• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

تمیمیه

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





تميميه، یا زراریه، گروهی منسوب به زرارة بن اعین شیبانی، از محدثان و متکلمان برجسته سده دوم هجری است.
عقاید کلامی او در باب صفات باری‌تعالی و امامت، در منابع تاریخی و رجالی محل بحث و اختلاف‌نظر میان عالمان شیعه قرار گرفته است.



يا «زراريه» از غلاة و «مشبّهه»، پيروان زرارة ابن اعین تمیمی در گذشته در ۱۵۰ هجرى هستند.
او علم، قدرت، حیات و سمع را براى خدای تعالی حادث مى‌دانست و در باب امامت از «واقفه» بود.


كشى مى‌نويسد: زرارة [۱]     (زرارة بن اعين شيبانى، از اصحاب حضرت باقر و حضرت صادق (علیهما‌السلام) بود و از بزرگترين رجال تشیع، در فقه، حدیث، تفسیر و کلام مشهور و از اعاظم محدثین شیعه است.
[۱] قمى، عباس، منتهى الآمال.
[۲] ابن ندیم، محمد بن اسحاق، الفهرست.
) در حدود سال ۸۰ هجرى در دارالوليد کوفه مى‌زيست و از حواريين امام محمد باقر (علیه‌السّلام) و امام جعفر صادق (علیه‌السّلام) بود.


نجاشی مى‌نويسد كه: زرارة بن اعین بن سنسن، بنده آزادكردۀ بنى‌عبداللّه بن عمرو بن سمين بن اسعد بن همام بن مرة بن وهل بن شيبان بود و مردى قاری، فقیه، متکلم، شاعر و ادیب بود.
ابوجعفر محمد بن علی بن حسین بن بابویه گفت: کتبی از زراره دربارۀ استطاعت، جبر ديدم. كتاب «الاستطاعه و الجبر» تأليف زرارة است.
شیخ طوسی در «الفهرست» مى‌نويسد: نام وى عبد ربه، مكنى به ابوالحسن و مردى احول بود و در اصل بنده‌اى رومی بود كه او را مردى از بنى‌شيبان آزاد كرد و جدّ وى سنسن در روم، راهب بود.
وى برادرانى داشت كه يكى از ايشان حمران نحوی و دو ديگر بکیر بن اعین و عبدالملک بن اعین بودند.


مامقانی مى‌نويسد: از احاديثى كه از او روایت مى‌كنند معلوم مى‌شود كه اخبار او سخت ضعیف السند است.
از اخبار وارده در ذمّ او آن است كه پس از وفات حضرت صادق (علیه‌السّلام) زراره پسرش عبيد را به مدینه فرستاد تا جانشين آن حضرت را بشناسد.
چون مرگ او فرا رسيد قرآن را در دست گرفت و گفت: هركس كه امامتش اين مصحف را ثابت كند امام من است.


گويند كه: مرد و اعتقاد به امامت حضرت امام موسی کاظم (علیه‌السّلام) نداشت ولى مامقانى اين خبر را رد مى‌كند و گويد: زراره در اصل «سنی» و از فقهاى عامّه بود و سپس به مذهب حق كه «شیعه» باشد هدايت يافت.
گويند: زراره مردى خوش‌صورت، فربه و سفيد بود و چون به نماز جمعه مى‌رفت بر سر كلاهى سياه داشت و سجاده را در پيش چشم خود پهن مى‌كرد و در دست او عصايى بود و مردم در دو صف ايستاده به هيأت او مى‌نگريستند. متكلّمان شيعه از شاگردان اويند و گويند نود سال بزيست.


۱. قمى، عباس، منتهى الآمال.
۲. ابن ندیم، محمد بن اسحاق، الفهرست.
۳. مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب، ج۲، ص۳۷۰-۳۷۱.    
۴. کشی، محمد بن عمر، رجال کشی، ج۲، ص۱۱۷-۱۲۰.    
۵. نجاشی، احمد بن علی، رجال نجاشی، ص۱۷۵.    
۶. مامقانی، عبدالله، رجال، ج۲۸، ص۱۱۴.    
۷. حسینی تفرشی، سید مصطفی، نقد الرجال، ج۲، ص۲۵۶.    
۸. طوسی، محمد بن حسن، الغیبه، ص۳۰۳.    
۹. طوسی، محمد بن حسن، الفهرست، ص۱۷.    


مشکور، محمد جواد؛ مدیرشانه چی، کاظم، فرهنگ فرق اسلامی، ج۱، ص۱۲۳-۱۲۴.    















جعبه ابزار