• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

تعارض عرضی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



تعارض عرضی به تنافیِ مدلول دو دلیل ، ناشی از عروض عوامل خارجی را می گویند.



تعارض عرضی، مقابل تعارض ذاتی و به معنای تنافی میان مدلول دو دلیلی است که ذاتا «و بدون توجه به عامل خارجی، با یک دیگر تکاذب و تمانعی نداشته و قابل جمع می‌باشند، ولی به سبب عروض عوامل خارجی با یک دیگر تنافی پیدا می‌کنند.

۱.۱ - مثال

برای مثال، دلیلی، نماز جمعه و دلیل دیگری نماز ظهر را واجب دانسته است، این دو دلیل به خودی خود با یک دیگر تنافی ندارند، زیرا از نظر عقل مانعی نیست که هم نماز جمعه و هم نماز ظهر واجب باشد، ولی اجماع که یک دلیل خارجی است قائم شده بر این که در یک زمان، بیش از یک نماز ، واجب نیست، بنابراین، اجماع سبب شده تا آن دو دلیل متعارض شده و یک دیگر را نفی نمایند.
[۲] خویی، ابوالقاسم، مصباح الاصول، ج۳، ص (۳۹۱-۳۹۰).
[۴] جزایری، محمدجعفر، منتهی الدرایة فی توضیح الکفایة، ج۸، ص۲۲.
[۵] آخوند خراسانی، محمد کاظم بن حسین، کفایة الاصول، ص۴۹۶.
[۷] موسوی بجنوردی، محمد، مقالات اصولی، ص۱۱۸.



۱. ↑ صدر، محمد باقر، بحوث فی علم الاصول، ج۷، ص۲۴۰.    
۲. ↑ خویی، ابوالقاسم، مصباح الاصول، ج۳، ص (۳۹۱-۳۹۰).
۳. ↑ خمینی، روح الله، الرسائل، ج۲، ص (۳۳-۳۲).    
۴. ↑ جزایری، محمدجعفر، منتهی الدرایة فی توضیح الکفایة، ج۸، ص۲۲.
۵. ↑ آخوند خراسانی، محمد کاظم بن حسین، کفایة الاصول، ص۴۹۶.
۶. ↑ حکیم، محمد سعید، المحکم فی اصول الفقه، ج۶، ص۱۴.    
۷. ↑ موسوی بجنوردی، محمد، مقالات اصولی، ص۱۱۸.
۸. ↑ سبحانی تبریزی، جعفر، المحصول فی علم الاصول، ج۴، ص۵۲۲.    



فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، برگرفته از مقاله «تعارض عرضی».



جعبه ابزار