اصول الفقه الاسلامی، ج۱، ص۵۵۲.
۵. ↑ زحیلی، وهبه، الوجیز فی اصول الفقه، ص (۵۲-۵۰).
۶. ↑ مغنیه، محمد جواد، علم اصول الفقه فی ثوبه الجدید، ص۲۲۷.
۷. ↑ بحرالعلوم، محمد، الاجتهاد اصوله و احکامه، ص۷۶.
۸. ↑ غزالی، محمد بن محمد، المستصفی من علم الاصول (به ضمیمه فواتح الرحموت بشرح مسلم الثبوت)، ج۲، ص۲۴۶.
۹. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، انوار الاصول، ج۳، ص۲۰۲.
۱۰. ↑ مکارم شیرازی، ناصر، انوار الاصول، ج۳، ص۲۱۳.
۱۱. ↑ ابو زهره، محمد، اصول الفقه، ص۱۹۲.



فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، برگرفته از مقاله «اجماع سکوتی».



جعبه ابزار