ظلمزدایی (فقه سیاسی)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
ظلمزدایی قرآن، ظلمزدایی را از اصول بنیادین حیات اجتماعی و انسانی میداند و آن را مسئولیتی اجتنابناپذیر برای
انسان معرفی میکند.
خداوند خود از ظلم منزه است و هیچ جایی برای ظلم در نظام آفرینش قائل نیست.
قرآن نه تنها ظلم کردن، بلکه پذیرش ظلم یا تن دادن به آن را نیز محکوم میکند و برای آن مجازات سخت مقرر داشته است.
ظلمزدایی در همه قلمروهای زندگی، از رابطه انسان با خدا، خود و دیگران، تا ساختارهای اجتماعی و سیاسی، لازم و ضروری است.
قرآن در تأكيد بر ضرورت ظلمزدایى از جامعه بشرى و صحنه فعاليتهاى اجتماعى انسانها، از خدا آغاز مىكند و خدا را مبرّا از ظلم مىداند و براى ظلم هيچگونه جایى در نظام آفرينش قائل نمىشود و ظلمزدایى از جامعه بشرى را مسئوليت اجتنابناپذير انسان و بر عهده خود او مىنهد و نه تنها ظلم كردن را منع مىكند، بلكه پذيرش ظلم و تن به ظلم دادن را نيز محكوم مىكند و براى آن مجازاتى سخت قائل مىشود و ظلمزدایى را شامل همه قلمروهاى حيات بشرى، از جمله قلمرو رابطه انسان با خدا و با خويشتن و با ديگران و جامعه مىداند:
الف: نبايد ظلم كنيد و نبايد به ظلم تن در دهيد؛
(لاٰ تَظْلِمُونَ وَ لاٰ تُظْلَمُونَ) ب: ظالمان آنگاه كه عذاب الهى را مىبينند متوجه مىشوند كه همه قدرت در دست خدا است؛
(وَ لَوْ يَرَى الَّذِينَ ظَلَمُوا إِذْ يَرَوْنَ الْعَذٰابَ أَنَّ الْقُوَّةَ لِلّٰهِ جَمِيعاً) ج: اين آبادیها را نابود كرديم چون ظلم كردند؛
(وَ تِلْكَ الْقُرىٰ أَهْلَكْنٰاهُمْ لَمّٰا ظَلَمُوا) د: به آنها كه ظلمپيشهاند تكيه نكنيد كه آتش آن شما را نيز فرا مىگيرد.
(وَ لاٰ تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النّٰارُ) در قرآن متجاوز از دويست و پنجاه
آیه در زمينه ظلمزدایى و محكوم نمودن ظلم و بيان آثار و پيامدهاى آن آمده است.
•
عمید زنجانی، عباسعلی، فقه سیاسی، ج۲، ص۱۳۰-۱۳۱.