• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

ثواب

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



پاداش بر نیکی را ثواب مي‌گويند و از آن در بابهايي نظير طهارت، صلات، خمس، صوم،جهاد، امر به معروف و نهی از منکر و ارث سخن رفته است.




خداي متعال در راستاي مصلحت بندگان، تکاليفي الزامي و غير الزامي بر عهده آنان نهاده است. بندگان با عمل به اين تکاليف هيچ گونه حقّي بر خدا پيدا نمي‏کنند؛ ليکن خداي مهربان چنين بندگاني را مشمول فضل و کرم خويش قرار داده و براي اعمال نيک آنان پاداش مقرّر کرده است.



هرکسي که توفيق انجام دادن عمل نيک و محبوب خداوند متعال را پيدا کند مستحق پاداش است؛ليکن پاداش اخروي تنها به مؤمنان اختصاص دارد.



هر عمل صالح و محبوب و مطلوب خداوند از عبادات و طاعات، خواه واجب باشد يا مستحب؛ از افعال جوارحي باشد، همچون نماز يا از افعال قلبي، همچون اعتقادات صحیح و محبوب خداوند.
نیت کار خير، هرچند نيّت کننده توفيق به جا آوردن آن را نيابد پاداش دارد؛بلکه اعمال مباحی که به قصد قربت انجام مي‏گيرد ـ مانند خوردن براي توانمندي بر عبادت، خوابیدن جهت رفع خستگي و کسب نشاط براي طاعت ـ نيز داراي ثواب است.



قصد قربت و ایمان دو شرط پاداش است و بدون آن دو، پاداشي به صاحب عمل تعلّق نمي‏گيرد.



بنده اگر به قصد ثواب عبادتي انجام دهد از دو صورت بيرون نيست؛ زيرا تحصيل ثواب يا داعي بر عبادت است؛ يعني عبادت به قصد اطاعت و امتثال انجام مي‏گيرد و داعي و باعث آن تحصيل ثواب است و يا عبادت به قصد ثواب بردن به‏جا آورده مي‏شود نه به قصد امتثال.عبادت در صورت اوّل،صحيح و داراي ثواب است؛ ليکن در صورت دوم، بطلان عمل و عدم ترتّب ثواب بر آن به مشهور نسبت داده شده است.



افزايش يا کاهش ثواب معلول عواملي چند است، از جمله: نيّت که ميزان خلوص آن در افزايش يا کاهش ثواب دخيل است؛دشواري عمل. عمل دشوارتر داراي ثواب برتر استزمان، مانند عبادت در ماه رمضان، بويژه شب قدر،شب عید فطر و قربانو هنگام سحر
[۱۵] الجامع للشرائع، ص۶۳۵.
که موجب افزايش پاداش مي‏گردد و مکان، همچون مسجد،بويژه مسجد الحرام و مشاهد مشرفهکه عبادت در آنها ثواب بيشتري دارد.



انجام دادن عبادت و اهداي ثواب آن به مؤمنان، بويژه معصومان عليهم السّلام و عالمان ربّاني مستحب است و ثواب عمل اهدايي به ايشان خواهد رسيد
[۲۳] کشف الغطاء ج۳، ص۴۶۴-۴۶۵.



 
۱. ↑ المقنعة،ص۳۰.    
۲. ↑ المقنعة، ص۲۸۴.    
۳. ↑ المیزان ج۳، ص۱۲۷.    
۴. ↑ المیزان ج۸، ص۱۰۷.    
۵. ↑ المقنعة، ص۷۰۱.    
۶. ↑ النهایة، ص۶۶۶.    
۷. ↑ وسائل الشیعة ج۱، ص۴۹.    
۸. ↑ اصطلاحات الاصول، ص۲۷۶.    
۹. ↑ وسائل الشیعة ج۱، ص۴۶.    
۱۰. ↑ جواهر الکلام ج۲، ص۸۷.    
۱۱. ↑ وسائل الشیعة ج۱، ص۶۲.    
۱۲. ↑ المراسم العلویة ج۱، ص۲۶۳.    
۱۳. ↑ الشیعة ج۱۵، ص۳۰۳.    
۱۴. ↑ وسائل الشیعة ج۷، ص۴۷۸.    
۱۵. ↑ الجامع للشرائع، ص۶۳۵.
۱۶. ↑ عدة الداعی، ص۱۹۳.    
۱۷. ↑ وسائل الشیعة ج۵، ص۲۳۹.    
۱۸. ↑ وسائل الشیعة ج۵، ص۲۵۱.    
۱۹. ↑ العروة الوثقی ج۲، ص۴۰۱.    
۲۰. ↑ وسائل الشیعة ج۵، ص۲۶۲.    
۲۱. ↑ الشیعة ج۳، ص۴۵۳.    
۲۲. ↑ الدروس الشرعیة ج۲، ص۱۷.    
۲۳. ↑ کشف الغطاء ج۳، ص۴۶۴-۴۶۵.




فرهنگ فقه فارسی مطابق با مذهب اهل بیت علیه السلام ج۲، ص۶۹۴-۶۹۵.    



جعبه ابزار