• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

مدبّر

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



مدبر در لغت یعنی پشت کننده.
[۱] فرهنگ جدید عربی- فارسی.





در اصطلاح یعنی شکست خورده و پشت به میدان کرده و کسی که در حال فرار است.
[۲] ینابیع الفقهیه، کتاب الجهاد، ص۲۹۹.




فراریان و کسانی که از دشمن شکست خورده و در حال عقب نشینی هستند، از هر صنف کافران باشند، تعقیب شده و به هلاکت می‏رسند.
[۳] ینابیع الفقهیه، کتاب الجهاد، ص۸۷.




همچنین فراریان بغاتی که دارای تشکیلاتی هستند که به آن ملحق می‏شوند و دو باره اجتماع می‏کنند، باید تعقیب شوند تا به هلاکت برسند، ولی فراریان آن گروه از بغاتی که تشکیلات ندارند یا تشکیلاتشان متلاشی شده، تعقیب نمی‏شوند.
[۴] ینابیع الفقهیه، کتاب الجهاد، ص۱۷۴.

امام صادق (علیه السلام) فرمود:
«لَیْسَ لِاهْلِ الْعَدْلِ انْ یُتْبَعُوا مُدْبِراً» «در شأن اهل عدالت نیست که فراریان را تعقیب کنند.»
[۶] شرایع الاسلام، ج۱، ص۲۳۶.

بدون شک، این سخن امام (علیه السلام) درمورد فراریان مسلمان است که دیگر قصد جنگ ‏ندارند.
اصطلاح مدبر در مورد افراد فراری نیروهای خودی نیز بکار برده می‏شود. برای آشنایی بیشتر به واژه فرار از جنگ مراجعه کنید.


 
۱. ↑ فرهنگ جدید عربی- فارسی.
۲. ↑ ینابیع الفقهیه، کتاب الجهاد، ص۲۹۹.
۳. ↑ ینابیع الفقهیه، کتاب الجهاد، ص۸۷.
۴. ↑ ینابیع الفقهیه، کتاب الجهاد، ص۱۷۴.
۵. ↑ وسائل الشیعه، ج۱۵، ص۷۳.    
۶. ↑ شرایع الاسلام، ج۱، ص۲۳۶.




جمعی از نویسندگان، پژوهشکده تحقیقات اسلامی، اصطلاحات نظامی در فقه اسلامی، ص۱۱۳.



جعبه ابزار