• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

محمد بن عبدالله فرضی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف





محمد بن عبدالله فرضی (۳۲۲ ـ ۴۰۲ هـ.ق) فقیه و متخصص در تقسیم ارث بود.
او فردی مورد اعتماد و از علمای شافعی بود.
او از ابوالعباس اثرم و حسن بن محمد فسوی کسب علم کرد.
ابومحمد خلال و عبداللّه لعزیز ازجی از شاگردان او بودند.
از آثار او می‌توان به کتاب‌های الایجاز و الفرائض اشاره کرد.
ابن لبّان در سال ۴۰۲ (هجری قمری) درگذشت.



ابوالحسین محمد بن عبداللّه بن حسن فَرَضی بصری مشهور به ابن لبّان اهل بصره بود و ظاهراً در سال ۳۲۲ (هجری قمری) به دنیا آمد.
[۹] ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۷، ص۲۱۷.

او از پیشوایان علم فقه و تقسیم میراث بود و به ویژه در تقسیم ارث و میراث مهارتی خاص داشت.
زمانی در ایام ابوالعباس مأمون بن محمد خوارزمشاه به خوارزم مسافرت کرد و مورد احترام و اکرام وی واقع شد. به دستور خوارزمشاه مدرسه‌ای به نام او در بغداد تأسیس شد که فقهای خوارزم در آن‌جا به تعلیم و تعلم مشغول بودند.
وی پس از بازگشت از خوارزم در همان مدرسه به تدریس مشغول شد و خوارزمشاه سالیانه اموال و دستمزدی برای او می‌فرستاد.
او فردی مورد اعتماد و از علمای شافعی بود.



ابوالحسین علوم خویش را از ابوالعباس اثرم و حسن بن محمد فسوی فرا گرفته و از ایشان روایت کرده است.


محمد بن عبداللّه شاگردانی داشته که از جمله؛ ابومحمد خلاّل و عبداللّه لعزیز ازجی از شاگردان او بودند. و ابن سراقه
[۲۵] عبادی، محمد، طبقات الشافعیه، ص۱۰۰.

ابن نهروانی فقه را از او فرا گرفته‌اند.
وی در راستای تعلیم و تعلم به شهرهای گوناگونی سفر کرده است.


ابن لبّان کتاب‌های تألیف کرده که عبارتند از:
• الایجاز؛
• و الفرائض.



فَرَضی در سال ۴۰۲ (هجری قمری) درگذشت. در تاریخ وفات او اختلاف است.
[۳۸] حسینی، ابوبکر بن هدایة‌الله، طبقات الشافعیه، ص۱۲۰.


۱. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۲۰۶.    
۲. ↑ ابن تغری بردی، یوسف، النجوم الزاهره، النجوم الزاهرة، ج۴، ص۲۳۱.    
۳. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۲۸، ص۶۸.    
۴. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۳، ص۲۵۹.    
۵. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، العبر، ج۲، ص۲۰۳.    
۶. ↑ ابن اثیر، علی بن محمد، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۳، ص۱۲۶.    
۷. ↑ زرکلی، خیرالدین، الاعلام، ج۶، ص۲۲۷.    
۸. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۷، ص۲۱۷.    
۹. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۷، ص۲۱۷.
۱۰. ↑ شیرازی شافعی، ابراهیم بن علی، طبقات الفقهاء، ص۱۲۰.    
۱۱. ↑ ابن اثیر، علی بن محمد، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۳، ص۱۲۶.    
۱۲. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، العبر، ج۲، ص۲۰۳.    
۱۳. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۳، ص۲۵۹.    
۱۴. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۲۸، ص۶۸.    
۱۵. ↑ ابن تغری بردی، یوسف، النجوم الزاهره، النجوم الزاهرة، ج۴، ص۲۳۱.    
۱۶. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۲۸، ص۶۸.    
۱۷. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۷، ص۲۱۹.    
۱۸. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۲۸، ص۶۹.    
۱۹. ↑ سمعانی، عبدالکریم بن محمد، الانساب، ج۱۱، ص۲۰۰.    
۲۰. ↑ سبکی، عبدالوهاب بن تقی‌الدین، طبقات الشافعیة الکبری، ج۴، ص۱۵۴.    
۲۱. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۷، ص۲۱۷.    
۲۲. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۲۸، ص۶۸.    
۲۳. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۷، ص۲۱۷.    
۲۴. ↑ خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۳، ص۹۲.    
۲۵. ↑ عبادی، محمد، طبقات الشافعیه، ص۱۰۰.
۲۶. ↑ یافعی، عبدالله بن اسعد، مرآة الجنان، مرآت الجنان، ج۳، ص۵.    
۲۷. ↑ ابن قاضی شهبه، ابوبکر بن احمد، طبقات الشافعیه، ص۱۹۳.    
۲۸. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۲۰۶.    
۲۹. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۲، ص۱۲۴۵.    
۳۰. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۲۰۶.    
۳۱. ↑ خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۳، ص۹۲.    
۳۲. ↑ ابن اثیر، علی بن محمد، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۳، ص۱۲۷.    
۳۳. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، العبر، ج۲، ص۲۰۳.    
۳۴. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۳، ص۲۵۹.    
۳۵. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۲۸، ص۶۹.    
۳۶. ↑ ابن تغری بردی، یوسف، النجوم الزاهره، النجوم الزاهرة، ج۴، ص۲۳۱.    
۳۷. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۲۰۶.    
۳۸. ↑ حسینی، ابوبکر بن هدایة‌الله، طبقات الشافعیه، ص۱۲۰.
۳۹. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۲۰۶.    
۴۰. ↑ ابن تغری بردی، یوسف، النجوم الزاهره، النجوم الزاهرة، ج۴، ص۲۳۱.    
۴۱. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۲۸، ص۶۸.    
۴۲. ↑ صفدی، خلیل بن ایبک، الوافی بالوفیات، ج۳، ص۲۵۹.    
۴۳. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، العبر، ج۲، ص۲۰۳.    
۴۴. ↑ ابن اثیر، علی بن محمد، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۳، ص۱۲۶.    
۴۵. ↑ اسنوی، عبدالرحیم، طبقات الشافعیه، ج۲، ص۱۹۰.



• پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، دائرة المعارف مؤلفان اسلامی، برگرفته از مقاله «محمد بن عبدالله فرضی»، ج۳، ص۳۵۳.






جعبه ابزار