پنه، کوه kūh-e pane، قلهای با ارتفاع میانگین ۲۶۰۰ متر در شمال غربی روستای برگجهان و شمال شرقی افجه، واقع در مسیر ارتباطی افجه و برگ جهان. در شمال آن کوههای آدمک، تختی سلطان محمد و اندار و در شرق گردنه سور قرار دارند. آبریز درههای کوه به رودخانه برگجهان و شاخههای رودخانه افجه میریزد و بخش عمدهای از باغها و مزارع منطقه را آبیاری میکند. وسعت دامنههای کوه حدود ۹ کیلومتر مربع است و پوشش گیاهی متنوع شامل گونههای صنعتی و دارویی دارد. دامنههای تند و چرای بیش از حد موجب تخریب خاک و سیلابهای محلی شده است. کوهی بلند در شمال غربی روستای برگ جهان، در شمال شرقی روستای افجه و در شمال راه ارتباطی افجه و برگ جهان. این کوه با میانگین بلندی ۶۰۰‘۲ متر از سطح دریا در °۵۱ و ´۵/ ۴۲ طول شرقی و °۳۵ و ´۵۷ عرض شمالی قرار دارد. در شمال کوه پنه، کوههای آدمک و تختی سلطان محمد و در نقطه شمالیتر کوه اندار وجود دارد. در شرق کوه پنه گردنه سور واقع شده که بلندیهای میان روستای برگ جهان و مزارع میانرو و کناررو را تشکیل داده است. در جنوب غربی این کوه، درههای نسبتاً عمیقی وجود دارد که آبریز آنها پس از گذر از زیر جاده افجه به برگ جهان، به مزارع زیادآباد و گندممجد، واقع در منتهاالیه شرقی محدوده لواسان کوچک و شرق روستاهای سبوکوچک و سبوبزرگ منتهیمیشود و آنها را آبیاری میکند. پنه در گویش محلی به معنی پهنه، فراخ و گشاد است. آبریز درههای شرق کوه پنه که شمار آنها نیز زیاد است، به حوضه آبریز رودخانه برگ جهان میرسد و ضمن آبیاری بخش عمده باغهای آنجا و تأمین آب مصرفی روستای برگ جهان، مازاد آن به رودخانه جاجرود افزوده میشود. آب درههای سمت شمال و غرب کوه پنه به شاخههای پرشمار رودخانه افجه افزوده میشود. میزان آب این درهها نسبتاً زیاد و برخی از آنها مانند آب آبشار و دره چیکچیکک و آبشار پسچوئک دائمیاند. آب این درهها پس از آبیاری اراضی دامنه غربی کوههای پنه به رودخانه افجه میریزد و در تأمین آب باغهای افجه، هنزک و سینک نقش مهمی دارد. گستره سطح و دامنههایِ دارایِ شیب تند کوه پنه نسبتاً زیـاد است و به حدود ۹ کمـ۲ میرسد. در این وسعت، مراتع گسترده با پوشش گیاهی انبوه و متنوع، شامل انواع گیاهان صنعتی و دارویی وجود دارد، اما به علت عدم حفاظت و مراقبت و چرای بیش از حد ظرفیت، به شدت رو به تخریب و نابودیاند و همچنین موجب جاریشدن سیلابها و شستوشوی پوشش خاکی آن میشود. • پازوکی طرودی، ناصر، دانشنامه تهران بزرگ، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، برگرفته از مقاله «کوه پَنِه»، ص۵۹۸. ردههای این صفحه : دانشنامه تهران بزرگ | کوه های تهران
|
||||||||||||||||||||||||||||