مقایسه رضامندی و آزادی
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
مقايسه رضامندى و آزادى، در
فقه سیاسی نشان میدهد كه مفهوم رضامندى گستردهتر از
آزادی است و
انتخاب را همراه با ملاك صحيح در بر مىگيرد.
رضامندى به دليل ناسازگارى ذاتى با هرگونه
اجبار آشكار يا پنهان، مرتبهاى فراتر از آزادى تحميلى دارد.
در حالى كه آزادى در بسيارى از جوامع ممكن است تحت تأثير تحميلهاى مرئى يا رسانهاى شكل گيرد، رضامندى تنها در بستر انتخاب آگاهانه و بىاكراه تحقق مىيابد.
با تفسيرى كه از رضامندى به عمل آورديم معلوم گرديد كه رضامندى به گونهاى آزادى را نيز شامل مىگردد و لكن در آن محصور نمىماند و مفهوم رضامندى وسيعتر از مفهوم آزادى است.
اگر آزادى را با دو عنصر انتخاب و ملاك صحيح انتخاب تعريف كنيم تفاوت چندانى با رضامندى ندارد.
در اين مقايسه مىتوان به نكته مهمى توجه داشت كه اگر آزادى و استفاده از آن به نحو تحميلى و نوعى اجبار حتى نامرئى همراه باشد بىگمان «رضامندى» بر آن برترى خواهد داشت؛ رضامندى هيچگاه نمىتواند با
اجبار و
اکراه و
تحمیل همراه باشد.
وجود اين نوع عوامل به كلى رضامندى را از ميان برمىدارد در حالى كه آزادیها در بسيارى از جوامع تحميلى است و تحميلها گاه مرئى و گاه از طريق رسانهها به صورت ايجاد عادت يا شوق و نفرتهاى مصنوعى فاقد
عقلانیت، نامرئى است و آزادیهاى نشأت گرفته از اين عوامل هر چند فاقد عقلانيت، حتى از روى اجبار و تحميل باشد آزادى محسوب مىشوند.
•
عمید زنجانی، عباسعلی، فقه سیاسی، ج۴، ص۲۳۷.