وظائف و مسئولیتهای نخست وزیر در قانون اساسی مصوب ۵۸ (فقه سیاسی)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
وظایف و مسئولیتهای نخست وزیر در قانون اساسی مصوب ۵۸ بر اساس
قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مصوب (۱۳۵۸ هـ.ش)، نخستوزیر عالیترین مقام اجرایی پس از رئیسجمهور بود.
ریاست هیئت وزیران، هماهنگی تصمیمهای دولت، نظارت بر عملکرد وزرا و مسئولیت اقدامات دولت در برابر
مجلس شورای اسلامی را بر عهده داشت.
همچنین پیشنهاد وزرا، تنظیم آییننامهها و تصدی موقت وزارتخانههای بدون وزیر از جمله وظایف وی محسوب میشد.
در بازنگری قانون اساسی سال (۱۳۶۸ هـ.ش)، مقام نخستوزیری حذف و کلیه وظایف و اختیارات آن به رئیسجمهور واگذار شد.
بر اساس قانون اساسى مصوب ۵۸ وظایف و مسئوليتهاى نخست وزير به قرار زير بوده است كه در بازنگرى سال (۱۳۶۸ هـ.ش) كلاً به رئيس جمهور تفويض گرديده است.
- الف. رياست هيأت وزيران كه موجب مسئوليتهاى ذيل است:
- نظارت بر كار وزيران؛ (اصل يكصد و سى و چهارم).
- اتخاذ تدابير لازم براى هماهنگ ساختن تصميمهاى دولت؛ (اصل يكصد و سى و چهارم)
- همكارى با وزيران؛ (اصل يكصد و سى و چهارم).
- برنامهريزى و تعيين خطمشى دولت براى اجراى صحيح قوانين كشور. (اصل يكصد و سى و چهارم)
- ب. پيشنهاد وزراء به رئيس جمهور براى تصويب و اخذ رأى اعتماد از مجلس؛ (اصل يكصد و سى و سوم)
- ج. مسئوليت اقدامات هيأت وزيران در برابر مجلس؛ (اصل يكصد و سى چهارم)
- د. ادامه عمل به وظایف، پس از استعفا تا تعيين دولت جديد؛ (اصل يكصد و سى و پنجم)
- ه. هرگاه پس از ابراز اعتماد مجلس به دولت نيمى از اعضاى هيأت وزيران تغيير كند، دولت بايد مجدداً از مجلس تقاضاى رأى اعتماد نمايد؛ (اصل يكصد و سى و ششم)
- و. عزل و نصب مجدد وزيران توسط نخست وزير بايد با تصويب رئيس جمهور و اخذ رأى اعتماد از مجلس باشد؛
- ز. نخست وزير نمىتواند بيش از يک شغل دولتى داشته باشد و در موارد ضرورت مىتواند به طور موقت تصدى برخى از وزارتخانهها را كه وزير مسئول ندارد بپذيرد؛ (اصل يكصد و چهل و يكم)
- ح. وضع تصويبنامه و آیيننامه منطبق با متن و روح قوانين در هيأت وزيران. (اصل يكصد و سى و هشتم)
•
عمید زنجانی، عباسعلی، فقه سیاسی، ج۳، ص۳۴۵-۳۴۶.