• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

عمعق بخاری

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





عمعق بخاری (م ۵۵۱ هـ.ق) از شاعران فارسی‌زبان قرن ششم هجری و از مدیحه‌سرایان دربار سلجوقیان بود.
وی اشعاری در مدح شمس‌الدین ملک ابوالحسن نصیرالدوله سرود.
او هم‌عصر شاعرانی چون رشید وطواط، ادیب صابر، حکیم سنایی و امیر معزی بوده است.
از جمله آثار او قصیده‌ای درباره داستان یوسف و زلیخا است.
تاریخ وفاتش را سال‌های ۵۴۲ و ۵۵۱ (هجری قمری) ذکر کرده‌اند.



شهاب‌الدین عمعق بخاری (بخارائی) امیرالشعرا از شاعران فارسی گوی قرن ششم بود.
وی در مدح و ستایش خاندان سلجوقی اشعار فراوانی سروده است و ممدوح عمده وی شمس الدین ملک ابوالحسن نصیرالدوله بود.
[۱] بیهقی، ابوالفضل‌محمد، تاریخ بیهقی، ج۳، ص۱۳۰۳.

در منابع از این فرد با عناوین مختلف از قبیل ناصر بخاری، عصمت بخاری، عمعق بخاری، والی بخاری و بخارایی یاد شده است.
[۲] اصفهانی، محمد صادق، شاهد صادق، ج۱، ص۵۴۲.

وی از معاصران رشید وطواط، ادیب صابر، حکیم سنایی، عثمان مختاری و امیر معزّی بود.


بخاری دارای آثاری است که عبارتند از:
• دیوان شعری از او نقل شده که گویا هفت هزار بیت داشته، اما اندکی از آن باقی مانده است.
[۵] بیهقی، ابوالفضل‌محمد، تاریخ بیهقی، ج۳، ص۱۳۰۳.

• قصیده ای درباره قصه یوسف و زلیخا.
همان‌طور که ذکر شد آثار این شاعر اغلب از بین رفته است و اندکی از اشعار وی که آمیخته با اشعار دیگران است، در تبریز در سال ۱۳۰۷ (شمسی) چاپ شد.
[۸] بیهقی، ابوالفضل‌محمد، تاریخ بیهقی، ج۳، ص۱۳۰۳.



تاریخ وفات بخاری را سال‌های ۵۴۲ (هجری قمری) و ۵۵۱ (هجری قمری) ذکر کرده‌اند.
(دیگر منابع:
[۱۴] هدایت، رضا‌قلی خان، مجمع الفصحاء، ج۱، ۱۲۶۸.
[۱۵] هدایت، رضا‌قلی خان، مجمع الفصحاء، ج۲، ۱۲۶۸.
[۱۶] صفا، ذبیح‌الله، تاریخ ادبیات در ایران، ج۴، ص۵۳۵.
[۱۷] منزوی، احمد، فهرست نسخه‌های خطی فارسی، ج۳، ص۱۵۹.
[۱۸] نفیسی، سعید، تعلیقات بر اللباب الالباب،ص ۶۷۶
)



۱. ↑ بیهقی، ابوالفضل‌محمد، تاریخ بیهقی، ج۳، ص۱۳۰۳.
۲. ↑ اصفهانی، محمد صادق، شاهد صادق، ج۱، ص۵۴۲.
۳. ↑ آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعه، ج۹، ص۱۲۷.    
۴. ↑ مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب، ج۱، ص۲۳۶.    
۵. ↑ بیهقی، ابوالفضل‌محمد، تاریخ بیهقی، ج۳، ص۱۳۰۳.
۶. ↑ آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعه، ج۹، ص۸۲.    
۷. ↑ مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب، ج۱، ص۲۳۶.    
۸. ↑ بیهقی، ابوالفضل‌محمد، تاریخ بیهقی، ج۳، ص۱۳۰۳.
۹. ↑ آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعه، ج۹، ص۸۲.    
۱۰. ↑ مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب، ج۱، ص۲۳۶.    
۱۱. ↑ آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعه، ج۹، ص۱۲۷.    
۱۲. ↑ آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعه، ج۹، ص۲۱۶.    
۱۳. ↑ آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعه، ج۲۵، ص۲۹۸.    
۱۴. ↑ هدایت، رضا‌قلی خان، مجمع الفصحاء، ج۱، ۱۲۶۸.
۱۵. ↑ هدایت، رضا‌قلی خان، مجمع الفصحاء، ج۲، ۱۲۶۸.
۱۶. ↑ صفا، ذبیح‌الله، تاریخ ادبیات در ایران، ج۴، ص۵۳۵.
۱۷. ↑ منزوی، احمد، فهرست نسخه‌های خطی فارسی، ج۳، ص۱۵۹.
۱۸. ↑ نفیسی، سعید، تعلیقات بر اللباب الالباب،ص ۶۷۶



• پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، دائرة المعارف مؤلفان اسلام، برگرفته از مقاله «عمعق بخاری»، ج۴، ص۲۵۵.






جعبه ابزار