• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

پیشینه امر به معروف (قرآن)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



امر به معروف از دستورات مأکد اسلام است که در ادیان گدشته هم وجود داشته است.



آیه مبارکه ۴۴ سوره بقره دال برتشریع امر به معروف و نهی از منکر در آیین اهل کتاب است:
اتامرون الناس بالبر وتنسون انفسکم وانتم تتلون الکتـب افلاتعقلون. «آیا مردم را به نیکی فرمان می‌دهید و خود را فراموش می‌کنید با اینکه شما کتاب (خدا) را می‌خوانید آیا (هیچ) نمی‌اندیشید».

۱.۱ - دیدگاه تفسیر نمونه

به گفته مفسر معروف طبرسى در مجمع البیان علما و دانشمندان یهود قبل از بعثت حضرت محمد -صلى اللّه علیه و آله و سلم - مردم را به ایمان به وى دعوت مى کردند و بشارت ظهورش را مى دادند ولى خود هنگام ظهور آن حضرت از ایمان آوردن خوددارى کردند.
و نیز همان مفسر بزرگ نقل مى کند که بعضى از علماى یهود به بستگان خود که اسلام آورده بودند توصیه مى کردند به ایمان خویش باقى و ثابت بمانند ولى خودشان ایمان نمى آورند.


ان الذین یکفرون بـایـت الله ویقتلون النبین بغیر حق ویقتلون الذین یامرون بالقسط من الناس فبشرهم بعذاب الیم. «کسانی که به آیات خدا کفر می‌ورزند و پیامبران را بناحق
می‌کشند و دادگستران را به قتل می‌رسانند آنان را از عذابی دردناک خبر ده»

۲.۱ - دیدگاه مجمع البیان

مرحوم طبرسی می فرمایید: آیه یاد شده مربوط به یهود و بنی اسرائیل است و روایت ذیل را از پیامبر بیان می کند: که بیشترین عذاب برای کسانی است که پیامبران را در حالی که امر به معروف می کردند کشتند:
فقد روي عن أبي عبيدة بن الجراح قال: قلت: يا رسول الله! أي الناس أشد عذابا يوم القيامة؟ فقال: " رجل قتل نبيا، أو رجلا أمر بمعروف، أو نهى عن منكر، ثم قرأ (ويقتلون النبيين بغير حق ويقتلون الذين يأمرون بالقسط من الناس) ثم قال " عليه السلام ": يا أبا عبيدة! قتلت بنو إسرائيل ثلاثة وأربعين نبيا من أول النهار في ساعة واحدة، فقام مائة رجل واثنا عشر رجلا من عباد بني إسرائيل، فأمروا من قتلهم بالمعروف، ونهوهم عن المنكر، فقتلوا جميعا من آخر النهار في ذلك اليوم.)
.. ویامرون بالمعروف وینهون عن المنکر.... «به خدا و روز قیامت ایمان دارند و به کار پسندیده فرمان می‌دهند و از کار ناپسند باز می‌دارند و در کارهای نیک شتاب می‌کنند و آنان از شایستگانند»
لیسوا سواء من اهل الکتـب امة... «(ولی همه آنان) یکسان نیستند از میان اهل کتاب گروهی درستکردارند که آیات الهی را در دل شب می‌خوانند و سر به سجده می‌نهند».
کلمه (سواء) مصدرى است که معناى وصف از آن اراده شده ، مى خواهد بفرماید: اهل کتاب همه مثل هم ، و مساوى در وصف و در حکم نیستند، براى اینکه بعضى از آنان امتى هستند قائم به عبادت ، و آیات خدا را مى خوانند و چنین و چنانند، و بعضى دیگر اینطور نیستند. و از اینجا معلوم مى شود که جمله : (من اهل الکتاب ...) در مقام تعلیل است ، و وجه عدم تساوى اهل کتاب را بیان مى کند. )


آیه ۷۱ سوره لقمان دال بر وجود امر به معروف در دوران لقمان است:
یـبنی اقم الصلوة وامر بالمعروف وانه عن المنکر واصبر علی ما اصابک ان ذلک من عزم الامور. «ای پسرک من نماز را برپا دار و به کار پسندیده وادار و از کار ناپسند باز دار و بر آسیبی که بر تو وارد آمده است شکیبا باش این (حاکی) از عزم (و اراده تو در) امور است»


۱. بقره/سوره۲، آیه۴۴.    
۲. تفسیر نمونه، ناصر مکارم شیرازی، ج۱ ص۲۱۴.    
۳. آل عمران/سوره۳، آیه۲۱.    
۴. مجمع البیان، ج۲، ص۲۶۲.    
۵. آل عمران/سوره۳، آیه۱۱۴.    
۶. آل عمران/سوره۳، آیه۱۱۳.    
۷. ترجمه تفسیر المیزان، محمد حسین طباطبائی، ج۳، ص۵۹۶.    
۸. لقمان/سوره۳۱، آیه۱۷.    



قرآن، مرکز فرهنگ و معارف قرآن، برگرفته از مقاله «پیشینه امر به معروف ».    



جعبه ابزار