• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

تشیع و دولت مشروع (فقه سیاسی)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





تشیع و دولت مشروع در تشیع، اعتقاد به امام معصوم به معنای نفی مشروعیت دولت غیرمعصوم نیست، بلکه نشان‌دهنده این است که صلاحیت واقعی تشکیل دولت با امام معصوم است.
تشکیل و اداره دولت اسلامی توسط فقیه جامع‌الشرایط با اذن امام، با اصل امامت منافات ندارد و روایات مرتبط این موضوع را تأیید می‌کنند.
مراسم عاطفی و عزاداری تشیع، ماهیت مقاومت‌طلبانه و آمادگی برای برپایی حکومت عدل را نشان می‌دهد و برخلاف برداشت برخی مستشرقین، تشیع صرفاً مجموعه‌ای از آیین‌های عاطفی نیست.
انتظار فرج و ظهور حضرت مهدی (عج) هدفی جز آماده‌سازی برای اقامه دولت حق و عدالت ندارد و تفسیری که آن را به گوشه‌نشینی و انفعال تعبیر کند، تحریف فلسفه سیاسی اسلام است.



در فرهنگ تشيع اصيل اعتقاد به امام معصوم به معنى نفى مشروعيت دولت امام غير معصوم نيست بلكه مفهوم سياسى اين اعتقاد آن است كه صلاحيت تشكيل دولت با حضور امام معصوم از آن اوست و هر دولتى كه در جهت مخالفت و جبهه‌گيرى در برابر موضع امامت اقامه گردد.


حكومت طاغوت است، ولى هر نوع تشكيلاتى كه منجر به برپایى دولت اسلامى و اجراى قوانین الهی و منطبق با اهداف و تعاليم مكتب اهل بیت عصمت (عليهم‌السلام) باشد منافاتى با اصل اعتقاد به امامت معصومين (عليهم‌السلام) ندارد تا چه رسد به دولتى كه توسط فقيه جامع‌الشرایط و با اذن امام معصوم تشكيل و اداره شود.
مراجعه به رواياتى كه در گذشته نقل نموديم اين حقيقت را به ثبوت مى‌رساند، به علاوه رواياتى كه در زمينه اختيارات فقيه عادل در زمان غيبت وارد شده شبهه غصب را از ميان برمى‌دارد.


از سوى ديگر مستشرقينى چون دوايت دانلدسن در كتاب مذهب تشيع كه مذهب شيعه را تهى از نظام سياسى شمرده و تشيع را چيزى جز چارچوبى از گريه و زارى، خودزنى و خودكوبى و ساير مراسم عاطفى به يادبود امامان شهيد نپنداشته‌اند
[۱] دانلدسن، دى. ام، مذهب تشيع، ص۱۶.
به رمز و فلسفه سياسى اين مراسم عاطفى و اعتقادى توجه ننموده و از ماهيت مقاومت طلبانه و مبارزه‌جويانه آن غفلت ورزيده‌اند، در صورتى كه وجود چنين مراسم ريشه‌دارى در تشيع نشانگر تفكر سياسى و پرخاشگرى انقلابى در برابر دولت‌هاى جایر به منظور آماده‌سازى زمينه حكومت عدل امامت است.
اصل حركت آفرين و سازنده انتظار كه ريشه در اعماق فرهنگ تشيع دارد و اصولاً بنابر نصوص اسلامى اصلى مشترک بين تشيع و تسنن محسوب مى‌گردد و جامعه‌شناسان نيز از آن به عنوان آرمان نهایى براى تشكيل حكومت واحد جهانى ياد مى‌كنند.
نه تنها تضادى با تفكر سياسى تشكيل دولت اسلامى براى تحقق بخشيدن به همه آرمان‌هاى اسلامى ندارد بلكه خود در حقيقت فلسفه برپایى حكومت عدل اسلامى و جهانى است.


زيرا انتظار فرج و ظهور حضرت مهدى (عج) چيزى جز آمادگى و سازندگى براى اقامه و ظهور دولت حق به امامت آن حضرت (علیه‌السلام) نيست و تفسير سياسى آماده كردن و آماده شدن و ساختن خويش براى اقامه دولت عدل و حق در حقيقت همان حركت انقلابى رها شدن از حاكميت استكبار و طاغوت و آزمودن مراحل ابتدایى حكومت عدل اسلامى است و بدون آن چگونه مى‌توان آمادگى لازم را براى پذيرش دولت حق مطلق و كامل امام معصوم (علیه‌السلام) بدست آورد.
بى‌شک تفسير اصل انتظار به گوشه‌نشينى و انزواطلبى و سلب مسئوليت از خود و ديگران در برابر مظالم دولت طاغوت و سلطه‌پذيرى و ستم‌كشى و منع از هر نوع مبارزه با ريشه‌هاى فساد و ظلم و کفر و مخالفت با زمينه‌سازى براى اقامه عدل و اصلاح جامعه به معنى تحريف همه تعاليم و احکام اسلام است.


۱. دانلدسن، دى. ام، مذهب تشيع، ص۱۶.



عمید زنجانی، عباس‌علی، فقه سیاسی، ج۲، ص۱۸۷-۱۸۹.    






جعبه ابزار