• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

حماد بن اسامه کوفی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



حَمّاد بن اُسامَة، بن زید قُرَشی، محدّث و حافظ کوفی در قرن دوم می‌باشد.




کنیه‌اش ابواُسامه و از موالی بنی‌هاشم (عباسیان) بود.
[۲] ايوسف‌بن عبدالرحمان ايوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۱۸.




به نوشته ذهبی
[۳] محمدبن‌ احمد محمدبن‌ احمد ذهبی‌، سیراعلام‌ النُّبلاء، ج۹، ص۲۷۷.
، حماد در حدود ۱۲۰ به‌دنیا آمد.
این سخن براساس گفته ابن‌سعد است که حماد را در هنگام وفات، هشتاد ساله ذكر كرده است.



باتوجه به شهرت حماد به کوفی و اغلب مشایخ وى كه محدّثان كوفى بودند.
[۵] ايوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۱۸ـ۲۲۰.
، وى احتمالا در کوفه پرورش يافته، چنان‌كه سفیان ثوری او را عاقل‌ترین جوان اهل كوفه خوانده است
[۶] يوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۲۳.




وى از محدّثان مشهورى چون ابواسحاق ابراهیم‌بن محمد فَزاری، سلیمان‌بن مهران مشهور به اَعْمَش، سفيان ثورى و هشام‌بن عروة بن زبیر حدیث نقل كرده است.
[۷] يوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۱۸ـ۲۲۰.




از او كسانى چون احمدبن محمدبن حنبل، علی‌بن اسحاق مدینی، محمدبن ادریس شافعی، نصربن علی جهضمی و یحیی‌بن معین حديث نقل كرده‌اند.
[۸] يوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۲۰ـ۲۲۱.




ابن‌سعد گفته كه حماد احاديث فراوانى روايت كرده است. او حماد را به تدلیس در حديث متهم كرده، اما ابن ابی‌حاتم
[۱۰] ابن‌ابى‌حاتم، كتاب الجرح و التعديل، ج۳، ص۱۳۲ـ۱۳۳
، از قول احمدبن حنبل، حماد را يكى از اَثباتِ نقل حدیث خوانده كه هرگز خطا نمى‌كرده و او را به کتابت درست و روایت صحیح احاديث ستوده است.



ابن‌حِبّان
[۱۱] ابن‌حِبّان، كتاب الثقات، ج۶، ص۲۲۲.
به روايت محدّثان عراقی و خراسانی از حماد اشاره كرده است. ذهبى
[۱۲] محمدبن‌ احمد محمدبن‌ احمد ذهبی‌، سیراعلام‌ النُّبلاء، ج۹، ص۲۷۸.
او را فردى آگاه به اخبار و وقايع کوفه معرفى كرده است. حماد به زهد و عبادت مشهور بود و از وى به عنوان يكى از زهاد زمانش ياد شده است
[۱۳] ايوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۲۳.




وى در شوال ۲۰۱ درگذشت و بر جنازه او، محمدبن اسماعیل‌بن علی‌بن عبیداللّه‌بن عباس هاشمی، به دليل سن زياد و جايگاهش، هرچند در آن هنگام والی کوفه نبود، نماز گزارد .



نام حماد در سلسله سند روایات كتابهاى شش‌گانه و ديگر آثار حدیثی اهل سنت آمده است
[۱۵] محمدبن‌ احمد محمدبن‌ احمد ذهبی‌، سیراعلام‌ النُّبلاء، ج۹، ص۲۷۹.




• ابن‌ابی‌حاتم، کتاب الجرح و التعدیل، حيدرآباد، دكن ۱۳۷۱ـ ۱۳۷۳/ ۱۹۵۲ـ۱۹۵۳، چاپ افست بیروت.
• ابن‌حِبّان، کتاب الثقات، حيدرآباد، دكن ۱۳۹۳ـ۱۴۰۳/ ۱۹۷۳ـ۱۹۸۳، چاپ افست بيروت.
• ابن‌سعد، الطبقات الکبری ( بيروت).
• محمدبن‌ احمد محمدبن‌ احمد ذهبی‌، سیراعلام‌ النُّبلاء، ج۹، چاپ‌ شعیب‌ أرنؤوط‌ و كامل‌ خرّاط‌، بیروت‌ ۱۴۰۲/ ۱۹۸۲.
• یوسف‌بن عبدالرحمان ایوسف‌بن عبدالرحمان مِزّی، تهذیب‌الکمال فی اسماء الرجال، چاپ بشار عواد معروف، بيروت ۱۴۲۲/۲۰۰۲.


 
۱. ↑ ابن‌سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۳۹۴۳۹۵.    
۲. ↑ ايوسف‌بن عبدالرحمان ايوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۱۸.
۳. ↑ محمدبن‌ احمد محمدبن‌ احمد ذهبی‌، سیراعلام‌ النُّبلاء، ج۹، ص۲۷۷.
۴. ↑ ابن‌سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۳۹۵.    
۵. ↑ ايوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۱۸ـ۲۲۰.
۶. ↑ يوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۲۳.
۷. ↑ يوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۱۸ـ۲۲۰.
۸. ↑ يوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۲۰ـ۲۲۱.
۹. ↑ ابن‌سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۳۹۴۳۹۵.    
۱۰. ↑ ابن‌ابى‌حاتم، كتاب الجرح و التعديل، ج۳، ص۱۳۲ـ۱۳۳
۱۱. ↑ ابن‌حِبّان، كتاب الثقات، ج۶، ص۲۲۲.
۱۲. ↑ محمدبن‌ احمد محمدبن‌ احمد ذهبی‌، سیراعلام‌ النُّبلاء، ج۹، ص۲۷۸.
۱۳. ↑ ايوسف‌بن عبدالرحمان مِزّى، تهذيب‌الكمال فى اسماء الرجال، ج۷، ص۲۲۳.
۱۴. ↑ ابن‌سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۳۹۵.    
۱۵. ↑ محمدبن‌ احمد محمدبن‌ احمد ذهبی‌، سیراعلام‌ النُّبلاء، ج۹، ص۲۷۹.




دانشنامه جهان اسلام، بنیاد دائرة المعارف اسلامی، مقاله شماره۶۴۹۱.    




جعبه ابزار