اين اصل ناشى از حاكميتى است كه خداوند به انسان - نسبت به سرنوشت او - داده و او را در عقیده و عمل اختيار بخشيده است: (إِنّٰا هَدَيْنٰاهُ اَلسَّبِيلَ إِمّٰا شٰاكِراً وَ إِمّٰا كَفُوراً.)
مراجعه به آراء مردم و نظرخواهى و آزادگذاردن مردم در انتخاب راه، شيوه رهبرى در اسلام بوده و مواردى از آن را مىتوان به صورت نظرخواهى در جنگها و يا بیعت در زندگى پيامبر اسلام (صلیاللهعلیهوآلهوسلّم) و اميرالمؤمنين (علیهالسّلام) مشاهده كرد.
