ناسیونالیستهای عرب غیرمسلمان (فقه سیاسی)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
ناسیونالیستهای عرب غیرمسلمان، در
فقه سیاسی بر برتری هویت
عربی بر
اسلام،
استقلال فرهنگ عربی و گسستن هویت عرب از مرزهای اسلام تأکید کردهاند.
در این دیدگاه، تحقق
ناسیونالیسم عربی در گرو
لائیسم و
سکولاریسم دانستهشده و برخی متفکران
مسیحی عرب، جدایی
قدرت سیاسی از
مرجعیت دینی اسلام را پیشنهاد کردهاند.
تأكيد ناسيوناليستهاى عرب
مسلمان بر عنصر زبان و فرهنگ عربى اين انتظار را در ملل غير مسلمان عرب برانگيخته است كه براى توجيه
اصالت و سهمى كه در هويت عربى دارند به همان دلايل ناسيوناليستهاى عرب مسلمان متوسل شوند.
تز «هويت عربى برتر از اسلام» و شعار «زدودن ويژگى اسلام از جامعه عرب» و نهايتاً دعوت به روىآوردن به فرهنگ غرب به بهانه اينكه هويت عربى همواره در تاريخ بالنده بوده و گيرايى آن موجب تكامل آن گرديده است؛ هرچند در زبان و قلم ناسيوناليستهاى عرب غير مسلمان ظاهر گرديده لكن ريشه در انديشه سياسى ايجاد
رابطه علت و معلولی بين ناسيوناليزم و اسلام دارد.
در اين ديدگاه به اسلام به عنوان جزئى از تجليات هويت و
قومیت عربى نگريسته مىشود كه هرگز جامعه عرب نبايد در مرز اسلام متوقف بماند.
زبان و فرهنگ عرب نه در ابتدا با اسلام بوده و نه در پايان كه امروز بايد شاهد آن باشيم و هويت عربى نبايد محدود به مرز اسلام گردد.
عُروبت داراى فرهنگ مستقل، غنى و پايدارى است كه همواره با فرهنگها و تمدنها تعاطى و تعامل داشته و در گذر تاريخ، فرهنگها و تمدنهايى را جذبنموده كه امروز نيز مستثنى از تاريخ گذشته عرب نيست!
انديشه سياسى ناسيوناليسم عربى در ديدگاه متفكران مسيحى عرب تنها مىتواند در قالب لائيزم جامه عمل بپوشد و در جهان معاصر گذرگاه اجتنابناپذير آن سكولاريزم مىباشد و بدون اين دو امكان احياى ناسيوناليزم عربى به گونهاى كه شامل مسيحيان عرب گردد وجود ندارد.
در گزارشى كه دكتر
حمید عنایت از ناسيوناليستهاى عرب مسيحىتبار ارائه مىدهد از متفكرى ناسيوناليست به نام
نجیب غازوری (ف. ۹۱۶) نام مىبرد كه در آغاز قرن بيستم از تز جدايى قدرت دنيوى و معنوى عرب و اسلام سخنگفته و براى حل مشكل ناسيوناليزم عرب طرح «واتيكانوار» را توصيه نموده است به اين صورت كه قدرت،
دولت و
حکومت كاملاً عربى، خالص، در اختيار
امت عرب قرار گيرد نیز حوزه اسلام و نفوذ معنوى آن به منطقه
حجاز محدود شود.
•
عمید زنجانی، عباسعلی، فقه سیاسی، ج۱۰، ص۹۴-۹۵.